Эрон табиатининг ажойиботлари (82)
Калот иссиқ шаршараси
Эрон шимоли-шарқидаги Хуросон Разавий вилояти Эроннинг энг гавжум сайёҳлик минтақаларидан бири ҳисобланади. Йилнинг барча фаслларида бу вилоятнинг маркази Машҳад шаҳрига, айниқса, шиаларнинг саккизинчи имоми, Имом Ризо (а.с.) зиёратгоҳини зиёрат қилиш мақсадида саёҳат қилувчи саёҳатчиларни қабул қилади.
Диний жойлардан ташқари, бу вилоятда кўплаб тарихий ва табиий диққатга сазовор жойлар мавжуд. Бу кўплаб эронликлар ва сайёҳларни ўзига жалб қилди ва сайёҳлар кундалигига ушбу минтақага саёҳат қилиш ҳақидаги турли хил хотираларни ёзиб олиши мумкин. Бу ҳудуднинг табиий диққатга сазовор жойлари орасида Хуросон вилоятидаги шаршаралар табиат ва табиатни янада гўзалроқ сайр қилиши мумкин бўлган энг жозибали табиий диққатга сазовор жойлардан биридир. Калот иссиқ шаршараси бу гўзал ва ҳаяжонли шаршаралардан биридир. Қуйида биз ушбу ажойиб шаршара ҳақида кўпроқ билиб оламиз.
Машҳаддан саксон километр шимоли-шарқда жойлашган Калот шаҳри Эрон хазиналари диёри сифатида танилган. Калот Иссиқ шаршараси жойлашган шаҳар. Калат иссиқ шаршараси билан танишишдан олдин ушбу шаҳар ҳақида кўпроқ маълумотга эга бўлиш мақсадга мувофиқдир. Бу шаҳар Нодиршоҳ Афшорнинг (милодий 1747-1688) ҳайратланарли ёдгорлигидир. Калотнинг сўзма сўз таржимаси "тоғ тепасидаги яшаш жойи"ни англатади. Агар сиз Калотга саёҳат қилсангиз, бу сўзнинг маъносини яхши тушунасиз.
Калот - Хезор масжид тоғларида жойлашган ҳудуд. Лекин нега уни нодирий калот деб аташади? Шаҳар атрофдаги тоғлар билан яхши ўралган ҳарбий қалъага ўхшайди. Ушбу қала унга эришишни жуда қийинлаштиради ва яхши стратегик мавқега эга. Шу сабабдан Нодиршоҳ у ерга жойлашишни маъқул кўрди. Нодиршоҳ Ҳиндистондаги ғалабасидан сўнг Калотга қайтиб келди ва ўз хазиналарини асраб-авайлаш ва ҳимоя қилиш учун сарой қуришни буюрди. Шу мақсадда Калот шаҳрида бугунги кунда Эрон миллий ёдгорликларидан бири ҳисобланувчи Қуёш саройи бунёд этилди.
Калат шаҳри тарихий диққатга сазовор жойларга қўшимча равишда тоғлилиги ва ёқимли иқлими туфайли кўплаб табиий диққатга сазовор жойларга эга. Улардан бири Калот иссиқ шаршарасидир. Калот Нодирий иссиқ шаршараси, эҳтимол, Эрондаги иссиқ сувга эга ягона шаршарадир. Бу хусусият ушбу шаршарани табиатни севувчилар учун ажойиб манзилга айлантирди.
Калот Нодирий иссиқ шаршарасига борадиган йўл махсус тоғли йўналишдир. Йилнинг ҳар бир фаслида ўзгача гўзалликларга эга бўлган енгил йўл. Бу нисбатан силлиқ тоғ йўли тоғда сайр қилиш учун яхши йўлак ва тоғ велосипедчиларининг севимли жойи ҳисобланади. Калот шаршарасига етиб бориш учун деярли узоқ йўлни босиб ўтиш керак бўлса-да, шаршарага борадиган йўл шу қадар ям-яшил ва тиниқки, чарчаб қолмайсиз. Шаршара йўлининг охирига етмасдан олдин Шоҳ Аббосий карвонсаройи (эрамизнинг 16—17-асрлари) номи билан машҳур бўлган тарихий карвонсаройни кўриш мумкин. Бу ғишт ва тош карвонсарой Сафавийлар даврига оид ёдгорлик ҳисобланади. Вақт ва табиат омиллари натижасида вайронагарчилик ва эрозияга қарамай, унинг қисмлари ҳали ҳам ўз улуғворлиги ва кучини сақлаб қолган.
Ушбу йўналиш бўйлаб сиз водийнинг юрагидан оқиб ўтадиган дарёни кўришингиз мумкин ва унинг бўйлаб шаршара баланд баландликда тушадиган жой. Калот шаршарасининг баландлиги тахминан 20 метрни ташкил қилади. Шаршаранинг суви сезиларли даражада иссиқ. Иссиқ булоқ деб ҳисоблаш учун иссиқ эмас, лекин у 30 дан 35 даражагача. Калот шаршараси нисбатан катта ҳовузга эга. Шаршаранинг илиқ суви, шунингдек, тошлар ва дарахтлар томонидан яратилган ёпиқ жой туфайли сиз ҳатто совуқ кузда ҳам шаршара этагидаги ҳовузда сузишингиз мумкин. Калот Нодирий иссиқ шаршарасининг булоқлари шаршаранинг ўзидан икки километр баландликда ва текисликнинг ўртасида жойлашган.Шаршара булоқларига йўл текис текисликнинг юрагидан ўтади. Албатта, булоқларнинг суви шаршаранинг сувидан иссиқроқ.
Калот қишда ёқимли диққатга сазовор жой. Бироқ, агар сиз унинг яшил текисликлари орасида табиатга озгина саёҳат қилмоқчи бўлсангиз, бу шаршарага ташриф буюриш учун энг яхши мавсум баҳордир. Албатта, кузнинг салқинида бу шаршарани кузатиш жуда ёқимли. Агар сиз ҳовзларда чўмилиш ёки шаршара остида иссиқ душ олишни истамасангиз, ҳатто ҳўл бўлишни хоҳламасангиз ҳам, шаршара атрофидаги текис майдонда қароргоҳ қуришингиз ва қушларнинг овозидан ва шаршарани томоша қилишдан баҳраманд бўлишингиз мумкин.
