Ilahi Rəhbəron-29
Ilahi Rəhbəron-29
Qıləy zəmon ki,Həbəşıstoni podşo Nəccaşi peyğombəri(s) səfir Cəfər ibn Əbi-Tolıbiku Həbəşıstonədə tələbış karde ki,Xıdo-Rəsul(s)-i risoləti mahiyyəti barədə sıxan bıvoto.Cəfəri ıştə sıxanon i baxşədə çı ərəbon nodonəti,vəhşiyəti iyən ğarətgərəti bədiqə jıqo voteşe:bəle,əmə jıləvoni bimon.tosə ə zəmoni ki,Xıdo çəmə miyono qıləy pəyğombərış boçəmə hidoyətiro vıjniyeşe və vığandeşe.əmə çəy xıyzoni komilə surətədə zıneydəmon.bəçəy rostəvıjəti və sədoğəti imon hestemone və çandə soron əy de əmonotdorəti imtovon kardəmone.çəy pokdovnəti boəmə ruşin be və bəməş əmr kardə ki,əmə həm rostəvıj iyən sədoğətin bıbəmon və əmonəti bəçəy əhli oqordınəmon və çəməku tələbış kardə ki,ıştə nezə odəmon miyono bıə rabitə ğoymkəmon, həromə koon və xun rukardeyku dast bıkəşəmon.əməş çı beiffəti iyən beəxloğətiku nəhyış kardə və bəməş çı du iyən tərviziku bə diyəro mandeyış aspardə və bə rostəvıjəti iyən səfoş tərğib kardə.əməş bə yətimon moli təcavuz kardey və çəvon mirosi hardeyış nəhy kardə və mehribonəti iyən xeyrxahəti və bəçəvon tərbiyədə bıə çokə səyon səmt dəvət kardedə.əməş bə iyənde norəvoə nisbət doey iyən yavə koonədə mıttəhəm kardeyku ozod kardeşe.bəmə əmrış karde ki,fəğət Xıdo pərəstışkəmon,çəy bandə bıbəmon və hiççi boəy şərik ğərol mədəmon.....
Jələvoni islomi əziz-qıromiyə peyğombəri vey erjin və muhimmə mirosonku qıləyni,islomi aqahəti və oğoəti baxş kardə məktəb be ki,de vəhyi mələki vositə bə peyğombəri(s) dıli nozil be və ə həzrəti har qıləy sıxanış de Xıdovəndi izni bəştə zıvon cariş karde və bə milləti rosneşe.Xıdo-Rəsul(s) qıləəy dinış varde ki,bə insoni de Xıdo iyən de camiyə rabitə bərğərol kardeyış əmrış karde.
Islom bə insoni təkrimış noe və boəy qıləy hurmət ğayile.hojo çı sıftəku Xıdovəndi ıştə rufiku bəçəy coni puş karde ta çəyku qıləy osmoni iyən mələkutiyə məxloğ icodko.bın cəhətədə vohidə Xıdo osmoniyə kitobon iyən ıştə peyğombəronış vığande ta çəvon rahnuma şua jiyədə inson çı mılki aləmiku bə mələkuti səmt rost bıbu və çı cəholəton toykiyəti ,nəfsoni həvəson və şəytoniyə vəsvəsəon saru suğut nıko,enıqno.çımonsə əlovə Yolə Xıdo nuroniyə ağlış həm de daxili rahnuma nomi çı insoni vucudi nığılə vırədə ğərolış doə ta əv çəy ruşnə doə şua jiyədə həxı çı botıliku coko və bə ilahi hərəbaxtəti rəsey xoto,bəştə səhihə roy dəvom bıdoy.islomi təğdım kardə inson, qıləy insone ki,məsuliyyət ğəbul kardedə və bəpe əv bə Xıdo bovə kardey ıştə qırd fərdi iyən iştimoyi koon sərlovhə ğərol bıdo və bənə peyğombər(s)-i jıqo vanq bıjəno:”həyğətən,çımı nımoj,ibodət,çımı maq və jimon bə Xıdo məxsuse ki,aləmon pərvərdıqore”.əv bəpe de Xıdo rabitədə harçi iyən har kəsisə vey bəçəy rıbubiyyəti məğami aşığ bıbu və məhəbbət nışon bıdo. (Ənami mıborəkə surə,162-ə şərifə ayə).və əv bəştə qırd əməlon ilahi raqni dəsyo ki,əv bəsə həmmə ranqonsə vey reçin və vey ğəşənqe.....
İslomi zuhur Nəbiyyi-Əkrəmi(s) mıcohidəton şua jiyədə bəşəri torıxədə qıləy nuyə səyfəş oj karde ki,de behisobə noiliyyəton ısətnə mədəiyyəti har tərəfinə inkişofış bo bəşəriyyəti bə ərməğon vardeşe.ilahi dini noliyyəton həmməysə kamə qıləyni ,hevujə surətədə handey,nıvıştey və islomi dınyo həmmə vırədə elmi pevolo be.çən,sıftədə ın elm bə İspaniyə,İtalyə,Almaniyə və bə Avopə sayir vırə və məmləkəton,çəyo həm bə dınyo co həmmə noxtəon pevolo be.joqo ki, votey bəbe ım osmoniyə elmi mənbə bıə nıəbe,bənə ğədimə Rum,Misr iyən İroni bə ısətnə sivilizasiyə qıləy ro pəydu kardey nıəzıni.
Fransəvıjə məşhurə torıxəvon Qustav Lobon ıştə “İslom iyən ərəbi təmədduni” kitobədə jıqo nıvşteydə:”şək ni ki,islomi siyosi iyən iştimoyi nufuz,benəhoyət və ziyodə muhimme....har qıləy şəhrədə ki,İslomi pərçəm əyo rost kardey bıə,təməddun iyən mədəniyyət həm deştə həddiku ziyodə dəvəşey əyo təcəlliş pəydu kardə”.(s-142-43).....
Fransəvıjə məşhurə astronom və riyozidon həm nıvışteydə:”harçənd əmə bə osmoniyə dinon etığoımon ni,əmmo həzrət Muhəmməd(s)-i ayin iyən təlimon bo bəşəri jimoni dıqlə sosyal nımunəy.binobərin etırof kardedəmon ki,çəy dini zuhur və çəy ağılmandə hukmon vey yol və erjine və bə həmonə cəhəti xoto,həzrət Muhəmməd(s)-i təlimon ğəbul kardeyku be ehtiyoc nimon”. ...
