Koment | A i ka përmbysur Ansarullah llogaritjet ushtarake të Arabisë Saudite?

ParsToday — Ndërsa Arabia Saudite ka nevojë për ndihmë të huaj për të forcuar mbrojtjen e saj ajrore, gazeta "The National" ka raportuar për mungesën e raketave interceptuese dhe kufizimet e Britanisë dhe Francës për dërgimin e sistemeve të tjera në Riad.

Kjo situatë nuk është thjesht një krizë armatimi për Arabinë Saudite, por një shenjë e dështimit strategjik të një politike që synonte t'ia impononte Jemenit vullnetin politik të Arabisë Saudite duke u mbështetur te epërsia ushtarake, por që tani ka vënë në pikëpyetje edhe sigurinë e infrastrukturës jetike saudite. Në vitin 2015, Riadi krijoi një koalicion ushtarak dhe nisi operacionet kundër Ansarullahut, duke pretenduar se synonte rikthimin e qeverisë që mbështeste dhe ndryshimin e ekuilibrit të fuqisë në Jemen. Megjithatë, pas shumë vitesh, këto objektiva nuk u realizuan plotësisht.

Sulmet e gjera ajrore, kostot e larta të armatimit dhe mbështetja e fuqive perëndimore nuk arritën ta përjashtonin Ansarullahun nga ekuacioni politik dhe ushtarak i Jemenit. Një studim i botuar në vitin 2025 në revistën shkencore "Alternatives" i rendit ndër mësimet kryesore të kësaj ndërhyrjeje dështimin e koalicionit për të përmbushur objektivat e shpallura, mungesën e koordinimit mes anëtarëve dhe kufizimet e strategjisë saudite të bazuar te militarizimi. Tani, rikthimi i kërcënimit brenda territorit saudit i bën më të dukshme kostot e këtij përllogaritjeje.

Raporti i "The National" për mungesën e raketave interceptuese dhe vështirësitë në sigurimin e sistemeve të tjera tregon një dimension të ri të kësaj krize. Arabia Saudite është një nga përdorueset më të mëdha të sistemeve Patriot dhe ka shpenzuar shuma të mëdha për blerjen e pajisjeve të përparuara. Megjithatë, shtrirja e gjerë gjeografike e vendit, shpërndarja e objekteve energjetike dhe numri i madh i objektivave e bëjnë të vështirë mbrojtjen e plotë. Sulmet me raketa dhe dronë të Ansarullahut kanë treguar gjithashtu se zotërimi i pajisjeve të shtrenjta nuk garanton, në vetvete, paprekshmëri.

Dronët dhe raketat me kosto më të ulët mund ta detyrojnë palën kundërshtare të përdorë raketa interceptuese shumë të shtrenjta. Me pakësimin e rezervave, edhe sistemet e përparuara përballen me kufizime operacionale. Kjo është pika e dobët strategjike e një politike që synon të garantojë sigurinë kryesisht përmes blerjes së armëve të huaja, pa llogaritur sa duhet koston e një lufte rraskapitëse dhe aftësinë për të zëvendësuar municionet.

Ndërkohë, Ansarullahu nuk duhet vlerësuar vetëm sipas madhësisë së arsenalit dhe epërsisë teknologjike të rivalit. Pavarësisht burimeve më të kufizuara krahasuar me ushtrinë saudite, kjo lëvizje ka arritur t'i imponojë Riadit kosto të konsiderueshme ushtarake dhe të sigurisë. Identifikimi i pikave të cenueshme, vazhdimi i operacioneve dhe përdorimi i mjeteve me kosto më të ulët kanë krijuar një ekuacion që epërsia në armatim e Arabisë Saudite nuk ka arritur ta zgjidhë në mënyrë të qëndrueshme. Ky realitet tregon se imponimi i vullnetit politik përmes forcës është shumë më i vështirë nga sa parashikonin vlerësimet fillestare, veçanërisht në një shoqëri të përfshirë në një luftë të zgjatur.

Kriza aktuale nxjerr në pah gjithashtu kufizimet e aleancave të huaja. Britania dhe Franca duhet të gjejnë një ekuilibër mes ndihmës për Arabinë Saudite dhe ruajtjes së aftësisë së tyre parandaluese ndaj Rusisë. Edhe Shtetet e Bashkuara përballen me presion mbi rezervat e municioneve dhe me angazhime të shumta rajonale. Në këto rrethana, shtetet detyrohen të garantojnë fillimisht sigurinë kombëtare dhe interesat e tyre jetike, përpara se të përmbushin angazhimet ndaj partnerëve. Një aleancë politike nuk garanton qasje të pakufizuar në pajisje ushtarake.

Këto zhvillime nxjerrin në pah nevojën që Arabia Saudite të rishikojë politikën e saj të sigurisë. Vazhdimi i konkurrencës ushtarake dhe përpjekjeve për t'ia imponuar Jemenit kërkesat e saj, pa një zgjidhje të qëndrueshme politike, mund ta zgjasë ciklin e sulmeve dhe kundërpërgjigjeve. Siguria e qëndrueshme mund të arrihet më lehtë jo përmes grumbullimit të pafund të armëve, por duke pakësuar shkaqet e konfliktit, përmes diplomacisë rajonale dhe pranimit të realiteteve politike të Jemenit.

Mësimi strategjik është i qartë: fuqia ushtarake mund të shkaktojë kosto, por nuk garanton fitore politike. Pas vitesh lufte, Arabia Saudite tani përballet si me kufizimet e strategjisë së saj ushtarake, ashtu edhe me vështirësitë për të siguruar mbrojtjen ajrore. Raporti i "The National" paraqet një pamje të mungesës së armatimit, por pas kësaj mungese qëndron një pyetje më e madhe: pse shpenzimet e mëdha ushtarake nuk kanë arritur t'i sigurojnë Riadit një siguri të qëndrueshme?