Մեկնաբանություն - Չինաստանը դեմ է միջազգային միակողմանիությանը
https://parstoday.ir/hy/news/uncategorised-i151626-Մեկնաբանություն_Չինաստանը_դեմ_է_միջազգային_միակողմանիությանը
Չինաստանը միջազգային միակողմանիության դեմ պայքարը դարձրել է իր արտաքին քաղաքականության գերակայությունը:
(last modified 2026-04-11T10:09:36+00:00 )
Սեպտեմբեր 25, 2021 14:26 Asia/Tehran
  • Մեկնաբանություն - Չինաստանը դեմ է միջազգային միակողմանիությանը

Չինաստանը միջազգային միակողմանիության դեմ պայքարը դարձրել է իր արտաքին քաղաքականության գերակայությունը:

Հայտարարելով Պեկինի քաղաքականությունը ՝ ՄԱԿ-ում Չինաստանի ներկայացուցիչ Ջանգ Ջունն ասել է, որ միակողմանիության դեմ պայքարի միակ ուղին ՄԱԿ-ի շրջանակներում համերաշխության և համագործակցության բարձրացումն է: Խորհրդային Միության փլուզումից հետ ԱՄՆ միակողմանիությանը հակազդելու միջազգային համագործակցության հարցը բազմիցս բարձրացվել է անկախ երկրների, հատկապես Իրանի Իսլամական Հանրապետության կողմից: Այն ժամանակ ԱՄՆ -ն պնդում էր, որ Սպիտակ տունը ղեկավարում է միաբևեռ աշխարհը, սակայն անկախ պետությունները մերժեցին Վաշինգտոնի հայցը և ընդգծեցին բազմակողմանիությունը և ամրապնդեցին միջազգային համագործակցությունը: Այս համատեքստում  ՄԱԿ -ի կանոնադրությունը, որը շեշտվում է նաև Չինաստանի կողմից, ոչ միայն կարող է բազմակողմանիությունը ձևակերպել որպես սկզբունքային լուծում, այլև անկախ երկրները գլոբալ խնդիրների լուծումը դիտարկում են միայն տարածաշրջանային համագործակցության շրջանակներում: Իրանի Իսլամական Հանրապետության նախկին արտգործնախարար և միջազգային հարաբերությունների դասախոս Մոհամմադ Ջավադ Զարիֆը բազմակողմանիությունը համարում է համաշխարհային ճգնաժամի միակ համապատասխան լուծումը և կարծում է, որ միջազգային և տարածաշրջանային կազմակերպությունները կարող են հնարավորություն ընձեռել ուժեղացնելու և ամրապնդելու գլոբալ մասնակցությունը:

Շանհայի համագործակցության կազմակերպությունը, որի անդամ են նաև Չինաստանը և Իրանը, որպես տարածաշրջանային ամենահեղինակավոր կազմակերպություններից մեկը, կարող է հանդիսանալ տարածաշրջանային համագործակցության և այլ կազմակերպությունների, այդ թվում՝  Հարավային Ասիայի ECO և SAARC հետ անդամների մերձեցման շարժիչ ուժը:

Տարբեր տնտեսական և ռազմական ոլորտներում տարածաշրջանային տերությունների աճի հետ մեկտեղ սկսվել է ԱՄՆ -ի գերիշխանության անկումը, և երկկողմ ու բազմակողմ հարաբերությունների սերտաճմամբ և ամրապնդմամբ, երկրները կարող են կարևոր և արդյունավետ քայլեր ձեռնարկել կայուն խաղաղություն և անվտանգություն հաստատելու համար:  

Ռուսաստանի միջազգային հարաբերությունների ավագ վերլուծաբան Սերգեյ Բաբորինը կարծում է, որ տարածաշրջանային և գլոբալ սերտաճման կարևոր ոլորտներից է տնտեսության մեջ ներքին կարողությունների օգտագործումը, որը կարող է նվազեցնել երկրների կախվածությունը և ամրապնդել տարածաշրջանային կոնվերգենցիան:

Չինաստանը, որը ձգտում է ՄԱԿ -ի կանոնադրության շրջանակներում ԱՄՆ միակողմանիությանը հակազդելու առաջատար երկիր լինել, անկասկած, վարում է ժողովրդական և պոպոլիստական  դիսկուրս տարածաշրջանային և միջազգային մակարդակներում: Այս դիսկուրսի արժեքն ու կարևորությունն ավելի մեծ է, երբ բազմակողմանիության ձգտող երկրները լիովին աջակցեն այն և քայլեր ձեռնարկեն դրա իրականացման համար:

ԱՄՆ պատժամիջոցների ենթակա երկրների հետ երկկողմ և բազմակողմ շահերի վրա հիմնված Չինաստանի իսկական համագործակցության ամրապնդումը և տարբեր հատկապես առևտրի և ֆինանսների  ոլորտներում Պեկինի ստանձնած պարտավորությունների կատարումը, կարող են ոչ միայն լավ ստուգում լինել Չինաստանի բազմակողմանի դիսկուրսի իրականացման համար, այլև այն կարող է մեծացնել տարածաշրջանային և միջազգային մակարդակներում բոլոր երկրների մասնակցությամբ կայուն խաղաղության և անվտանգության ամրապնդման հույսը: