با تفسیر ساده و روان آیات 64 تا 70 سوره زمر در خدمت شما هستیم. همراه ما باشید

  بسم الله الرحمن الرحیم

با درود به روان پاک پیامبر رحمت، حضرت محمد مصطفی صلّی الله علیه و آله و سلّم و با سلام به حضور شما شنوندگان گرامی، با برنامه ­ای دیگر از "راهی به سوی نور" در خدمت شما هستیم تا با تفسیر آسان و روان آیاتی دیگر از کلام الهی در قرآن کریم آشنا شویم.

ابتدا به تلاوت آیات 64 تا 66  از سوره زمر گوش فرا می‌دهیم:

«قُلْ أَفَغَیْرَ اللَّـهِ تَأْمُرُونِّی أَعْبُدُ أَیُّهَا الْجَاهِلُونَ»، «وَلَقَدْ أُوحِیَ إِلَیْکَ وَإِلَى الَّذِینَ مِن قَبْلِکَ لَئِنْ أَشْرَکْتَ لَیَحْبَطَنَّ عَمَلُکَ وَلَتَکُونَنَّ مِنَ الْخَاسِرِینَ»، «بَلِ اللَّـهَ فَاعْبُدْ وَکُن مِّنَ الشَّاکِرِینَ»

 ترجمه این آیات چنین است:

«بگو ای نادانان، آیا مرا فرمان می‌دهید که جز خدا را بپرستیم؟»، «و قطعاً به تو و به کسانی [از پیامبران]  که پیش از تو بوده اند، وحی شده است که اگر شرک بورزی حتماً عملت تباه می شود و قطعاً از زیانکاران خواهی شد»، «بلکه خدا را پرستش کن و از سپاسگزاران باش»

در برنامه‌ های قبل سخن از توحید و شرک بود. این آیات نیز در ادامه می‌فرماید: مشرکان و بت‌پرستان سعی داشتند به بهانه‌های مختلف پیامبر را راضی کنند که بتهای آنها را محترم شمرده و عبادت کند. آنها می گفتند: حاضریم دربرابر خدای تو نماز بگزاریم و سجده کنیم، به شرط آنکه تو هم دربرابر بتهای ما سجده کنی.

خداوند در این آیات با لحنی تند می‌فرماید: این‌گونه سخنان و درخواستهای نابجا، برخاسته از جهل و نادانی آ‌نهاست. زیرا چگونه ممکن است پیامبری که برای دعوت مردم به خداپرستی و دوری از شرک و بت‌پرستی مبعوث شده است، برای جذب مشرکان، در برابر بتهای آنان کرنش کند.

ادامه آیات می‌فرماید: ای پیامبر به آنها بگو که من تنها خدای یکتا را می پرستم و به هیچ وجه حاضر به کرنش در برابر بتهای شما نیستم. زیرا توحید و شرک، از موضوعاتی نیست که بتوان بر سر آن معامله کرد و هرکس به شرک متمایل شود، کارهای نیکش باطل و تباه می‌شود. البته اگر چنین کسی پیامبر خدا باشد، طبعاً کیفرش سخت تر و سنگین‌تر است، زیرا موجب گمراهی دیگران نیز می‌شود.

بی تردید، شرط قبولى اعمال، اعتقاد به اصل توحید است و بدون آن هیچ عملى پذیرفته نمی شود. در اثر شرک، آثار و پاداش اعمال انسان محو نابود می شود. چراکه شرک مثل آتش سوزانى است که اعمال آدمى را سوزانده و تباه می کند.  

از این آیات می‌آموزیم:

1. پرستش هر چیزی غیر خدا، نشانه جهالت و بی خردی انسان است، گرچه او به ظاهر از علم و دانش فراوانی نیز برخوردار باشد.
2. توحید و یکتاپرستی، خط قرمز اهل ایمان است و در هیچ شرایطی آن را با چیزی معامله نمی‌کنند.
3. دشمنان حتی برای منحرف ساختن پیامبران تلاش می‌کنند، ‌چه رسد به افراد عادی/
4. عبادت خداوند، نوعی شکرگزاری از نعمتهای پروردگار مهربان است.

اکنون به تلاوت آیه 67  از سوره زمر گوش می‌سپاریم:

«وَمَا قَدَرُوا اللَّـهَ حَقَّ قَدْرِهِ وَالْأَرْضُ جَمِیعًا قَبْضَتُهُ یَوْمَ الْقِیَامَةِ وَالسَّمَاوَاتُ مَطْوِیَّاتٌ بِیَمِینِهِ  سُبْحَانَهُ وَتَعَالَى عَمَّا یُشْرِکُونَ»

ترجمه این آیه چنین است:

«و خداوند را آن‌گونه که سزاوار اوست، ارج ننهادند [و او را نشناختند]، در حالی که زمین در روز قیامت یکسره در قبضه‌ی قدرت اوست، و آسمانها درهم‌ پیچیده به دست اوست. او منزّه و برتر است از آنچه [با او]  شریک می‌گیرند»

در ادامه آیات قبل، این آیه می‌فرماید: مشرکانی که چنین پیشنهادهای ناروایی به پیامبر خدا دادند و از او خواستند به بتهای آنها احترام بگذارد، درواقع جایگاه خدا را نشناختند و نام مقدس او را تا آنجا تنزل دادند که همردیف بتها پنداشتند.          درواقع سرچشمه شرک، عدم معرفت صحیح درباره خداوند است؛ خدایی که آفریننده همه موجودات است، تدبیر امور عالم در دست اوست و همه موجودات برای بقای خود به کسب فیض از او نیازمندند.                                                                                      

در قیامت همه زمین و آسمان در قبضه قدرت خداوند است. این کنایه از قدرت و عظمت خداوند و سلطه مطلق او بر جهان هستی است تا همگان بدانند در عالم قیامت هیچکس و هیچ چیز جز خدا صاحب قدرت و اختیار نیست و کلید نجات و حل مشکلات در کف قدرت اوست. 

