در ادامه با تفسیر ساده و روان آیات 6 تا 9 سوره سبأ آشنا می شویم.

   بسم الله الرحمن الرحیم

با درود به روان پاک پیامبر رحمت، حضرت محمد مصطفی صلّی الله علیه و آله و سلّم و با سلام به حضور شما شنوندگان گرامی، با برنامه­ای دیگر از "راهی به سوی نور" در خدمت شما هستیم تا با تفسیر آسان و روان آیاتی دیگر از کلام الهی در قرآن کریم آشنا شویم.

ابتدا به تلاوت آیات 6 و 7 از سوره سبأ گوش می‌سپاریم:

«وَیَرَى الَّذِینَ أُوتُوا الْعِلْمَ الَّذِی أُنزِلَ إِلَیْکَ مِن رَّبِّکَ هُوَ الْحَقَّ وَیَهْدِی إِلَى صِرَاطِ الْعَزِیزِ الْحَمِیدِ»،«وَقَالَ الَّذِینَ کَفَرُوا هَلْ نَدُلُّکُمْ عَلَى رَجُلٍ یُنَبِّئُکُمْ إِذَا مُزِّقْتُمْ کُلَّ مُمَزَّقٍ إِنَّکُمْ لَفِی خَلْقٍ جَدِیدٍ»

ترجمه این آیات چنین است:

«کسانی که به آنها علم داده شده، آنچه را از جانب پروردگارت به تو نازل شده، حق می‌بینند که به راه خدای عزیز و ستوده هدایت می‌کند»، «و کسانی که کفر ورزیدند، گفتند: آیا شما را به مردی راهنمایی کنیم که به شما خبر می‌دهد آنگاه که [در قبر] کاملا مثلاشی شدید، آفرینش تازه‌ای خواهید یافت؟»

در آیات پیشین سخن از کسانی بود که معاد را انکار می‌کردند و سعی در گمراه کردن مردم با تکذیب آیات الهی داشتند. این آیات می‌فرماید: صاحبان علم و اندیشه، در آیاتی که بر تو نازل شده تفکر و تدبّر کرده و به حقانیت آن پی می‌برند. آنها به این نتیجه می‌رسند که راه درست رسیدن به هدایت الهی، توجه به آیات قرآن کریم است.

در زمان رسول خدا، برخی عالمان اهل کتاب با کنارگذاردن تعصب و پیشداوری، به پیامبر اکرم ایمان آوردند و مسلمان شدند. در طول تاریخ نیز دانشمندان بسیاری با مطالعه آیات قرآن، به حقانیت و عظمت آن گواهی داده و خود را پیرو این کتاب و مکتب قلمداد کرده‌اند.

در مقابل این گروه، همواره کسانی بوده و هستند که برای تکذیب قرآن و رسالت پیامبر اکرم، موضوع معاد را مطرح می کنند. آنها از روی تحقیر و استهزاء می‌گویند: این کسی است که ادعا می‌کند انسانها پس از آنکه در گور پوسیدند و خاک شدند، ‌دوباره از دل خاک سر بر می‌آورند و زندگی جدیدی را آغاز می‌کنند.

این گروه چون نمی‌توانند منکر مبدئی برای جهان و انسان شوند، به انکار معاد می پردازند. آنها با این کار در صدد هستند مردم به پیامبر ایمان نیاورند و دستورات دین را نپذیرند.

از این آیات می‌آموزیم:

1. برخلاف دیدگاه کسانی که دین را زاییده جهل مردم می‌دانند، عالمان و اندیشمندان بسیاری در طول تاریخ، به حقانیت اسلام پی برده و به آن اذعان کرده اند.
2. راه پیامبران، مایة عزت و سرافرازی اهل ایمان در دنیا می‌شود.
3. مخالفان راه پیامبران، به جای بهره‌گیری از عقل و منطق، سعی دارند با تحقیر و استهزاء، شخصیت پیامبران را نزد مردم تخریب کنند تا کسی به سراغ آنها نرود.

اکنون به تلاوت آیات 8  و 9 از سوره سبأ گوش می‌سپاریم:

«أَفْتَرَى عَلَى اللَّـهِ کَذِبًا أَم بِهِ جِنَّةٌ  بَلِ الَّذِینَ لَا یُؤْمِنُونَ بِالْآخِرَةِ فِی الْعَذَابِ وَالضَّلَالِ الْبَعِیدِ»، «أَفَلَمْ یَرَوْا إِلَى مَا بَیْنَ أَیْدِیهِمْ وَمَا خَلْفَهُم مِّنَ السَّمَاءِ وَالْأَرْضِ إِن نَّشَأْ نَخْسِفْ بِهِمُ الْأَرْضَ أَوْ نُسْقِطْ عَلَیْهِمْ کِسَفًا مِّنَ السَّمَاءِ  إِنَّ فِی ذَلِکَ لَآیَةً لِّکُلِّ عَبْدٍ مُّنِیبٍ»

ترجمه این آیات چنین است:

«آیا او به خدا دروغی بسته یا جنونی در اوست؟ [چنین نیست] بلکه کسانی که به آخرت ایمان ندارند، در عذاب و گمراهی دوری هستند»، «آیا به آنچه از آسمان و زمین، پیش رو و پشت سرشان است، نگاه نکردند؟ اگر بخواهیم آنان را در زمین فرو می‌بریم یا قطعه‌هایی از [سنگهای] آسمان را بر سرشان فرود می‌آوریم، همانا در این امر، برای هر بنده‌ی توبه‌کاری عبرت است»

مخالفان پیامبر که حیات پس از مرگ را انکار می‌کردند، می‌گفتند:‌ این ادعا دروغی است که این مرد بر خدا بسته و او گرفتار جنون شده که چنین حرفهایی را می‌زند؛ وگرنه انسان عاقل چگونه می‌تواند چنین ادعایی داشته باشد؟!

خداوند در پاسخ به چنین افرادی می‌فرماید: پیامبر نه دروغگوست و نه مجنون! بلکه این شما هستید که گرفتار گمراهی عمیقی شده‌اید که حاضر به پذیرش سخنان حق نیستند و گمان می‌کنید با انکار قیامت، از عذابی که او خبر می‌دهد، نجات خواهید یافت.

در ادامه خداوند به چنین کافران لجوجی می‌فرماید: آیا به آسمان و زمین نمی نگرید که با چه قدرتی آفریده شده‌اند؟ آیا خدایی که قادر است چنین عظمتی را در آسمان و زمین بیافریند، از آفریدن دوباره شما انسانها عاجز است؟ آیا واقعاً در قدرت او شک و تردید دارید که چنین انکار می‌کنید؟ آیا او قدرت ندارد با ایجاد زمین لرزه‌ای بزرگ، همة شما را به زمین فرو برد؟ یا آنکه با فرستادن سنگهای آسمانی، شما و خانه و کاشانه تان را  نابود سازد؟

هر انسان عاقلی این امور را ممکن می‌داند و از وقوع آنها در نقاط مختلف جهان مطلع است. پس چگونه است که برخی افراد بدون توجه به گذشته و آینده، فقط امروز خود را می‌بینند و قیامت را انکار می‌کنند؟

از این آیات می‌آموزیم:

1. برخی انسانها خدا را به عنوان خالق و مبداء هستی قبول دارند، اما حاضر به پذیرش معاد نیستند تا زیر بار دستورات الهی و مسئولیتهای ناشی از آن نروند.
2. ایمان نداشتن به آخرت، منشاء انواع انحرافات و موجب فرو رفتن در گمراهی بیشتر است.
3. تفکر در عظمت آفرینش، هم ایمان به مبداء هستی را تقویت می‌کند، هم سرچشمة   ایمان به معاد  است.
4. انسانی که در برابر حوادث طبیعی چون زلزله، ناتوان است، چگونه می‌خواهد از عذاب بزرگ الهی فرار کند و خود را نجات دهد.
5. تفکر در عالم هستی، انسان را به تعبّد و بندگی پروردگار  سوق می‌دهد؛  او را از وابستگی به دیگران آزاد می کند و سرچشمة بندگی و انابه به درگاه  خداوند است.

با پایان یافتن این برنامه، شما عزیزان را به خدای بزرگ می‌سپاریم و در انتظار دریافت نظرات و پیشنهادهای شما هستیم. تا برنامه ­ای دیگر و آیاتی دیگر از قرآن کریم، خدا نگهدار.