Eýranyň howpsuzlygyny we bähbitlerini goramakdaky deňiz güýçleriniň roly
Harby-deňiz güýçleri hemişe ýurtlaryň güýjüniň esaslaryndan biri bolupdy we Eýran Yslam Respublikasynyň Harby-deňiz güýçleri hem 3000 km suw araçägi bilen Hazar deňzinde, Pars aýlagynda we Umman deňzinde huzurlydyr.
Deňiz ygtyýary we güýçli we täsirli deňiz flotunyň bolmagy diňe bir milli bähbitleri goramaga we goranyş maksatlaryna ýetmekde möhüm täsir edip bilmez, üstünlikli goranyş syýasatyny gazanmakda hem täsirli bolup biler.
Eýran Yslam Respublikasy Hindi ummanynyň demirgazygynda we Pars aýlagyna, Hormuz bogazyna, Oman deňzine we Hazar deňzine ýakynlygy sebäpli dünýäde aýratyn geosyýasy we deňiz pozisiýasyna eýedir we Deňiz flotunyň ähmiýetini we roluny iki esse artdyrýandyr.
Eýranyň deňiz güýçleri, Eýran Yslam Respublikasynyň goşunyndan we Yslam Rewolýusiýa Gwardiýasyndan ybaratdyr. Eýran deňiz güýçleri demirgazykda we günortada serhet kenarlaryny goramak, şeýle hem kenarýaka suwlaryny we ýurduň möhüm we strategiki baýlyklaryny goramak boýunça çynlakaý jogapkärdir. Bu güýç deňizde ýüzýän bölümler, tüpeňçiler we serkerdeler, eskadronlar bilen enjamlaşdyrylandyr we Pars aýlagynda, Oman deňzinde we Hazar deňzinde goralýan ýerlere doly gözegçilik edýär.
Ynkylapdan we uruşdan soňky ýyllarda Eýran Yslam Respublikasynyň Harby-deňiz güýçleri, içerki güýçlere we eýranly hünärmenlere bil baglap, embargo şertlerine garamazdan, elmydama mümkinçiliklerini artdyrdy we täzeden gurmak bilen baglanyşykly pudaklarda möhüm tejribesi bar.
Roketa atyjy enjamlaryň ösüşi, ähli görnüşli suwasty gämileriniň, uçarlaryň öndürilmegi we uçarmansyz howa ulaglarynyň ulanylmagy Eýran deňiz flotunyň sanksiýalardaky üstünlikleriniň biridir.
Geçen ýyl (1400), 75-nji harby-deňiz topary ilkinji gezek 133 günde 45 müň kilometr deňiz ýoluny geçip, Eýranyň taryhynda iň uzyn deňiz syýahatyny hasaba aldy.
Bu operasiýa sebäpli Eýran ilkinji gezek Demirgazyk Atlantik ummanynda we Demirgazyk ýarym şarda deňiz güýçlerine eýe boldy we öz wezipesinde Hindi ummanynda, Günorta Atlantik ummanynda we Demirgazykda 55 ýurduň töwereginden geçmegi başardy.Bu ýyl, Eýran deňiz flotunyň Hazar deňzinde geçirilen türgenleşiginde ilkinji gezek Sinaý derejeli raketa atyjy gämä garşy 8 kruiz raketasy bilen enjamlaşdyryldy.
Eýran goşunynyň strategiki deňiz flotunyň ilkinji uçarman flotiliýasynyň açylmagy täze üstünlikleriň biridir, sebäbi uçarmansyz howa ulaglary Eýranyň goranyş doktrinasynyň esasy esaslaryndan biri bolup, gözleg we ýok etmek operasiýalarynda ulanmak gaty möhümdir.
Indi, eýran hünärmenleriniň uçuş toparlary bilen öndüren pilotsyz uçarlary birnäçe bölümden uçup, belli bir aralykda operasiýa amala aşyryp biler we pilotsyz uçarlary kesgitlemek we aňtaw etmek bilen uzak aralykdan duşmanyň nyşanalaryna we pozisiýalaryna baryp bolýar.
Bu möhüm üstünlik bilen, Eýran Yslam Respublikasynyň strategiki deňiz floty, amaly agdyklyk etmekden we ummanlaryň çuňlugynda howa artykmaçlygyny gazanmakdan başga-da, ýer ýüzünden birnäçe kilometr uzaklykda ýerleşýän aňtaw ulgamyndaky güýjüni ýokarlandyrmagy başarýar .