Ի՞նչ ազդեցություն կարող է ունենալ Պուտին-Էրդողան համաձայնագիրը ԼՂ ճակատում
Politeconomy.org-ը գրում է․ «Եվ այսպես մարտի 5-ին Մոսկվայում Պուտինի և Էրդողանի միջև կնքվեց հետևյալ համաձայնագիրը:
Առաջին
Կողմերն ընդունում են սիրիական բանակի և գրոհայինների շփման սահմանագիծը մարտի 5-ի դրությամբ:
Դա նշանակում է, որ գործնականում թուրքական ազդեցության գոտին Իդլիբի մարզում կրճատվում է ավելի քան երկու անգամ:
Երկրորդ
Կողմերն ընդունեցին, որ անխափան պիտի գործեն ոչ միայն Մ-5 մայրուղին, որը կապում է Դամասկոսը Սիրիայի տնտեսական մայրաքաղաք համարվող Հալեպի հետ, այլև Մ-4 մայրուղին, որը կապում է Հալեպը Լաթակիայի հետ: Վերջինը չափազանց կարևոր է Դամասկոսի համար, քանզի Հալեպը կապվում է ծովի նավահանգիստների հետ:
Հաշվի առնելով, որ Մ-4 մայրուղին անցնում է նաև թուրքական գոտու միջով՝ կողմերը համաձայնել են այդ մասում մայրուղու հյուսիսային և հարավային մասերում ձևավորել 6-ական կմ-անոց անվտանգության գոտի, որը պիտի համատեղ վերահսկեն ռուսական և թուրքական ուժերը:
Երրորդ
Կողմերը հաստատեցին, որ Ասադի բանակը կանգ է առնելու և չի շարունակելու իր առաջխաղացումը, իսկ թուրքական կողմն էլ խոստանում է վերահսկել գրոհայիններին, որպեսզի վերջիններիս զերծ պահի Ասադի բանակի հնարավոր հարձակումներից:
Կրակի դադարեցումը ուժի մեջ է մտնում ստորագրման պահից, իսկ Մ-4 մայրուղու անվտանգ սպասարկման խնդիրը պետք է սկսի գործել մարտի 15-ից:
Եթե կարճ ձևակերպենք, ապա Էրդողանը «մասնակիորեն» կապիտուլյացիա կնքեց Մոսկվայում, որպեսզի կարողանա կանգնեցնել Ասադի բանակը՝ Իդլիբի մարզի ամբողջական գրավումից:
Ռուսները համաձայնեցին այդ քայլին, քանզի հասկանում էին, որ եթե փոխզիջման չգնային այդ հարցում, ապա Էրդողանի աթոռը Անկարայում վերջնականապես կկոտրվեր, ինչը Մոսկվայի համար ցանկալի չէր լինի:
Ինչպե՞ս իրեն պահեց Արևմուտքն այս հարցում
Արտաքուստ Արևմուտքն իր համերաշխությունը ցույց տվեց Անկարային, սակայն գործնականում, այստեղ ուրախ էին, որ Էրդողանը պարտվեց ռուսներին:
Բանն այն է, որ Արևմուտքում ցանկանում են փոխել Թուրքիայում Էրդողանի իշխանությունը՝ քեմալական գործիչով, որպեսզի վերջինս ընդգծված արևմտամետ դիրքորոշում որդեգրի և միաժամանակ ընդգծված հակառուսական դիրքերով հանդես գա: Ինչպես որ դա անում են, օրինակ, Լեհաստանը կամ Ուկրաինան: Այդ իսկ պատճառով այստեղ միտումնավոր չաջակցեցին Էրդողանին ռուսների հետ կոնֆլիկտում: Այս նույն խնդիրը Մոսկվայում Էրդողանը բացատրել է Պուտինին՝ նշելով, որ Արևմուտքը դավադրություն է փորձում պատրաստել իր և Պուտինի դեմ: Պուտինը, ճիշտ է, ըմբռնումով մոտեցավ Էրդողանի բացատրություններին, բայց միաժամանակ նաև նշեց, որ վաղ թե ուշ Իդլիբը պետք է անցնի Ասադի ռեժիմի վերահսկողության տակ:
Սակայն ակնհայտ է, որ մարտի 5–ի համաձայնագիրը խիստ ժամանակավոր բնույթ ունի: Քանզի ակնհայտ է, որ Իդլիբում իրավիճակը խիստ անվերահսկելի է մի շարք պատճառներով: Մի կողմից գրոհայինների մեծ մասը մերժում է Էրդողանի զիջումները՝ նրան համարելով «պարտվողական գործիչ», ով «վաճառում է» Իդլիբի սուննի արաբների բնական շահերը՝ նրանց «փուլային» ձևով հանձնելով Ասադին:
Մյուս կողմից, առանց Իդլիբի մարզի նվաճման, Ասադը չի կարող սկսել իր ամենաբարդ քաղաքական առևտուրը քրդերի հետ, որոնց վերահսկողության տակ է գտնվում այդ երկրի Հարավ-Արևելքը: Ընդ որում, ի տարբերություն Իդլիբի ահաբեկիչների, այստեղ քրդերը ձևավորել են կանոնավոր բանակ, ունեն ամերիկյան անվտանգության հովանոց և տիրում են այդ երկրի ամենահարուստ տարածքներին, որտեղ են տեղաբաշխված Սիրիայի հիմնական նավթային պաշարները:
Ինչքա՞ն կտևի ռուս-թուրքական քաղաքական առևտուրը Սիրիայում
Պետք է նշել, որ այսօր Թուրքիայում առկա է, համեմատաբար, «ամենառուսամետ» իշխանությունը: Քանզի, Էրդողանից բացի, ցանկացած այլ տիպի գործիչ լինելու է ավելի հակառուս և ավելի արևմտամետ: Ինչը նշանակում է, որ Մոսկվան պիտի փորձի վարել Էրդողանի հետ ավելի ճկուն և բազմաշերտային քաղաքականություն: Իսկ դա նշանակում է, որ հետապնդելով իր ռազմավարական շահերը՝ Մոսկվան չպետք է հասնի նրան, որ Թուրքիայում Էրդողանին հեռացնեն իշխանությունից՝ որպես «պարտված» գործիչ:
https://yerevan.today/all/politics/50132/i-nch-azdecutyun-karogh-e-unenal-putin-erdoghan-hamadzaynagiry-lgh-chakatum