Մեկնաբանություն- Իրանն ու Հնդկաստանը երկկողմ և տարածաշրջանային համագործակցությունների ընդլայնման ճանապարհին
Թեհրան մեկնած Հնդկաստանի վարչապետի ազգային անվտանգության հարցերով խորհրդականը հանդիպել և զրուցել է Իրանի ազգային անվտանգության բարձրագույն խորհրդի քարտուղարի հետ։
Իրանի Ազգային անվտանգության բարձրագույն խորհրդի քարտուղար Ալի Շամխանին և Հնդկաստանի վարչապետի ազգային անվտանգության հարցերով խորհրդական Աջիթ Դուալը երկուշաբթի օրը Թեհրանում մտքեր են փոխանակել քաղաքական, անվտանգության և հատկապես տնտեսական հարաբերությունների շուրջ: Նշելով, որ երկու երկրների հարաբերությունները չեն ազդվում երրորդ կողմերի կամքից և որևէ կողմի դեմ չեն, Շամխանին կոչ է արել ակտիվացնել Ռիալ-Ռուփի մեխանիզմը երկու երկրների տնտեսական փոխանակումներում։
Իրանի և Հնդկաստանի միջև տնտեսական հարաբերությունները բարձրացնելու համար դիտարկվող լուծումների թվում է դոլարին այլընտրանքային արժույթների օգտագործումը. Հնդկաստանի Կենտրոնական բանկը հայտարարել է, որ կօգտագործի ռուփիի վճարման մեխանիզմը տնտեսական պատժամիջոցների տակ գտնվող երկրների հետ բիզնես գործարքները հեշտացնելու համար, ինչպիսիք են Իրանը և Ռուսաստանը: Այս գործողությունը համարվում է կարևոր քայլ Իրանի և Հնդկաստանի միջև երկկողմ հարաբերությունների առաջխաղացման գործում և կարող է վերացնել երկու երկրների առևտրում առկա որոշ խոչընդոտներ՝ ապրանքագրման, արտահանման և ներմուծման վճարման գործում։
Միևնույն ժամանակ, Հնդկաստանն ու Իրանը արագացրել են Չաբահար ռազմավարական նավահանգստի օգտագործման և դրա զարգացման երկարաժամկետ համաձայնագրի շուրջ բանակցային գործընթացը, ինչպես նաև նշվում է, որ երկու երկրները երկարաժամկետ համաձայնություն են ձեռք բերել Չաբահար նավահանգստում գործողություններ իրականացնելու համար։ Այս երկարաժամկետ պայմանագիրը, որն ուժի մեջ է 10 տարի, ավտոմատ կերպով երկարաձգվել է և փոխարինում է նախկին պայմանագրին, որը նախատեսված էր Հնդկաստանի գործունեությունը երկարացնելու Չաբահար նավահանգստի Շահիդ Բեհեշթի տերմինալում։
Օմանի ծովի ափին գտնվող Իրանի Չաբահար ազատ գոտին անվտանգ և կարճ ճանապարհ է ստեղծում Հնդկական օվկիանոսի և Պարսից ծոցի, Արևմտյան և Կենտրոնական Ասիայի, ինչպես նաև Կովկասի և Եվրոպայի միջև. Այս նավահանգիստը Հնդկաստանի համար ուղիղ երթուղի է ապահովում դեպի Աֆղանստան, և Նյու Դելին փորձում է ուղղակիորեն վերահսկել կամ մասնաբաժին ունենալ Կենտրոնական Ասիայի բնական ռեսուրսներում՝ Չաբահարից ճանապարհային և ռելսային տարանցման ապահով ուղիներ ստեղծել դեպի Ռուսաստան, Արևելյան և Արևմտյան Եվրոպա: Իրանի Իսլամական Հանրապետությունը կարող է դառնալ նաև Պարսից ծոցի, Կենտրոնական Ասիայի և Հարավային Ասիայի միջև առևտրի և տարանցման հիմնական հանգույցը Չաբահար նավահանգստով: Այս առումով Իրանը ոչ միայն զարգացրել է Չաբահարի ենթակառուցվածքները, այլ նաև համագործակցել է այլ երկրների հետ՝ իր տարանցիկ ներուժն ավելի մեծացնելու նպատակով:
Բացի այդ, Իրանի Իսլամական Հանրապետության և Հնդկաստանի անդամակցությունը տարածաշրջանային համաձայնագրերին, ինչպիսիք են Շանհայի համագործակցության կազմակերպությունը (SCO), Հնդկական օվկիանոսի տարածաշրջանային համագործակցության միությունը, Աֆղանստանի հետ կապված անվտանգության ընդհանուր մտահոգությունները, ինչպես նաև Հնդկաստանի նավթի կարիքը պահանջում են Իրանի և Հնդկաստանի միջև քաղաքական և տնտեսական հարաբերությունների ընդլայնումը:
Այս կապակցությամբ Հնդկաստանի վարչապետի ազգային անվտանգության հարցերով խորհրդական Աջիթ Դոալը Ալի Շամխանիի հետ հանդիպման ժամանակ անդրադառնալով իրանական մշակույթի լուրջ ազդեցությանը հնդիկ ժողովրդի առօրյա կյանքում և երկու ժողովուրդների միջև առկա խոր կապերին, ասել է.«Անկախ երկրները պետք է ճանաչեն նոր գլոբալ զարգացումների առանձնահատկությունները, և միևնույն ժամանակ, ուժեղացնելով իրենց ներքին կարողությունները, պատրաստվեն տարածաշրջանային համագործակցության զարգացմանը և արդյունավետ միջազգային դերակատարությանը»: