راهی به سوی نور
با تفسیر ساده و روان آیات 7 تا 9 سوره غافر در خدمت شما هستیم. همراه ما باشید.
بسم الله الرحمن الرحیم
با درود به روان پاک پیامبر رحمت، حضرت محمد مصطفی صلّی الله علیه و آله و سلّم و با سلام به حضور شما شنوندگان گرامی، با برنامه ای دیگر از "راهی به سوی نور" در خدمت شما هستیم تا با تفسیر آسان و روان آیاتی دیگر از کلام الهی در قرآن کریم آشنا شویم.
ابتدا به تلاوت آیه 7 از سوره غافر گوش فرا میدهیم:
«اَلَّذِینَ یَحْمِلُونَ الْعَرْشَ وَ مَنْ حَوْلَهُ یُسَبِّحُونَ بِحَمْدِ رَبِّهِمْ وَ یُؤْمِنُونَ بِهِ وَ یَسْتَغْفِرُونَ لِلَّذِینَ آمَنُوا رَبَّنا وَسِعْتَ کُلَّ شَیْءٍ رَحْمَةً وَ عِلْماً فَاغْفِرْ لِلَّذِینَ تابُوا وَ اتَّبَعُوا سَبِیلَکَ وَ قِهِمْ عَذابَ الْجَحِیمِ»
ترجمه این آیه چنین است:
«فرشتگانی که حاملان عرشاند و آنان که اطراف آن هستند، پروردگارشان را با سپاس و ستایش، تسبیح میکنند و به او ایمان دارند و برای مؤمنان آمرزش میخواهند [و می گویند:] پروردگارا رحمت و علم تو همه چیز را فرا گرفته است. پس کسانی را که توبه کرده و راه تو را پیروی نموده اند، بیامرز و آنان را از عذاب دوزخ نگاه دار»
براساس آیات قرآن، فرشتگان کارگزاران نظام هستی بوده و در بسیاری از امور، واسطه میان خدا و انسان هستند. این آیه به جنبهای دیگر از ارتباط فرشتگان با انسان اشاره کرده و میفرماید: فرشتگان مقرّب الهی که در مرکز تدبیر نظام هستی، یعنی عرش الهی حضور دارند، افزون بر آنکه خود در حال حمد و تسبیح الهی هستند، برای اهل ایمان دعا میکنند و برایشان استغفار مینمایند.
سخن آنها اینگونه است که خدایا، تو از یک سو به خطاهای آنان علم داری و از سوی دیگر رحمت تو وسیع و فراگیر است، پس از خطای توبهکاران درگذر و اجازه نده که آنها گرفتار عذاب دوزخ شوند.
درواقع این آیه به مؤمنان بشارت می دهد که حاملان عرش الهى که از نیرومندترین قدرتهای غیبی عالم به شمار می روند، حامی و پشتیبان شما هستند. آنها پیوسته براى شما دعا مى کنند و از خدا می خواهند که شما را مشمول عفو و رحمت بی انتهای خود قرار دهد، از خطاهایتان درگذرد و از عذاب دوزخ رهایی بخشد. آنها موفقیت شما در این جهان و رستگاری تان را در عالم آخرت از خدا مى طلبند و این بزرگترین وسیله دلگرمى براى مؤمنان است.
این که انسان احساس کند دنیا به نظام مادی و عالم محسوسات محدود نیست، بلکه قدرتی غیبی در جهان وجود دارد که اهل ایمان را مورد حمایت و پشتیبانی قرار میدهد، پشتوانه بزرگی برای او در این دنیای پر از رنج و سختی و عوامل خطر آفرین است. این احساس به انسان امید، نشاط و توان ایستادگی در راه خدا میدهد.
از این آیه میآموزیم:
- اینکه فرشتگان مقرّب درگاه خداوند برای مؤمنان طلب آمرزش کرده و از آنها حمایت می کنند، نوید بخش و امیدوار کننده است. این خود، موجب دلگرمی و پایداری پیروان آئین الهی می شود.
- دعا به دیگران، یک ارزش پسندیده است. ما نیز از فرشتگان بیاموزیم و مانند آنها در حق دیگران دعا کنیم و برای سایر افراد از خدا خیر و نیکی بخواهیم.
