راهی به سوی نور
در این برنامه با تفسیر ساده و روان آیات ۱3 تا ۱۵ سوره غافر آشنا می شویم.
بسم الله الرحمن الرحیم
با درود به روان پاک پیامبر رحمت، حضرت محمد مصطفی صلّی الله علیه و آله و سلّم و با سلام به حضور شما شنوندگان گرامی، با برنامهای دیگر از "راهی به سوی نور" در خدمت شما هستیم تا با تفسیر آسان و روان آیاتی دیگر از کلام الهی در قرآن کریم آشنا شویم.
ابتدا به تلاوت آیات 13 و14 از سوره غافر گوش فرا میدهیم:
«هُوَ الَّذِی یُرِیکُمْ آیَاتِهِ وَیُنَزِّلُ لَکُم مِّنَ السَّمَاءِ رِزْقًا وَمَا یَتَذَکَّرُ إِلَّا مَن یُنِیبُ»، «فَادْعُوا اللَّـهَ مُخْلِصِینَ لَهُ الدِّینَ وَلَوْ کَرِهَ الْکَافِرُونَ»
ترجمه این آیات چنین است:
«اوست که آیات خود را به شما نشان میدهد و از آسمان برای شما روزی میفرستد، ولی فقط کسانی پند میگیرند که به سوی خدا بازگردند»، «پس خدا را بخوانید، در حالی که دین خود را برای او خالص و پیراسته کردهاید، هر چند کافران ناخشنود باشند»
در برنامه قبل، عاقبت کار مشرکان و کافران در قیامت بیان شد. این آیات در ادامه به توحید و نشانه های آن اشاره می کند و میفرماید: نشانههای یکتایی خداوند در آفریده های او، که در اطراف شماست و هر روز آنها را دیده و با آنها سر و کار دارید، بسیار است. به عبارتی، آیات و نشانه های او بر در و دیوار عالم وجود نمایان است. آسمان و زمین، کوه و دشت و دریا، انواع آبزیان دریایی، پرندگان آسمان و حیواناتی که در خشکی زندگی میکنند، همه و همه آیات و نشانههایی هستند که از دید شما پنهان نیستند.
در ادامه آمده که او از آسمان براى شما روزى مى فرستد. از مهمترین نشانه های او که مایه حیات همه گیاهان، حیوانات و انسانهاست، دانه های زندگی بخش باران و پرتو تابناک خورشید است که همه از آسمان نازل می شوند و بدون آنها، بساط حیات از زمین برچیده میشود.
باوجود این همه آیات در پهنه هستی، چشمها و قلبهایی که حجاب بر آنها افکنده شده، چیزی نمی بینند. درواقع کسانی با دیدن این آیات متذکر میشوند که بخواهند به سوی خدا باز گردند، خود را در مسیر او قرار دهند و قلب و جان خود را از آلودگیها بشویند. به تعبیر عرفی، کسی که خواب است، با صدا زدن بیدار میشود، اما کسی که خود را به خواب زده و قصد بلند شدن ندارد، هر چه او را صدا بزنید، بیدار نمیشود.
ادامه آیه میفرماید: حال که دریافتید خداوند در نظام آفرینش، هیچگونه شریکی ندارد، در امر پرستش، شریکی برای او قرار ندهید، دین خود را برای او خالص کنید و دیگران را شریک او در قانونگذاری نکنید.
بی تردید، این کار شما کافران متعصب و لجوج را سخت متاثر و ناراحت مى کند، ولى هراسى به دل راه ندهید و آئین خود را برای خدا خالص کنید، هر چند کافران ناخشنود باشند.
از این آیات میآموزیم:
- جهان اطراف ما پر از نشانه های توحید است. کافی است به جهان پیرامون با چشم دل بنگریم و از مخلوق به خالق برسیم.
- آفرینش هر موجود جاندار، از نشانه های خداست و تأمین رزق مورد نیاز آن برای ادامه حیاتش نیز، نشانهای دیگر!