آری، خداوند از هرگونه شریکی پاک و منزّه است. البته مشرکان این حقیقت را هنگامی در می یابند که راه بازگشتی ندارند.

از این آیه می‌آموزیم:

1. شرک، نشانه قدرناشناسی از خدا و عدم توجه به علم و قدرت اوست.
2. آسمان باعظمت در برابر قدرت خداوند که خالق آن است، به قدری کوچک و ناچیز است که گویا در دست قدرت خداوند، همچون طوماری درهم ‌پیچیده می‌شود.

اکنون به تلاوت آیات 68 تا 70  از سوره زمر گوش می‌سپاریم:

«وَنُفِخَ فِی الصُّورِ فَصَعِقَ مَن فِی السَّمَاوَاتِ وَمَن فِی الْأَرْضِ إِلَّا مَن شَاءَ اللَّـهُ  ثُمَّ نُفِخَ فِیهِ أُخْرَى فَإِذَا هُمْ قِیَامٌ یَنظُرُونَ»، «وَأَشْرَقَتِ الْأَرْضُ بِنُورِ رَبِّهَا وَوُضِعَ الْکِتَابُ وَجِیءَ بِالنَّبِیِّینَ وَالشُّهَدَاءِ وَقُضِیَ بَیْنَهُم بِالْحَقِّ وَهُمْ لَا یُظْلَمُونَ»، «وَوُفِّیَتْ کُلُّ نَفْسٍ مَّا عَمِلَتْ وَهُوَ أَعْلَمُ بِمَا یَفْعَلُونَ»

ترجمه این آیات چنین است:

«و در صور دمیده شود، پس هر کس که در آسمانها و هر که در زمین است می‌میرد، مگر کسی که خدا بخواهد. سپس بار دیگر در آن دمیده شود، ناگاه همه به پا می خیزند و [به هر سو] می‌نگرند»، «و زمین به نور پروردگارش روشن ‌شود و نامه‌ی اعمال را در میان نهند و پیامبران و گواهان را حاضر سازند و میان آنان به حق داوری شود و بر آنان ستم نرود»، «و به هر کس، [نتیجه‌ی] آنچه انجام داده به تمامی داده شود و خداوند به آنچه انجام می‌دهند، آگاهتر است»

پس از ذکر قدرت خداوند در قیامت، در آیات قبلی، این آیات به نحوه پایان دنیا و آغاز قیامت اشاره کرده و می‌فرماید: با یک صیحه‌ی آسمانی، همه‌ی موجودات می‌میرند و پس از مدتی، دوباره با صیحه‌ای دیگر، همه زنده می‌شوند و به پا می‌خیزند و منتظر حساب اعمال خود هستند.

به عبارت دیگر، با یک فرمان و اراده‌ی الهی، هیچ موجودی در آسمان و زمین، زنده نمی‌ماند و همه می‌میرند. چنانکه با اراده‌ی دیگر او، همه‌ مردگان، زنده و در دادگاه قیامت حاضر می‌شوند. البته طبیعی است که خداوند هرکه را بخواهد از مرگ مستثنی می‌کند، چنانکه در مورد برخی از فرشتگان نظیر جبرئیل و اسرافیل و میکائیل چنین امری ممکن است.

در آن روز که همه‌ی انسانها دوباره زنده می‌شوند، زمین به نور پروردگار روشن می‌شود و نور حقیقت چنان حاکم می‌گردد که هیچ چیز قابل انکار نیست. حجابها و پرده‌ها کنار می‌رود و حقیقت اعمال انسانها از خیر و شر آشکار می‌شود. به گونه‌ای که  هیچ پرده‌ و مانعی در برابر چشمان انسان قرار ندارد و به واسطه این نور الهی، همه چیز شفاف و آشکار می شود.

در آن روز،  نامه هاى اعمال را پیش مى نهند و به آن رسیدگى مى کنند؛ نامه هایى که ریز و درشت اعمال انسان در آن گرد آمده است. پیامبران و گواهان را در آن روز حاضر مى کنند و در میان مردم به حق داوری مى شود و به آنها ستمی نخواهد شد.
بدیهى است در دادگاهی که خدا حاکم آن است و زمین به نور عدالتش روشن است و پیامبران و گواهان عدل حضور دارند، جز به حق قضاوت نخواهد شد. در چنین دادگاهى ذرّه ای امکان ظلم و بیدادگرى وجود ندارد و طبیعی است که هرکس بدون کم و کاست با آثار و نتایج عمل خود، مواجه خواهد شد.

از این آیات می‌آموزیم:

1. حیات و مرگ همه‌ موجودات، از جمله انسانها، به اراده‌ی الهی بستگی دارد و در هر لحظه‌، قابل ستاندن یا دادن است.
2. پایان جهان و فرا رسیدن رستاخیز،  به صورت دفعی و ناگهانی است، نه تدریجی و زمان‌ بر/
3. دادگاه قیامت با حضور پرونده اعمال و گواهان تشکیل می‌شود. درآنجا درمورد عملکرد انسانها براساس حق و عدل داوری خواهد شد.
4. در این جهان، عدّه ای از شاهدان و گواهان بر رفتار و کردار ما نظارت دارند. اعمال ما، هم توسط فرشتگان ثبت و ضبط می‌شود و هم پیامبران و گواهان خاص از کارهای ما آگاهی دارند.

با پایان یافتن فرصت این برنامه، شما عزیزان را به خدای بزرگ می‌سپاریم و در انتظار دریافت نظرات و پیشنهادهای شما هستیم. خدا نگهدار.