bölüm 943, süre Muhammet , aýat 15- 17

برنامه تفسیرنور(943)

Muhammet süresi, 15-nji aýat :

مَثَلُ الْجَنَّةِ الَّتِی وُعِدَ الْمُتَّقُونَ فِیهَا أَنْهَارٌ مِنْ مَاءٍ غَیْرِ آسِنٍ وَأَنْهَارٌ مِنْ لَبَنٍ لَمْ یَتَغَیَّرْ طَعْمُهُ وَأَنْهَارٌ مِنْ خَمْرٍ لَذَّةٍ لِلشَّارِبِینَ وَأَنْهَارٌ مِنْ عَسَلٍ مُصَفًّى وَلَهُمْ فِیهَا مِنْ کُلِّ الثَّمَرَاتِ وَمَغْفِرَةٌ مِنْ رَبِّهِمْ کَمَنْ هُوَ خَالِدٌ فِی النَّارِ وَسُقُوا مَاءً حَمِیمًا فَقَطَّعَ أَمْعَاءَهُمْ ﴿١٥﴾

<< perhizkärler wada berilen behiştiň hili şeýledir. Onda akarlar berdyr welin onuň ereňgi , isi we tagamy üýtgeýän däldir tagamy üýtgemeýän süýtden rawana bolan akarlar . içýän kişilere lezzetli bolan içgiden bolan akarlar bar . sapaly ballardan bolan akarlar hem bar we şol mekanda olar üçin her düregi mywabardyr . we olardan hem ýokaryrak perwerdigäriň tarapyndan bolan magfyrat . indi şular . müdimlik duzah odynda bolanlar we olara gaýnap duran su berlip olaryň içleri şeýle bir su sebäpli çaşyp gitýänler bilen deň bolarmy?>>

Geçen aýatlarda iman ähli bolanlar we kapyrlaryň soňy hakda gürrüň boldy bu aýat şol gürrüňleriň dowamynda olaryň behişt we duzahdaky mekanyna yşara edip şol 2 mekanyň kä bir ýüriteliklerini sanap geçýär . ahyratda hem adamlaryň jysmy gereklikleriniň birsidir we olar üçin sagdyn we aarassa su gerekli bolýar. Bu aýat şeýle permääýyş etýär : allatagala şeýle bir gerekligi upjyn etmek üçin behiştde dadly we tagamly durly içgileri şol sanda su , suýd , şerbet we baldan bolan şerbeti taýýarlandyr emma duzahylara gaýnap duran sudan başga hiç bir zat ýokdyr olar odyň aralygynda bolsalarda emma olar üçin sawjak su taýýar däldir.

Bu aýatlaryň öwretýän sapaklary:

1- dünýedäki bezegler we lezzetler sizi günä tarap çekmesin çünki allatagala ahyratda behiştiler üçin iň ýagşy hezillikleri taýýarlandyr.

2- gorkypda haram lezzetlerden saklanýan kişiler müdimlik lezzeti elgerjekdirler.

3- maddy we jesmy nygmatlaryň ýanynda , ýürite allaga mahsus bolan rahmat we magfyrat hem behiştileri ruhy taýdan aramlyga ýetirjekdir.

4- behiştilere durly içgileriň ýany bilen durly imitler we mywalar hem taýýardyr.

5- behiştilere nygmatlarda äpet we kemçilik ýokdyr.

Muhammet süresi, 16-njy aýat:

وَمِنْهُمْ مَنْ یَسْتَمِعُ إِلَیْکَ حَتَّى إِذَا خَرَجُوا مِنْ عِنْدِکَ قَالُوا لِلَّذِینَ أُوتُوا الْعِلْمَ مَاذَا قَالَ آنِفًا أُولَئِکَ الَّذِینَ طَبَعَ اللَّهُ عَلَى قُلُوبِهِمْ وَاتَّبَعُوا أَهْوَاءَهُمْ ﴿١٦﴾

<< we olardan bir topur ýüzleý suratda seniň sözleriňi diňleýän ýaly bolýarlar , emma seniň ýanyňdan daşary çykanlarynda masharalap ylym öwgrenenlere ol şu mahal näme aýtdy diýip beýan etýärler . olaryň ýüreklerine perwerdigär mohur urandyr olar öz haý höwüslerine eýerýän kişilerdirler.>>

Gurhan kerimiň bu aýaty , imanlary sos bolup ýürekleri gara bolan yslamy köpçlikde ýaşaýan kä bir adamlara yşara etýär. Olar pygamberiň sözlerine we ylahy wähýe ynan maýan kişilerdirler . olar pygamberiň dilinden allanyň kelamyny eşitýärdiler emma ondan hiç bir zat düşünmeýäris we bilmeris diýip beýan etýärler . olar şeýlede ägä we oýa müminlere baryp ýetenlerinde masharalyk ýüzünden siz pygamberiň sözlerine düşündiňizmi bize hiç bir zat düşünmedik diýip aýtýarlar.

