مصاحبه با آقای وحید مژده خبرنگار و نویسنده معروف افغانستان
سیاست ضد و نقیض امریکا درباره پاکستان
مصاحبه کننده : عاشق حسین طوری
س/
آقای جان مک کین رییس کمیته نیروهای مسلح در مجلس سنای امریکا یک پیشنهاد دوگانه به دولت ترامپ ارائه شده است که برای از بین حمایت پاکستان از طالبان و شبکه حقانی این کشور را هم تحت فشار قرار داده و به تحریم تهدید کند و هم پیشنهاد همکاری طولانی مدت به این کشور بدهد به این معنا که اگر می خواهد کمکهای امریکا به این کشور ادامه پیدا کند باید یک پیشرفت مطمئن در مبارزه با تروریسم از خود نشان دهد نظر شما در این باره چیست ؟
پ/
جان مک کین بارها چنین مطالبی در باره پاکستان و افغانستان مطرح کرده و گفته است که تا زمانی که پاکستان به مداخله خود در افغانستان ادامه بدهد صلح در افغانستان برقرار نخواهد شد سوال اینجاست که آیا پاکستان واقعا تحت فشار امریکا قرار می گیرد یا نه ؟ در شرایطی که مقامات امریکا اعتراف می کنند که بدون کمک پاکستان ما نمی توانیم موفق شویم اما امسال می بینیم که کمکهای پنجاه میلیون دلاری نظامی امریکا که قرار بود در سال ۲۰۱۶ به پاکستان داده شود امریکا اعلام کرد که چون پاکستان علیه شبکه حقانی گامهای لازم برنداشته است ما این کمک را به پاکستان نمی دهیم در سال ۲۰۱۶ کمکی که به پاکستان اختصاص یافته بود ۹۰۰ میلیون دلار بود یعنی ۸۵۰ میلیون دلار به پاکستان داده شده و فقط ۵۰ میلیون دلار بازگردانده شده است به نظر من این یک حرکت نمادین است چون ۵۰ میلیون دلار پولی چندانی نیست . و امریکا فقط می خواست به جهانیان به ویژه هند وانمود کند که کمک خود را به پاکستان متوقف کرده است.
مساله دیگر اینکه امریکا اعلان کرده است که استراتژی آینده ما برای افغانستان منطقه ای خواهد بود به این معنا که ما می خواهیم با کشورهای منطقه بر سر افغانستان به یک توافق برسیم تا مشکل افغانستان حل شود اما از یکسو اینها کمکهای خود را به پاکستان کاهش می دهد و از سوی دیگر هر روز با ایران مشکل ایجاد می کند در حالیکه ایران مهمترین همسایه افغانستانست و اینکه امریکا هر روز اقدامات خصمانه علیه ایران انجام می دهد چگونه می تواند امیدوار باشد که ایران در حل مشکل افغانستان به امریکا کمک کند
کشور مهم دیگر اینجا روسیه است که روابط امریکا با این کشور خیلی خرابست در چنین شرایطی امریکا اعلان می کند که ما برای افغانستان یک استراتژی براه انداخته ایم که جنبه منطقه ای دارد حال معلوم نیست که این استراتژی برای اینست که با همسایگان افغانستان و کشورهای منطقه روابط خوب برقرار شود یا نه آنها را زیر فشار قرار داد؟ بنا بر این استراتژی منطقه ای امریکا هم خیلی عجیب است و این استراتژی فقط می تواند یک معنی داشته باشد و آن این که امریکا فقط تا حد زبان و اعلان طرفداری خود را ازپایان جنگ در افغانستان اعلان می کند اما در عمل خواهان ادامه جنگ درافغانستانست و می خواهد مشکل افغانستان حل نشود و با همسایگان افغانستان تفاهم حاصل نگردد. من حرفهای مک کین را فقط حرف می دانم چون امریکا به جایی رسیده است که حتی مقامات کاخ سفید هم نمی دانند در افغانستان چه کار کنند.
س/
در رسانه ها آمده است که اریک کرنس مشاور وزارت دفاع امریکا که بانی بلک واتر شرکت امنیتی هم می باشد گفته است که اگر نیروهای امریکایی از افغانستان بروند دولت وحدت ملی افغانستان در ظرف چند هفته سقوط خواهد کرد این در حالیست که گفته می شود نامبرده هم دارد روی استراتژی امریکا برای افغانستان کار می کند ؟
پ/
امریکا می خواهد بجای نیروهای رسمی ارتش این کشور یک سری افراد دیگر را که ما می توانیم آنها را جنایتکاران بدون مرز بنامیم به افغانستان بیاورد این جنایتکاران بدون مرز حاضرند هر جا که جنگ باشد بروند و آنجا جنایت انجام دهند از جمله شرکت بلک واتر و دن کروپ وغیره در این شرکتها جنایتکارانی حضور دارند که در گذشته در عراق و افغانستان دست به جنایات زده اند و زنده مانده اند و الان می خواهند اینها را دوباره به افغانستان بفرستند امریکا می گوید که به این شکل مصارف ما در جنگ کاهش خواهد یافت . جنگ افغانستان یک شکل تجارتی بخود می گیرد و هر کس حاضر باشد برود افغانستان و بجنگد ما به او پول می دهیم و به این شکل مصارف ما در افغانستان کاهش می یابد. در قرارداد امنیتی با افغانستان در این باره چیزی نیامده است ولی در این قرارداد شوم که هم پارلمان و هم دولت وحدت ملی آنرا امضاء کرده است برخی از مسایل مطرح شده است که یکی از آن مساله شرکتهای قراردادی و قراردادی هاست که در افغانستان حضور دارند یا خواهند یافت و در باره آنها یک سری پیش بینی هایی شده است که این اشاره ها الان مفهوم پیدا می کنند و مشخص می شود که منظور از قراردادی ها چه کسانی هستند . در آن زمانی برخی از افراد ساده لوح فکر می کردند که منظور از قرادادی ها شاید افرادی باشند که در پایگاههای امریکا کارهای تاسیساتی وخدماتی انجام می دهند اما الان مشخص شد که منظور از قراردادیان همین جنایتکاران بدون مرز هستند که قرار است به افغانستان بیایند.
