در ادامه با تفسیر ساده و روان آیات 47 تا 53 سوره ذاریات همراه شما هستیم.

         بسم الله الرحمن الرحیم

با درود به روان پاک پیامبر رحمت، حضرت محمد مصطفی صلّی الله علیه و آله و سلّم و با سلام به حضور شما شنوندگان گرامی، با برنامه ­ای دیگر از "راهی به سوی نور" در خدمت شما هستیم تا با تفسیر آسان و روان آیاتی دیگر از کلام الهی در قرآن کریم آشنا شویم.

ابتدا به تلاوت آیات 47 تا 49 از سوره ذاریات گوش فرا می‌دهیم:

«وَ السَّماءَ بَنَیْناها بِأَیْدٍ وَ إِنَّا لَمُوسِعُونَ»، «وَ الْأَرْضَ فَرَشْناها فَنِعْمَ الْماهِدُونَ»، «وَ مِنْ کُلِّ شَیْ‏ءٍ خَلَقْنا زَوْجَیْنِ لَعَلَّکُمْ تَذَکَّرُونَ» 

ترجمه این آیات چنین است:

«و آسمان را با قدرتى وصف‏ ناپذیر بنا کردیم و ما [همواره] آن را وسعت مى‏بخشیم»، «و زمین را گستردیم و چه نیکو گستراننده ‏اى هستیم!»، «و از هر چیز دو زوج آفریدیم، باشد که متذکّر شوید [و پند گیرید]»

این آیات، بار دیگر به قدرت خداوند در آفرینش آسمان و زمین و موجودات اشاره می کند تا شک و تردید منکران معاد را برطرف سازد. لذا ابتدا به عظمت آسمانها اشاره کرده و می فرماید: ستارگانی که بالای سر خود می بینید و کهکشانهایی که در حال گسترش هستند و شما قادر به مشاهده آغاز و پایان آنها نیستید، شاهدی آشکار بر قدرت بی پایان پروردگار عالم است.  

این آیات به وضوح اشاره می کنند که خداوند آسمان را آفریده و پیوسته آن را وسعت مى بخشد. کشفیات دانشمندان نیز، روشن کرده که جهان در حال سکون نیست و به سرعت درحال انبساط است. برپایه این نظر، ستارگانى که در یک کهکشان قرار دارند، به سرعت از مرکز  آن دور مى شوند.

البته دانشمندان بر این باورند که انبساط عالم لازمه اش این است که جهان داراى نقطه آغازى بوده که در آن درحال انقباض بوده و از آن شروع به انبساط کرده تا به وضعیت کنونی رسیده است.

نه فقط آسمانِ بالای سر شما، بلکه خداوند زمینِ زیر پای شما را چنان آفرید و دشتها را  چنان گسترش داد که زمین برای سکونت شما، کشاورزی، دامداری و سایر نیازهایتان مهیّا باشد. به عبارتی تمام شرایط زندگی از سوى خداوند براى پذیرایى از انسان که میهمان خدا در این کره خاکى است، فراهم شده است. برای روشن شدن مطلب، به یک مثال درمورد نقش جوّ در بقای حیات موجودات روی زمین اشاره می کنیم. جوّ زمین که گرداگرد آن را فرا گرفته، حرارت خورشید را در خود نگه مى دارد. لذا مانع از آن می شود که زمین شبها فوق العاده سرد شود یا روزها به طور طاقت فرسایی گرم شود. علاوه برآن، جوّ زمین چون سپری نیرومند از زمین و ساکنانش دربرابر هجوم سنگهاى آسمانى محافظت می کند؛ به این صورت که به محض برخورد شهاب سنگها به جوّ، آنها را می سوزاند و منهدم مى کند.

بعد از سخن درباره آفرینش آسمان و زمین، بحث موجودات مختلف به میان مى آید. خداوند در همه چیز، نظام زوجیت را قرار داده است تا دوام و بقای هر موجودی تضمین شود و به صورت طبیعی نسل انسان و سایر موجودات تداوم یابد. البته این زوجیت شامل همه موجودات می شود.

توجه به موارد ذکر شده کافی است برای آنکه انسان به قدرت آفریدگار در برپایی قیامت ایمان بیاورد و از عناد و لجاجت دست بردارد.

