Osmoniyə surəon-227
Osmoniyə surəon-227
Mulki mıborəkə surə bə məşhurə ğovl iyən sıxani əsos,qırd ayəonış Məkkədə nozil bıə.Mulki surə 30 qılə ayəku iborəte və çın surə əsliyə mehvər və məzmun Xıdovənde-Xalıği malikiyyət və hakimiyyətiku təşkil doydə.
“Təbarək” Xıdovənde-Xalıği tərəfiku bıə bərəkoti ziyod bıey mənoədəy.həmonə kəs ki,de Rəhmoni sıfəton tarif kardə bıə və maq iyən jimonış ofəyə ta insonon imtovonko.Xıdovəndi insonon imtovon kardeyku murad iyən məğsəd,inev perosneye.bın məno ki,insonon bə əməli meydoni səmt kəşedə vardedə ta əy varz bıdo,imtovonko və əy poko-pokizəko.çın imtovononku hədəf bə husni əməli rəseye ki,çəy məfhum mərıfət,ixlosi-niyyəti təkomul və har qıləy xeyə ko bə vırə rosneye.
Həlbəttə,bın imtovononədə inson mumkine bə ziyodə fırsiyon giriftor bıbu ki,ımon əy məyus kardey bəzıne və əy boçəy islohiro bıə cəhdonku oqətey həm bəzıne.bə həmonə dəlili xoto,ayə oxoyədə bə bandəon komək və məğfırəti və`dəon doydə və Xıdovəndi məğlub nıbə iyən əbxş təğdım kardedə.
Ayəon dəvomədə bə dınyo kulliyə nizom və sistemi işorə kardedə və de qıləy reçinə iborəton insoni bo ın aləmi kompleksi mutoliyə kardey tərəf dəvət kardedə ta de ın roy vositə ıştəni bo həmonə dıjdə imtovoni hozzıko.joqo ki,hamyedə:”Rəhmonə Xıdovəndi ofəyə kainotədə hiç qıləy təzadd və ayb əvindıniş”.(3).....
Hestemoni aləm deştə qırd əzəməti bə qıləy nəzm,ğoyməti iyən bə hisobi əsos vəhdəti mailke və çəy ğanunon dəğiğe.ım mırəkkəb və heyrətamizə sistem,bə elektron,ətom,həşi qalaktikə və bə co qalaktikə iyən planeton hakime və ehanə aləmi iqlə hissədə qıləy benəzməti bəçəş çiyəbe,əy bə məhvəti səmt əbardi.bəçəy xoto,Kərimə-Ğıroni ayəon bə insoni muxotəb kardedə ki,de dığğəti bə ın aləmi nəzəko,erəxo.joqo ki,hamyedə:”çanədə bə xılğəti aləmi de dığğəti erəxoş,kamə ayb və notorzəti bəvədə əvindıniş”.peşo təkid kardedə:”ijən sənibəton nəzəkə(bə aləmi de dığğəti erəx)aya (dınyoədə) hiç qıləy hıl,ayb və ixtilof mışohidə kardedəş?”
Ayə 4 bə həmonə məno təkid kardedə və hamyedə:”ijən bə hestemoni aləmi erəx,oxoyədə ıştı çəşon oqıniyə və zəyif bıə holədə bəştı səmt obəqarde”.ehanə inson bın aləmədə qıləy ayb və noxsani dumo bınəvo,ıştə vaxtış bə hədər doə və qıləy be foydə koş əncom doə.
Mılki mıborəkə surə 6-ə ayə bə ın oşkoə dəlilon nəzə nıkardə kəson və şırk iyən kufri roy qətəkəson,çəşnavi və xəbərdorəti doydə ki,de həxə royku mınhərif bıey və qardey,əvon ilahi əzobi boştə coni hıryedən və ım vey yavə ağıbəte.peşo çı cəhəndımi əzobi i hissə tozih iyən izoh doydə və hamyedə:”(kofiron) bə cəhəndımi səmt ğandey beyədə,çəyku dəhşətinə sədo məsey bəbe və ım qıləy holədəy ki,(əv)dayima qıledə”.çəvon qırd vucud bə vəhşət iyən dəhşəti dıço bəbe.dırıst bənə qıləy dıjdə zərf və ğabi ki,vey hərorətinə otəşi səpe sı kardey bedə və jıqo qıledə ki,ha ləzə çəy tıpey ehtimol heste...
Xıdovənde-Aləm deştə peyğombəron vositə təlim və bərnoməonış nışon doə ta bəşər de çəvonku ozodə formadə oko doey,bə hərəbaxtəti iyən xoşbəxtəti səmt hərəkətko.əmmo,inson ki,ilahi nemətonku bəhrə bardedə,qahi vaxti bəştə nəfsani tələbon,nodonəti iyən xudpərəstəti məğlub bedə,dəboxtə və de ın hidoyəti əbzoron mıborizə bardedə və həxı inkor kardedə.iyo Kərimə-Ğıron de cəhəndımi əhli de ilahi məmuron miyono diyaloq və votemonon bəyon kardey, bə cokəson çəşnavi doydə ki,səhih və dısrıtə roy vıjniyədə bə xəto və səhvi dıço nıbon.joqo ki, hamyedə:”...har zəmon ki,idastə əyo ğandey bıbu,cəhəndımi hıvoskəon çəvonku dəbəparseyn: (bəqəm şımə qıləy rəhbər və rahnumaon nıbe?) bəqəm ilahi tars doəkəs bəşmə soyəx nıome? əvon cəvobədə bəvoteyn:”bəle,tarsədə bəçəmə soyəx ome,əmmo əmə əvımon təkzib karde və votemone:Xıdovəndi hiçvaxti qıləy çi nozil nıkardeşe və şımə(muminon) qıləy dıjdə zəlolətədəyon”.(8-9).
