Osmoniyə surəon-89
Osmoniyə surəon-89
Nuh(ə)-i həm jıləvoniş karde.qədə-qədə çı əzobi nışonəon oşko be.çı osmoniku bə oveyzi boyis bıə voşon voye və ruon tuğyonışon karde.ov çı zəmini səviyyəke bəpe rostbe və qırd vırə ovi eqətışe.ovi dılədə bənə bandi ləpon bə əməl ome və Nuh(ə)-i soxtə kəşti qədə-qədə çın dıjdə ləpəon miyono bə ro eqıniye.de ın tərtibi tufoni həmmə vırəş dəqəte və həmonə sıtəmkorə millət həmmə ğərğ bin. Bın zəmon Xıdovənd bə zəmini əmrış karde ki,ıştə ovi ebordıni iyən osmon həm həni ıştə voye vəy bıqəti.peşo Num(ə) iyən deəy bıə kəson kəştiku xaric bin və bə Xıdo təşəkkur,şukr kardedəbin iyən bəçəy vahidəti və əzəməti naminə tarif kardedəbin.
Muminon mıborəkə surə 30-ə ayə Nuh(ə)-i dastonin umumi surətədə xulosə kardedə və votedə ki, Nuh(ə)- macəradə çə həzrəti bə sıtəmkoron bıə səbarzəti iyən çəy tuğyongərə ğovmi bə cəzo rosney koy, bo ağl iyən əndişə soybon ilahi ayə iyən nışonəonkuye.
Zınemone ki,çı Muminon mıborəkə surə indeks çı muminon xısusiyyətonin.mumkine kali şəxson fikkon ki,həmməkəs ıştəni de ın muminon sıfəton dərostey əzınin.Muminon mıborəkə surə 62-ə ayə çın sıvoli cəvobədə bə yod dənoydə və hamyedə:
“Və əmə hakəsi (çəy) zu vışkiyə ğədərədə bəçəy gi vəzifə noydəmon və çəmə palu qıləy kitob heste ki,(bandəon əməlon barədə) həxədə sıxan voteydə iyən bəvon hiç qıləy sıtəm nibəbe.” (62).
Bə ın ayə əsos çı qırd insonon təklif iyən vəzifə iformədə iyən yeksan ni və hakəs ıştə cismi,fiki iyən maliyyə ğudrəti mığdorədə bəbe əməlko.çımisə əlovə çı odəmi zurriyyə iyən avlodon əməlon çı viro bekardey bedəni və qırd əvon dəğiğə surətədə nıvıştey bedə.bə ın həyğəton imon vardey,insoni bə çok iyən dırıstə koon tərəf təşviğ kardedə və iyən bevəcə koonku nəhy və bərhəzər kardedə……
Muminon mıborəkə surə 71-ə ayə bə həxpərəstəti iyən həvopərəstəti miyono bıə mıborizə de qıləy kuto iyən de məno pur bıə formə işorə kardedə və hamyedə: Və əgər həx bəçəvon həvaye-həvəsi tabe bıəbe,hukmən osmon iyən zəmin iyən bəvonədə bıə kəson məhv əbin.71
Dınyoədə mevcud bıə nizom bərhəx iyən çı vahidə Xıdo hikmət iyən həx bıey nışonəy.əmmo ehanə həx bə həvaye-nəfsi tabe bıbu və dınyo bə həvaye-həvəson girdabi əsos hərəkətko, osmon,zəmin iyən çəvon miyono bıə çiyon fosid iyən məhf əbin əşin və dınyo qırd vırədə hərcı-mərcəti əbi.zira çı məxloği həvaye-həvəson hiç qıləy meyar iyən zabitəşon ni və adətən i cəhətine.yəni bə koon nez iyən diyəroə təsir və foydəon dığğət kardedəni.çən,həni lozım ni ki, həx bə milləti xahiş iyən meylon tabe bıbu pemando.
Muminon mıborəkə surə 105-ə ayəku de tosə 111-ə ayəon çı Pərvərdıqore-Aləmi de cəhəndımi əhli bıə diyaloqi i hissəku xəbə doydə.joqo ki, hamyedə:
(Bəvon votey bəbe)ayə çımı ayəon bo şımə handey bedənıbe?çən,şımə əvonon du hisob kardeyone? Bəvoteyn:Xıdolim ha! çəmə bədbəxti bəmə ğələbəş karde və əmə qıləy ro dəqıjnə dastə bimon.(105-6) Xıdolim ha! əməni çı cəhəndımiku bə bi bekə! ehanə ijən əmə(bəştə kufr iyən qıno) oqardəmon,şək ni əmə sıtəmkorimon.(Xıdovənd cəvobədə)hamyedə:çımıku bə diyəro bımandənən və cəhəndımədə gim bıbənən iyən demı qəp məjənən.107-8. Ayə şımə yodo bekardəyone ki)çımı bandəonku qıləy qrup voteydəbin:Xıdolim ha! imon vardemone.çən,əməni bıbaxş iyən bəmə rəhmkə və tı həmməysə veyçokə rəhməkəş!(əmmo) şımə bəvon məsxərə kardeyone tain ki,(de ın ko)çımı nomon çı xatırəonku bardeyone və şımə bəvon sıreydəbiyon.az ımruj(şımə bə muminon istehzoro)bəçəvon səbr kardey xoto bəvon mıkofot bədomon ki,əvonin nicot pəydu kardə kəson.105…..
Muminon mıborəkə surə 115-ə ayədə Xıdovənde-Aləm bə inkor iyən təkzibi ro qətəkəson yod dənoydə ki,çın dınyo qıləy hədəfış heste və hamyedə: Çən,ayə şımə qımon kardeyone ki,əmə şımənımon hədərə ofəyə və şımə bəçəmə tərəf oqordıney nibəbiyon?. In kırt iyən de məno pur bıə cumlə çı ğıyomət,hisob-kitob iyən əməlo cəzo barədə vey təkyə kardəninə dəlile və çın dınyo jimon deştə qırd muşkilat və Xıdo boəy ğərol doə proqramon ehanə sırf bo çandə ruj dınyo jimoni naminəybu,vey hədər və beməno bəbe.hestemoni aləmi həxədə mıtoliyəon nışon doydə ki,xılğəti dınyo həm əzəməti cəhəto və həm soxtemoni cəhəto fantastik surətədə hevuj iyən odəmi bə təəccıb vardedə.
Çın dınyo sırron anədəy ki,de alimon təbiri çı bəşəri qırd məlumat və zınəyon bənə çı qıləy dıjdə ktobi qıləy qədə səyfə mandedə.de qıləy co iborəti bın aləmədə çəmə zınə çiyon,həyğətədə çın kitobi əlifbay.
Çən,həxə hukmdor bıə(Xıdovənd)barze.ğərəz əv hiç qıləy məbud ni.əve kərimə,ğeymətinə ərşi pərvərdıqor və hakəs de Xıdo bə ico co qıləy məbud vanqkəy,boəy hiç qıləy dəlil ni.çən,hukmən çəy hisob çəy pərvərdıqori palu bəbe.şək ni kofiron nicot pəydu nibəkayn.117
Muminon mıborəkə surə de muminon nicot pəydu kardey bino bedə iyən de kofiron oxoyədə xilos nıbey iyən nıperəxey bə oxo rəsedə.