Պատումների պատերազմ (5)
Բարև և ողջույն հնագույն Իրանից: Հանուն արդարության ու կեղեքման դեմ պայքարող երկրից, որի ջերմ ու բարի ժողովուրդն իր նախնիներից ժառանգել է արդարամտություն և ներողամտություն: Երկիր, որն իր թշնամիներից ու անգետ բարեկամներից ստացել է բազմաթիվ վերքեր, սակայն հաստատուն կանգնած է իր ուղու վրա: «Պատումների պատերազմ» հաղրդաշարի հերթական թողարկման ընթացքում կխոսենք Իրանի դեմ թշնամանքի հերթական օրինակի մասին: Ընկերակցեք մեզ:
1979թ․ Իրանի մուսուլման ժողովուրդն իմամ Խոմեյնու ղեկավարությամբ աշխարհիկ մտավորականների անհավատության գագաթնակետին սկսեց կրոնի վրա հիմնված հեղափոխություն: Եվ ի տաբերություն աշխարհում տեղի ունեցած այլ հեղափոխությունների, Իրանի իսլամական հեղափոխությունը շարունակում է իր ուղին արդեն 5 տասնամյակ, հիմնվելով այնպիսի նպատակների վրա, ինչպես՝ իմպերիալիզմի դեմ պայքարը, երկրի անկախության պահպանումը, քաղաքացու արժանապատվությունը, ճնշվածների պաշտպանությունը, առաջադիմությունը, գիտության, տեխնոլոգիայի և տնտեսության զարգացումը: ԻԻՀ առաջնորդ Այաթոլլահ Խամենեին նշում է, որ թեև իսլամական հեղափոխության ճանապարհին տեղի են ունեցել բազմաթիվ աղետներ, սակայն դրա նպատակները նույնն են ինչ ձևավորման սկզբում էին: Եվ այդ սկզբունքներն Իրանի դեմ թշնամության հիմք են դարձել իսլամական հեղափոխության հաղթանակից մինչ օրս:
Երկբևեռ համաշխարհային համակարգի փլուզմամբ, միջազգային հարաբերություններում և ԱՄՆ-ի արտաքին քաղաքականության մեջ ճգնաժամ առաջացավ: Ամերիկացի որոշ մտավորականներ իսլամը նշեցին որպես այլընտրանք կոմունիզմին՝ երկրի արտաքին քաղաքականությունն ուղղորդելու համար: Ջոզեֆ Նայը, Ջին Շարփը, Ֆրենսիս Ֆուկույաման և Սամուել Հանթինգթոնը այդ մտավորականներից են, որոնց ոմանք անվանում են «Պենտագոնի փիլիսոփաներ»: Նրանք բոլորը Հարվարդի համալսարանի շրջանավարտներ են և Ռոքֆելլերի, Ֆորդի և Քարնեգի հիմնադրամների ավագ գիտաշխատողներ։ Այս մտավորականները ներկայացրել են քաղաքական տեսություններ, որոնք հիմք են դարձել 21-րդ դարում ԱՄՆ-ի ռազմավարության համար:
1993թ․ հեղինակած «Քաղաքակրթությունների բախում» տեսության մեջ Սամուել Հանթինգթոնը խոսում է աշխարհը քաղաքակրթական տարբեր ոլորտների բաժանելու մասին։ Նա իսլամական աշխարհի քաղաքակրթությունը գնահատում է որպես արևմտյան քաղաքակրթության համար ամենավտանգավոր քաղաքակրթությունը։
Իսլամը հակասում է աշխարհիկության արևմտյան գաղափարին: Այս կրոնի հիմքում մարդկային արժանապատվությունն է և մարդկային կրոնական արժեքները: Իսլամական ուսմունքներն ընդգծում են ճնշման դեմ պայքարելու անհրաժեշտությունը: Պրոֆեսոր Մոհամմադ Հասան Զորեղն ասում է, որ արևմտյան իշխանություններին մտահոգում է այն հանգամանքը, որ իսլամը ժողովուրդների ազատությանը և սեփական ճակատագիրը տնօրինելու կողմնակից է:
Իսլամն արդարության կրոն է: Իսլամի Սուրբ գրքում Ղուրանում, ընդգծվում է արդար լինելու և դաժանությունից խուսափելու անհրաժեշտությունը: Սակայն նրանց համար, ովքեր ցանկանում են ղեկավարել աշխարհը՝ ոտնահարելով ազգերի իրավունքները, այս հարցերը շատ ծանր են:
