Osmoniyə surəon-17
Osmoniyə surəon-17
“Vəma..dınyo jimon ğərəz hənək iyən sətasponey co çi ni iyən axırəti kə bo pərhizkoron vey çoke.aya fik-fam kardedəniyon?
Kərimə-Ğıron bın ayədə dınyo jimoni de axırəti jimoni mığoyisə kardedə və ımoni çı insoni kəmol iyən ozavziye royədə bıə şərtonku zıneydə.bə təfsirəvonon nəzə əsos,dınyo jimoni bə hənək iyən sətasponey təşbih kardey,bəçəy xotoye ki,hənək iyən sətasponey adətən təxəyyuli iyən puçe ki,həyğiyə jimoni dıləku bə diyəroe.zira hənək orəxe bədiqə,həmmə çiyon bəştə vırə oqardedə.hukmən şımə mışohidə kardəyone ki,bo milləti sətasponey xoto,qıləy nımoyiş bə səhnə noydən ki,bəvədə canq iyən eşği ya kin-kudurəti səhnəon movcude.əmmo saati bəpeştə çə həmonə ğəhrəmononku ya həmonə səhnəonku hiç qıləy xəbə ni.dınyo həm bənə həmonə numayişnomə və səhnəyki,çəy aktyoron həm bın dınyoədə bıə insononin.qahi vaxti ım hənəkon iyən sətasponey jıqo insoni deştə məşğul kardedə ki,həni inson çəy bə oxo rəseyku ğafil bedə. iyo Xıdovənd dınyo sətasponey unvanədə ğeyd kardey bədiqə,axırəti jimoni de əy mığoyisə kardedə.həlbəttə,bə dınyo odəmi bə dast eğandə zohiri dığğət kardeyədə,ım həyğəti həmmə kəs dərk kardey zıneydəni.əve Xıdovənd insoni bo təfəkkur kardey dəvət kardedə.çəyku dəparseydə ki,çıro ıştə ağliku oko doydəni ta dərəso ki,axırəti dınyo jimon dıjd iyən barze.qıləy aləm ki,bəvədə həyot,əbədi iyən dayimiye.çəəy həmmə çiyonış həyğiye,çəy neməton de dardı-əzobi umuj ni və əvrə qırd de neməton pure.
Ənami mıborəkə surə ayəon iştimayi jimonədə harcurnə təbəğənin bıey inkor kardedə.”Durrul-Mənsur” təfsirədə omə:Ğureyşiku i dastə odəm çı peyğombər(s)-i məclisi kənoku dəvarde dəbe. qıləy holədə ki,vey bevəcə şərayitədə jiyə çandə qılə mısılmınon çə həəzrəti palu biin.əvon ım səhnəşon vinde və bə təəccıbi dıço bin.çun əvon iştimayi mevğıyyəti cəhəto çokə mol-devlətışon bıə fərdon bin,əve çı Xıdo-Peyğombəri(s) kəno bıə ım imoninə əshabi əzəmətinə rufışon dərk kardey nızneşone və voteşone:ha Muhəmməd ha! Aya çı cəmiyyəti miyono hejo de ım fərdon ğane biş? Aya çəmə miyono əvon Xıdo vıjniyə şəxsonin və bəbe əmə bəvon tabe bıbəmon? ehanə dılı heste əmə bətı nez bıbəmon iyən bətı pemandəmon,çanədə rəy tı,əvoni ıştə kənoku bıtojon.bın zəmon ın ayə nozil be:Və ıştə Xıdo şəvı-ruj vanq jıəkəson və holınki,çəy rizoyəti tələb kardeydən,ıştə tonoku mətojon.çəvon ko(ağıbət) bəştı ohdə ni iyən ıştı həx-hesob bəvon aid ni.(bıçımi xoto əvoni mətojon)ki,çı sıtəmkoronku bəbeyş. Və joqo məxloğiku kali qıləmon de co qıləy vasitə imtovonımon karde ta (de istehzo)bıvotin:aya ımonin ki,Xıdovəndi çəmə miyono vıjniyəşe iyən bəvon mınnətış noə.aya Xıdovənd şıkəkəyon veyçok zıneydəni? (ayə-52-53).