- ریسمان ارتباطی انسان با خدا و فرشتگان، ایمان و عمل صالح است. اگر این رشته اتصال محکم شود، انسان در دنیا و آخرت از سقوط و هلاکت نجات می یابد.
اکنون به تلاوت آیات 8 و 9 از سوره غافر گوش میسپاریم:
«رَبَّنا وَ أَدْخِلْهُمْ جَنّاتِ عَدْنٍ الَّتِی وَعَدتَّهُمْ وَ مَنْ صَلَحَ مِنْ آبائِهِمْ وَ أَزْواجِهِمْ وَ ذُرِّیّاتِهِمْ إِنَّکَ أَنْتَ الْعَزِیزُ الْحَکِیمُ»، «وَ قِهِمُ السَّیِّئاتِ وَ مَنْ تَقِ السَّیِّئاتِ یَوْمَئِذٍ فَقَدْ رَحِمْتَهُ وَ ذلِکَ هُوَ الْفَوْزُ الْعَظِیمُ»
ترجمه این آیات چنین است:
«پروردگارا، آنان و هرکه از پدران و همسران و فرزندانشان را که شایسته است در باغهای جاودانی که به آنها وعده دادهای، وارد کن، همانا تو خدای عزیز و حکیمی»، «و آنان را از بدیها نگاه دار و هر که را در آن روز از بدیها حفظ کنی، مشمول رحمت [خود] ساختهای و این همان رستگاری بزرگ است»
در ادامه آیه قبل که استغفار فرشتگان برای اهل ایمان را بیان میکرد، این آیات میفرماید:
فرشتگان، نه فقط پاکی از گناهان و دوری از عذاب را، از خداوند برای مؤمنان میخواهند، بلکه ماندن در بهشت جاودان در کنار اعضای خانواده را برای آنها طلب میکنند.
البته منظور آن عده از اعضای خانواده است که شایستگی ورود به بهشت را داشته باشند. زیرا در قیامت روابط فامیلی، نَسَبی یا سَببی، نمیتواند فرزند یا همسر یا پدر و مادر را در کنار انسان قرار دهد و شرط ورود به بهشت، ایمان و عمل صالح است.
اما این امید هست که اگر بهشتیان از خدا تقاضا کنند که پدر و مادر و همسر و فرزندانشان در کنارشان باشند، خداوند هر یک از آنها را که دارای صلاحیت و شایستگی اولیه باشد، از روی لطف و کَرم خویش ببخشد و آنان را در کنار یکدیگر قرار دهد. این امر با عزت و حکمت الهی نیز سازگار است.
لذا خداوند در آیات دیگر قرآن وعده داده است که: ما فرزندان و نسل انسانهای مؤمن را در بهشت به نیاکانشان ملحق میکنیم. این وعده، بیانگر ارزش خانواده و تحکیم روابط خانوادگی در نزد خداوند است.
آیات سپس به ادامه دعای فرشتگان در حق مؤمنان می پردازد که دوری از زشتیها و بدیها، در دنیا و آخرت را برای اهل ایمان طلب میکنند و آن را نشانه رحمت الهی بر مؤمنان میدانند. درواقع هدف این است که مؤمنان راستین با فراغت خاطر و احترام و تکریم وارد بهشت شوند.
طبیعی است که اگر کسی مشمول دعای فرشتگان شود و از دوزخ نجات یافته و به بهشت رحمت الهی راه یابد، به عالی ترین درجات خوشبختی و رستگاری رسیده است. چیزی که برتر از آن برای بشر قابل تصور نیست.
از این آیات میآموزیم:
- دعا در حق دیگران، شیوه فرشتگان و اولیای خداست. به جای لعن و نفرین به کسانی که گرفتار لغزش و انحراف شدهاند، برای آنان از درگاه خدا، طلب رحمت و مغفرت کنیم.
- تا انسان از آلودگی گناه پاک نشود، صلاحیت ورود به بهشت الهی را به دست نمی آورد.
- سعادت و رستگاری بزرگ، در گرو سلامت انسان از آفات مادی و معنوی است.
با پایان یافتن فرصت این برنامه، شما عزیزان را به خدای بزرگ میسپاریم و در انتظار دریافت نظرات و پیشنهادهای شما هستیم. خدا نگهدار.