Bu aýat şeýle bir topuryň erbet gylyklaryna jogap hokminde şeýle diýar: pygamberiň sözleri rzşen we aç açandyr emma siz öz haý höwüsiňiziň yzynda bolan dygyňyz sebäpli hakykaty saýgaryp oňa düşünşmekden ejiz galan dyrsyňyz . ýene bir ybaratda kynçylyk pygamber (s) tarapyndan dälde isem sizdendir siz haky kabul etýän dälsiňiz.

Bu aýatlaryň öwretýän sapaklary:

1- nefsiň haramy we ýaramaz isleglerine eýermeklik , ynsandan haky , batyldan saýgaryp başarmak güiji alýanyr we ol hakykaty düşünmekden ejiz bolýandyr.

2- biz köpçlikde ýürekleri hassa bolanlar hakda hüşgär we habardar bolmalydyrys . olaryň pygamberiň sözünde we wähýiň hak dygy barada şek şüphe dörüdip ilatyň imanyny peseltjek bolýandyrlar .

3- hudaýyň kelamyny okyp ony eşitmeklik ýeterlik däldir . isem taglymatlara düşünipde onuň buýruklaryna amal etmek hem ähmiýetlidir çünki käler pygamber äkrem (s)ň rüşen we aýdyň sözlerini eşitselerde emma öz nefis islegleriniň yzynda bolansaňlar haky kabul etmäge taýyn bolan däldir.

Muhammet süresi, 17-nji aýat :

وَالَّذِینَ اهْتَدَوْا زَادَهُمْ هُدًى وَآتَاهُمْ تَقْوَاهُمْ ﴿١٧﴾

<>

Ýürekleri we ruhlary nahoş bolan gara ýürekli adamlaryň garşysynda gurhan kerim bu aýatda her kimse pygamberleriň ilkinji hidaýatlaryny kabul etse perwerdigär hem oňa 2 sany gymmatly nygmaty bagyş etjekdir : biri ýaşaýşyň inim çykymly ýagdaýlarynda ony hidaýat etmek we ýene biri hem saglyk we arassalyk bermegidir. elbet ynsanyň elmydama ýalňyşlyklar we hata işler bilen duş bolmak ähtymalynyň bardygy tebigidir . ýaşaýşyň durly meselelerinde şol sanda yktysady , susýal , içeri maşgala we medeni ýaly meselelerde dogry ýoly saýgarmaklyk aňsat iş däldir. Ynsan öz ýaşaýşynyň bütin tapgyrlarynda ylahy hidaýata mätäçdir. Şonuň üçin perwerdigär eger ynsan ilkinji ylahy hidaýaty kabul edip oňa boýun bolsa oňa , ýaşaýşyň dogry ýoluny saýgaryp başarmakda goldaw berjekdir diýip wada berendir.

Elbet şeýle bir hidaýatyň ýanynda ynsany , kine , göriplik ýada bahylçylyk ýaly ýaramaz sypatlardan aman saklamak üçin içgin we ruhy arassalyk hem gerekdir çünki bu ýaramaz häsiýetleriň ynsany hak ýolundan gyşarytmagy mümkindir.

Bu aýatyň öwretýän sapaklary :

1- ilkinji hidaýaty kabul etmeklik allanyň tarapyndan hidaýat bolmak okybiň köpülmegi üçin ýerlik taýýarlaýandyr.

2- hidaýaty kabul etmeklik , ynsanyň durkyndaky ????? ösüşe tarap köpültýändir.

3- ýürek arassalygyny diňe ylahy hidaýat ýolundan mümkin bolýandyr. Budizim we hendoizim we ýene şular ýaly ynsany mekteplerden ony elgerip boljak däldir.

/////////////