س/
آقای توماس مک انرنی یکی از ژنرالهای بازنشسته نیروی هوایی امریکا در یک مصاحبه تلوزیونی گفته است که مسوولیت جنگ افغانستان به عهده پاکستانست و از دولت ترامپ خواسته است که بجای اعزام نیروهای بیشتر به افغانستان پاکستان را زیر فشار قرار دهد ، آقای جوزف دانفورد رییس ستاد مشترک ارتش امریکا هم چند روز پیش در یک سیمینار حرفهای مشابهی زد و گفت که عنصر مهم استراتژی امریکا در افغانستان پاکستانست و امریکا بدون کمک پاکستان نمی تواند در جنگ افغانستان پیروز شود نظر شما در این باره چیست ؟
پ/
ببنید این یک تناقض است اینها از یک سو می گویند که بدون کمک پاکستان پیروزی ما در افغانستان ممکن نیست از سوی دیگر می گویند که باید پاکستان را زیر فشار قرار داد سوال اینجاست که آیا پآکستان در نتیجه فشار حاضر می شود با امریکا در افغانستان همکاری کند. فشار مساله جداست و پول داده مساله جدا ، امریکا باید هر سال حد اقل ده میلیارد دلار به پاکستان بدهد تا پاکستان به امریکا کمک کند یک میلیاد و دو میلیارد این مساله را حل نمی کند .
مساله دیگر مربوط به هند می شود که پاکستان بر آن خیلی حساس است امریکا به خاطر چین خود را به هند نزدیک می کند و چین و پاکستان از این مساله ترس و ملاحظات دارند حتی شما دیدید که امریکا فردی را که هند وی را تروریست می نامد یعنی حافظ سعید وقتی می خواست اسم او در لیست تروریستها بیاورد چین با آن مخالفت کرد بنا بر این موقعیت پاکستان اینگونه نیست که تنها بر اثر فشار امریکا مجبور شود و به امریکا کمک کند. البته در این میان برخی برکنار کردن نواز شریف را هم یک توطئه امریکایی می داند اما بنظر من خود ارتش و هیات مقتدره پاکستان می تواند در این دست داشته باشد تا آنها خود را در برابر فشارهای امریکا آماده کرده باشند.و شاید این تغییر هم در سیاست امریکا تاثیر گذار باشد و امریکا مجبور شود فعلا از اجرای استراتژی خود دست نگه دارد . بهر حال همه اینها یک بازی است و پاکستانی ها امریکا را خوب می شناسند و می دانند چگونه امریکا را بازی دهند .
یک زمانی زلمی خلیل زاد در افغانستان سفیر امریکا بود نامبرده برای اولین بار در آن زمان گفت که پاکستان باید زیر فشار قرار بگیرد و اگر پاکستان زیر فشار قرار نگیرد جنگ درافغانستان به پایان نخواهد رسید . من روز بعد پیش مولوی شینواری رییس دیوانعالی وقت رفتم او گفت که دیروز خلیل زاد حرف بدی زد و این از کار خود برکنار خواهد شد من تعجب کردم که این چه می گوید . نامبرده افزود که خلیل زاد پاکستانی ها را نمی شناسد . الان که این حرف را زده پاکستانی ها نمی گذراند او در افغانستان بماند و نباید این حرف را می گفت . من گفتم که امریکا کشور بزرگ دارای سیاست مهم و پیچیده ایست و پاکستان چگونه می تواند نظرهای خود را به امریکا تحمیل کند اما دو روز بعد دیدم که اعلان شد که زلمی خلیل زاد بعنوان نماینده امریکا در سازمان ملل مقرر شد . آقای شینواری بمن گفت دیدی من راست می گفتم و شما از زور پاکستان خبر ندارید . بعد از آن آقای شینواری خیلی تلاش کرد و حتی از بوش خواست که خلیل زاد در افغانستان بماند ولی نامبرده رفت که رفت . بنا بر این، این مسایل را باید در نظر بگیریم که اینگونه نیست که حرفهایی مانند جان مک کین وغیره در سیاست امریکا تاثیر گزار باشد، بلکه روابط امریکا و پاکستان از لایه های پیچیده برخودار است و به این سادگی نیست.