In ayəon de qıləy lətifə təbiri iyən eyni holədə oşkoə surətədə çı pəyğombəriku(s) tələb kardedə ki,hiç qıləy imoninə fərdi ısət har qıləy irğ iyən təbəğədə həm bıbu,ıştəku bə diyəro məkə və ıştə ağuşi i formədə boəvon həmmə ojkə.
Islomi iyən Kərimə-Ğıroni əzəməti nışonəonku ıme ki,de ciddiyəti jıqo sərvətinə fərdon tələbon mığobilədə mande və çı puçə təbəğə imtiyozon mızəmmət kardedə.
Əbu-Cəhl çı islomi-peyğombəri(s) vey ğəddorə deşmınonku be.ruji de şiddəti peyğombərış(s) təhğır kardeşe iyən bə əzob-əziyyəti dıço kardeşe.həmonə ruji pəyğombəri(s) şucoətinə amu Həmzə bo şikor kardero bə səhro şıəbe.əv şikoriku oqardeyədə,de Əbu Cəhli vositə ıştə boə zo Muhəmmədi(s) vində əziyyəti cərəyoniku xəbədo be.vey ğeyzinə holədə sərost şe bə Əbu-Cəhli soyəx və əvış bəçəy əməli cəzoş rosne.joqo ki,Əbu Cəhl deştə çı Məkkə ğovm iyən toyfə miyono bıə qırd nufuz iyən hurməti,ijən kardeyış nızıne ıştəku bə Həmzə qıləy reaksiyə nışon bıdo.
Həmzə tosə ə əzmoni islomış ğəbul kardəş nıbe,əmmo hejo ıştə boə zo vardə ayini həxədə fik kardedəbe. həmonə ruji hodsiə bəpeştə bə pəyğombəri(s) soyəx şe və islomış ğəbul karde.çə ruji bədiqə Həmzə rəsmən çı islomi qıləy barzə əfsəri unvanədə de tobə ıştə jimoni oxo,ım osmoniyə dinış mıdofiyə karde.bə ın macəra xoto, Ənami mıborəkə surə 122-ə ayə nozil be.bın ayədə bə dılışon de imoni nuri pur bıə kəson işorə kardedə.əv de Əbu Cəhli mığoyisə bıə ki,çı kufr iyən zəloləti zılmətədə ğərğ bıə.joqo ki,hamyedə:Əvəmən kanə... “Aya, qıləy şəxs ki,(de şırk iyən cəhli vasitə) mardəbe,çən,(deştə hidoyəti vasitə) bəy jimon baxşımon karde iyən boəy qıləy (imoniku)ço(nur) ğərolımon doe ki,deəy çı məxloği miyono ıştə ro pəydukəy,çəy misol bənə(şırk iyən cəhli)zılmətədə ğərolış qətə iyən çəyo bə bi beşey nıznə kəsi məsəliye.?jıləvoni bo kofiron çəvon kardə çiyon cilvə doey bəbe.
Bın ayədə sıftədə bə zəlolət eğıniyə,peşo imonışon vardə və bə həxı roy tərəfə dim qətə şəxson,bə qıləy mardə təşbih kardedə ki,de Xıdovəndi lutfi bəyji bıən.Kərimə-Ğıronədə hejo marq iyən həyot,kufr de imoni yənde kəno tikror bıə.Ğıroni ım zərifə təbir nışon doydə ki,imon sırfən qıləy puç iyən hışkə əğedə ni,bəlkəm qıləy rufi formədəy ki,bə beimonə fərdon coni pu kardey bedə və bəçəvon qırd vucudi təsir kardedə.