Az.R əraziədə tarixiə abidəon vəziyyət.
Azərbaycani ğədimə tarixış heste, ım tarixi rizon, tarixiə abidəon hələən ım zəminonədə mevcudin. Həmonə tarixi muhafizə karde, ey bə omə nəslion dəvunie çe har devləti, çey hokuməti vəzifəy, çey ğarze
Təəssufanə hole ki, Az.R-ədə bə ım problemi lağeyd munasibət heste. “Sputnik Azərbaycan” sayt Respublikadə çe tarixiə abidon bərbod vəziyyəti həxədə xeyli vaxte ki, məğaləon dərc kardedə, ictimaiyyəti, həmən hokuməti məmuron diğğəti çe ım problemi səpe varde pidəşe. Ey çe 2019-minə soriku jıqoşə Şamaxi Kələxonə diədə sufiə tıbə, Sənqəçolədə kərvonsorə, Zağatala zonədə çand qılə ğələ, Abşeroni Zirə ğəsəbədə bə Şirvanşahon devri aid Kələzağ məqbərə, Qax rayoni Ləkit diədə Haft Kilsə Monastr kompleksi, bə XIV əsri aid Nardarani ğələ, Minəcik kərvonsorə ki, 600 sor bə nav de Şirvanşah Xəlilullahi dəsturi inşa kardəşone, Ğəbələ Dizaxlı diədə Komrat baba turbə, Oğuz rayoni Calut diədə alban monastır, Abşeroni Buzovna di qəbıstonədə bə III əsri aid ğədimə turbə və sərdabəon və həniən çand qılə tarixiə abidon barədə ki, bə bərpo ehtiyacşon heste, xeyli məğaləon bə əhandon edaştəşe.
Sayt bənə həmonə ənənə dəvomi çe Şamaxi rayoni Kələxonə di turbə kompleksi de rıjie xəto vəbəvə mande barədə qıleyən məğalə nıvıştəşe. Məğalə muəlləf Rahim Muradov izah kardedə ki, ım turbəon miğdar navko 9 qılə bıə, isət 2 qılə məhv bə, mandə 7 qılə. Əvonən rıjiə vəziyyətədən. Kələxonə diy əji Ğəzənfər Əliyev votedə ki, ım turbəon çəvon əcdadonku bəvon mandə qıley ırse, əvoni muhafizə karde çəvon mənəvi ğarze. Çə turbəon i qıləy səpe nıvıştəyə kitabə muhafizə bıə, çey nıvıştəyku əyo dəfn bıə odəmi nom, həmən turbə inşa tarix məlum bedə. Tarixşunas alim Fariz Xəlilli ğeyd kardəşe ki, ım turbəon bə XIV-XVI əsron Xəlvəti Sufi məktəbi məxsusə abidəon mandedə və ehtiyac heste ki, hartərəfin tədğiğ bıbo.
Mədəniyyət Vəzarəti tono Mədəni İrsi Muhafizə və Bərpo Devlətə Xidməti sər mutəxəssis Yasin Nuriyevi bə muxbiri xəbə doəşe ki, Samaxı əraziədə çe çand qılə abidə restavrasiya nəzərədə qətə bıə, Kələxonə turbəonən çəvon restədəy. Nezə vaxtonədə arxeolojiə kandəy və bərpo koon bino bəkarden.
Eyən əlavə vote lozime ki, 2019-minə sori Sputnik-i ım turbəon həxədə məğalə dərc kardəşbe. Bə vaxtiən Mədəni İrsi Muhafizə Devlətə Xidməti mətbuatə katib Fariz Huseynovi məlumat doəşbe ki, ım “abidəon bərpo karde bə ınvestisiya proqram eğandəşone”. Çə vaxtiku təğribən 3 sor dəvardə, əmo hokuməti vəd doə koon hələən bino bıə ni.
İbrimi Zahirəddin, çe Rusiya Yekaterinburğ şəhəriku, İİR sədo, tolışi radio.