- پیراستن دین از هرگونه خرافه و بدعت و کنارگذاشتن آداب و رسوم باطل و حذف قوانین ضد دین، از نشانه های ایمان واقعی و خالصانه است.
- در مسایل اعتقادی به فکر راضی کردن دیگران نباشیم. حق و حقیقت را بپذیریم و بدان عمل کنیم، گرچه کافران و مخالفان نپسندند.
اکنون به تلاوت آیه 15 از سوره غافر گوش میسپاریم:
«رَفِیعُ الدَّرَجَاتِ ذُو الْعَرْشِ یُلْقِی الرُّوحَ مِنْ أَمْرِهِ عَلَى مَن یَشَاءُ مِنْ عِبَادِهِ لِیُنذِرَ یَوْمَ التَّلَاقِ»
ترجمه این آیه چنین است:
«[او] درجات [بندگان شایسته] را بالا میبرد [و] صاحب عرش است. روح را [که فرشته وحی است] به فرمان خویش بر هر کس از بندگانش که بخواهد، میفرستد تا [مردم را] از روز ملاقات [روز رستاخیز] بیم دهد»
این آیه برخی صفات و افعال خداوند را بیان میکند و در ادامه آیه قبل که به اخلاص در دین اشاره داشت، میفرماید: هر قدر مؤمنان در دین خود خالصتر باشند، درجات آنها بالاتر میرود، چنانکه در میان پیامبران نیز، آنهایی که از عهده امتحانات بیشتری برآمدند و مقام اخلاص را به مرز بالاتری رساندند، از جایگاه و مقام برتری برخوردار شده اند. آری، خداوند درجات هر کس را به میزان اخلاصش بالا میبرد.
سپس میفرماید: او صاحب عرش است و قدرت و حاکمیت او سراسر هستی را فرا گرفته است؛ حکومتش بلامنازع است و هیچ قدرت و حکومتی یارای مقابله با او را ندارد.
آیات پیشین به نشانههای خداوند در تکوین اشاره داشت، این آیه در ادامه به نظام تشریع اشاره کرده و میفرماید: خداوند انسانها را به حال خود رها نکرده است، بلکه علاوه بر رزق مادی که به همه موجودات عطا میکند، برای انسانها، رزق معنوی نیز تعیین کرده است. واسطهی این رزق، فرشتگان و پیامبران هستند که خداوند از طریق آنها مردم را انذار میکند و هشدار میدهد که روز قیامتی در کار است.
درحقیقت، روز قیامت، روز ملاقات است، روز ملاقات انسان با پروردگار عالم، البته نه با چشم سر، چراکه او جسم نیست/ روز ملاقات پیشوایان حق و باطل با پیروانشان/ روز ملاقات خوبان و نیکان/ روز تلاقی انسان با اعمال و کردار خویش/ روزی که ظالم با مظلوم روبرو می شود، ولی او هرگز چنین روزی را تصور نمی کرد.
آرى هدف از همه کتب آسمانى و تعالیم پیامبران این است که به بندگان خدا درباره روز تلاقى بزرگ بیم دهند.
از این آیه میآموزیم:
- مسیر دین، مسیر رشد و کمال است و خداوند، هر که را در این مسیر تلاش کند، بالا میبرد.
- فرشتهی وحی، آنچه را خداوند فرمان دهد، بر هر کس که خدا فرمان دهد، نازل میکند.
- پیامبران، برگزیدهی خدا هستند و خداوند با علم خود و براساس حکمت، آنها را برمیگزیند.
- پیامبران، از روی دلسوزی و خیرخواهی، درمورد خطرات جادهی زندگی به انسان هشدار میدهند. هر که به این هشدارها توجه کند، به نیکبختی و سعادت میرسد و هر که بیاعتنایی کند، دچار بدبختی و هلاکت میشود.
با پایان یافتن فرصت این برنامه، شما عزیزان را به خدای بزرگ میسپاریم و در انتظار دریافت نظرات و پیشنهادهای شما هستیم. خدا نگهدار.