«خیدیرایام»در بدخشان تاجیکستان

عید نوروز در «بدخشان»تاجیکستان با نام‌های «شاگون» و «خیدیرایام» نامیده می‌شود و مردم این استان با تهنیت و شادباش به یکدیگر از عبارت «شاگون بهار مبارک» استفاده می‌کنند.

به گزارش رادیو تاجیکی صدای خراسان به نقل از خبرگزاری فارس، معنی واژه «خیدیرایام» ایام جشن بزرگ است و ناز آن جهت نوروز را در بدخشان جشن بزرگ می نامند که ساکنان این استان قبل از جشن نوروز جشن‌های کوچک‌تری را با نام‌های «خیرپیچار» و «خیرچیزان» تجلیل می‌کنند.

در روز اول نوروز مردم این منطقه طبق سنن موسوم به «جاروب بندان» و «خانه تکانی»، خانه هایشان را تمیز می کنند.

«سومنک»، «کاجی»، «بت» یا «هلوا» و «شیرروغن» از معمول‌ترین غذاهای نوروزی در بدخشان است که  بیشتر آنها از گندم، آرد و شیر تهیه می‌شود.

یکی از بازی‌های نوروزی کودکان در بدخشان «کیلاغوز- غوز» یا «طلب- طلب» است.

در این بازی کودکان در حالی  که سرودهای ویژه ای می خوانند یک روسری را به دست گرفته، به بام‌های خانه‌ها می‌روند و آن را به درون خانه می‌اندازند و صاحب خانه با شنیدن سرود آنها  باید در روسری این کودکان شیرینی بگذارد.

در این منطقه سنت آتش افروزی  به نام «الاوپرک» رایج است که در آن ضمن آتش افروزی زباله های خانه ها را در آتش می‌سوزانند.

در بدخشان نوروز جشنی انسانی، ملی و مذهبی، جشن طبیعت، نماد سخاوت، عفو و خوشحالی و جشن غم زدایی و فال نیک  است.