از این آیات می‌آموزیم:

1. جهان، ساکن و ثابت نیست، بلکه به طور پیوسته در حال حرکت و گسترش است.
2. قانون زوجیت اختصاص به انسان و حیوانات و گیاهان ندارد، بلکه جمادات را نیز شامل می شود.
3. قرآن کتابی برای آشنایی با پدیده های طبیعی نیست، اما برای کنار زدن پرده های جهل و غفلت از برابر دیدگان انسان، به پاره ای از قوانین حاکم بر طبیعت که نشان دهنده قدرت آفریدگار جهان است، اشاره می کند.

اکنون به تلاوت آیات 50 و51 از سوره ذاریات گوش می‌سپاریم:

«فَفِرُّوا إِلَى اللَّهِ إِنِّی لَکُمْ مِنْهُ نَذِیرٌ مُبِینٌ»، «وَ لا تَجْعَلُوا مَعَ اللَّهِ إِلهاً آخَرَ إِنِّی لَکُمْ مِنْهُ نَذِیرٌ مُبِینٌ»

ترجمه این آیات چنین است:

«پس به سوى خدا بگریزید که من از سوى او براى شما هشداردهنده‏اى آشکارم»، «و با خداوند، معبود دیگرى قرار مدهید که من از سوى او براى شما هشدار دهنده‏اى آشکارم»

در ادامه آیات قبل، در این آیات، رسول خدا مامور می شود که به مشرکان و کافران، چنین هشدار دهد: به جای آنکه در نظام خلقت یا تدبیر امور جهان برای خدا شریک قائل شوید، از بتهای سنگی و معبودهای خیالی بگریزید و به خدا پناه آورید تا راه درست زندگی را بیابید و دچار عواقب سوء و مخرّب شرک و کفر نشوید.

از این آیات می‌آموزیم:

1. ثروت و قدرت و نیز دوستان و آشنایان، هیچکدام تکیه گاه مطمئنی برای انسان نیستند.تنها پناهگاه مطمئن برای بشر، خداست، لذا بجاست که تنها بر او توکل کنیم.
2. پیامبران در کنار دعوت به توحید و ارشاد مردم به کارهای نیک، وظیفه دارند آنها را انذار کنند و درمورد عواقب افکار و باورهای نادرست و کارهای زشت به آنان هشدار دهند.

اکنون به تلاوت آیات 52 و 53 از سوره ذاریات گوش می‌سپاریم:

«کَذلِکَ ما أَتَى الَّذِینَ مِنْ قَبْلِهِمْ مِنْ رَسُولٍ إِلاَّ قالُوا ساحِرٌ أَوْ مَجْنُونٌ»، «أَ تَواصَوْا بِهِ بَلْ هُمْ قَوْمٌ طاغُونَ»

ترجمه این آیات چنین است:

«[اى پیامبر!] بدین گونه [که تو را تکذیب کردند،] برای پیشینیان اینان نیز هیچ پیامبرى  نیامد، مگر آنکه گفتند: [او] جادوگر یا دیوانه است»، «آیا [کافران در طول تاریخ،] یکدیگر را به این سفارش کرده‏اند [که با پیامبران چنین رفتار کنند؟ نه!] بلکه آنان مردمى طغیانگرند»

در برنامه قبل دیدیم که فرعون، حضرت موسی را به جادوگری یا جنون متهم ساخت تا مردم را از دور او پراکنده سازد. این آیات می فرماید: فقط حضرت موسی نبود که به او تهمت زدند، بلکه همه پیامبران الهی در طول تاریخ مورد چنین تهمتهایی قرار گرفته اند.

این کار چنان در میان اقوام مختلف رواج داشته است که گویی هر قومی به دیگری توصیه کرده چنین تهمتهایی را بزند و در این کار کوتاهی نکند. در حالی که درحقیقت این چنین نبوده است، بلکه روحیه سرکشی دربرابر حق، موجب می شد که آنان برای بیرون راندن مردان حق از صحنه، دست به چنین کارهایی بزنند. اگر هم نمی توانستند خود پیامبران را از میان بردارند، شخصیت آنان را در جامعه ترور می کردند.

از این آیات می‌آموزیم:

1. از نیش زبان و بدگویی مخالفان نهراسیم و عقب نشینی نکنیم، زیرا پیامبران الهی نیز همواره درمعرض انواع تهمتها و افتراها بوده اند.
2. طغیان و تجاوز از حدود انسانیت و حقیقت جویی، انسان را در برابر پیامبران الهی قرار می دهد تا جایی که حاضر می شود آنها را جادوگر یا مجنون بخواند.

با پایان یافتن این برنامه، شما عزیزان را به خدای بزرگ می‌سپاریم و در انتظار دریافت نظرات و پیشنهادهای شما هستیم. خدا نگهدار.