Իրանի իսլամական հեղափոխությունը հիմնված էր Ղուրանի՝ «Չկա այլ Աստված բացի Ալլահից» հայտնի արտահյատության վրա և տեղի ունեցավ «Ոչ Արևելք, ոչ Արևմուտք, Իսլամական Հանրապետություն» կարգախոսով: Եվ դա նշանակում է, որ Իսլամական Հանրապետության համակարգը կտրականապես մերժում է կոմունիստական Արևելքի և կապիտալիստական Արևմուտքի օրինակին հետևելու և այս երկու ճամբարներին միանալու գաղափարը: Ապավինելով իսլամին, Իրանի ժողովուրդն ապացուցեց, որ իր հեղափոխության հիմքում անկախ սկզբունքներ են և օրինակ հանդիսացավ աշխարհի ազատատենչների, հատկապես՝ մուսուլմանների համար:
Ամերիկացի վերլուծաբան Նոամ Չոմսկին կարծում է, որ Իրանի դեմ ուղղված ԱՄՆ-ի ու արևմտյան երկրների թշնամանքը, դավադրություններն ու հակադրությունները պայմանավորված են երկրի անկախությամբ և արևմտյան գերիշխանության ու գաղութատիրության դիմաց տեղի չտալով:
Չոմսկին նշում է, որ քանի դեռ Իրանն անկախ է և չի խոնարհվում ամերիկյան գերիշխանության առաջ, Վաշինգտոնի ռազմական գործողություններն ու ընդդիմությունը կշարունակվեն։
«Իրանի Իսլամական Հանրապետությունն անընդունելի է ԱՄՆ-ի տեսանկյունից, քանի որ չի հրաժարվում իր անկախությունից»,- ասում է նա:

Հետհեղափոխական մոտ քառասուն տարիների ընթացքում ԱՄՆ-ի գերիշխանության համար Իրանի կողմից տարբեր խնդիրներ են առաջացել: Դրանցից ամենակարևորն այդ երկրի գերտերության կարգավիճակն է: Մյուս կողմից, իսլամական հեղափոխությանը հաջորդող տարիներին Իրանում գիտական, պաշտպանական և այլ ոլորտներում ձեռք բերված հաջողությունները աշխարհի ճնշված ազգերին, հատկապես՝ մուսուլմաններին հույս են տվել, որ կարելի է ազատվել ճնշող երկրների ճնշումներից և անկախ ապրել՝ հավատքով և Աստծուն վստահելով:
Ամերիկացի վերլուծաբանների, այդ թվում՝ Մորթոն Ա. Կապլանի տեսանկյունից, Իրանն Արևմտյան Ասիայում միակ երկիրն է, որ կարող է դառնալ գերտերություն: Քանի որ Իրանն ունի շատ հին պատմություն, իսկ Իրանի հարևան երկրները ստեղծվել են համաշխարհային պատերազմներից և Օսմանյան կայսրության փլուզումից հետո: Իսրայելը և Սաուդյան Արաբիան նույնպես գիտակցում են, որ աշխարհաքաղաքական, մշակութային և պատմական ներուժը Իրանին թույլ կտա վերականգնեու իր իշխանությունը: ԱՄՆ-ն ու Բրիտանիան նույնպես դա գիտակցում են, հետևաբար, որպեսզի թույլ չտան Հզոր Իրանին սպառնալ իրենց շահերին, տնտեսական ճնշումների, քարոզչական պատերազմների միոցով փորձում են թուլացնել Իսլամական Հանրապետությանը:
Վերոնշյալ պատճառներից յուրաքանչյուրը՝ իսլամը, հեղափոխությունը և Իրանը, միայնակ կարող էին ուժեղ շարժառիթ հանդիսանալ ԱՄՆ-ի ու նրա եվրոպացի դաշնակիցների կողմից իսլամաֆոբիայի և իրանաֆոբիայի նախագծի ձևավորման համար։
Հետևաբար իմպերիալիստական համակարգը տարիներ շարունակ մեծ ներդրումներ է կատարել այս ոլորտում: Այդ ներդրումները ենթադրում են միջազգային ֆորումների և քաղաքական դիվանագիտության օգտագործումից մինչև տարածաշրջանի երկրներում ռազմական ներկայություն կամ վստահված ուժերի օգտագործումը, այդ թվում՝ Ալ-Ղաիդան, Թալիբանը և ԻԼԻՊ-ը, ինչպես նաև քաղաքական և ռազմական գործիքների կիրառումը:
Արևմուտքի և աշխարհի հանրային կարծիքի մոտ իսլամաֆոբիան և իրանաֆոբիան արդարացնելու գործում մեծ դեր ունեն ԶԼՄ-ները: Իսլամական հեղափոխության հաղթանակի սկզբից մինչև այսօր արևմտյան ԶԼՄ-ների նպատակը եղել է իսլամի և Իրանի դեմ ուղղված վարչակարգի քաղաքականությանը համահունչ համաշխարհային հանրության շրջանում վախ ստեղծելը: Ըստ կապիտալիստական երկրների քաղաքական կառուցվածքի՝ լրատվամիջոցները, ինչպես և քաղաքական գործիչները, պարտապաններ են և կապիտալի սեփականատերերի խամաճիկներ, որոնցից շատերը սիոնիստներ են։
Թեհրանի համալսարանի հաղորդակցության պրոֆեսոր, դոկտոր Ֆուադ Իզադին այս կապակցությամբ ասում է, որ Արևմուտքում և կապիտալիստական երկրներում լրատվամիջոցների թիվը, ներառյալ հեռուստաալիքները, ռադիոն, թերթերը, շատ մեծ է, բայց դրանք բոլորը պատկանում են մի քանի ընկերությունների։ Հետևաբար այս ԶԼՄ-ները հետևում են իրենց սեփականատերերի ուղուն: Արևմտյան երկրներում քաղաքական կառուցվածքում քաղաքական գործիչները նույնպես պարտական են կապիտալիստների քաղաքականությանը։ Նրանք մեծ գումարներ են ծախսում նախընտրական քարոզարշարվների համար, իսկ այդ ֆինանսական միջոցները տրամադրում են կապիտալի խոշոր սեփականատերերը, որոնք մեծ մասամբ սիոնիստներ են: Հետևաբար, արևմտյան քաղաքական համակարգի կառուցվածքում կապիտալի սեփականատերերը ֆինանսական օգնության միջոցով վերահսկում են և՛ լրատվամիջոցները, և՛ քաղաքական գործիչներին։

Արևմուտքը հասկանում է, թե ինչ ուժ կարող է դառնալ մեդիա գործիքը: Մինչ լսարանի միտքը անընդհատ հարձակումների է ենթարկվում ակնթարթային նորություններով և հարակից մեկնաբանություններով, Հոլիվուդն աստիճանաբար, բայց շարունակաբար հանդիսատեսի մտքում կարծրատիպեր է ձևավորում: CNN-ի և Fox News-ի նման լրատվական լրատվամիջոցների և հոլիվուդյան կինոարտադրությունների միջև տարբերությունը հենց այս կետում է: Նրանք դա անում են խելամտորեն և գիտակցաբար՝ ինդեքսավորման միջոցով: Որպես օրինակ, ներկայացվում է այնպես, թե մուսուլմանները հավատարիմ չեն համամարդկային արժեքներին: Սա հանդիսատեսի մտքում ձևավորում է համապատասխան կարծրատիպ և ամեն ագամ, երբ նա լսում է դժբախտ և տհաճ իրադարձությունների մասին, մտածում է այնպես, ինչպես թելադրել է լրատվամիջոցը:
Որպես օրինակ, մինչ ԱՄՆ նախկին պետքարտուղար Հիլարի Քլինթոնը հայտարարում է, որ ԻԼԻՊ-ը ստեղծել է այդ երկիրը, արևմտյան լրատվամիջոցներն իրենց լսարանին սովորեցնում են հեշտությամբ անտեսել Սիրիայում և Իրաքում ԱՄՆ-ի կողմից միլիոնավոր մարդկանց սպանության լուրերը և հոլիվուդյան արդյունաբերության աղմուկի մեջ նրանք չլսեն այս երկրների ճնշված մարդկանց ձայները: Արդյունքում, ԻԼԻՊ-ը ստեղծողներին քննադատելու փոխարեն՝ համաշխարհային հանրությունը այս ահաբեկչական խմբավորումն ընդունում է այնպես, ինչպես ներկայացնում են լրատվամիջոցները: Եվ կարծես թե արևմտյան լսարանի միտքը փոխակերպվում է այնպես, որ նա չի կարող մտածել և պահանջատեր լինել որպես ազատ մարդ։