در ادامه با تفسیر ساده و روان آیات 9 تا 22 سوره قمر همرا شما هستیم.

    بسم الله الرحمن الرحیم

با درود به روان پاک پیامبر رحمت، حضرت محمد مصطفی صلّی الله علیه و آله و سلّم و با سلام به حضور شما شنوندگان گرامی، با برنامه ­ای دیگر از "راهی به سوی نور" در خدمت شما هستیم تا با تفسیر آسان و روان آیاتی دیگر از کلام الهی در قرآن کریم آشنا شویم.

ابتدا به تلاوت آیات 9 تا 12 از سوره قمر گوش فرا می‌دهیم:

«کَذَّبَتْ قَبْلَهُمْ قَوْمُ نُوحٍ فَکَذَّبُوا عَبْدَنَا وَقَالُوا مَجْنُونٌ وَازْدُجِرَ»، «فَدَعَا رَبَّهُ أَنِّی مَغْلُوبٌ فَانْتَصِرْ»، «فَفَتَحْنَا أَبْوَابَ السَّمَاءِ بِمَاءٍ مُنْهَمِرٍ»، «وَفَجَّرْنَا الْأَرْضَ عُیُونًا فَالْتَقَى الْمَاءُ عَلَى أَمْرٍ قَدْ قُدِرَ»

ترجمه این آیات چنین است:

«پیش از اینان، قوم نوح [نیز نشانه ‏هاى ما را] دروغ انگاشتند و بنده ما [نوح] را تکذیب کردند و گفتند: او دیوانه است و [با انواع آزارها و تهدیدها از انجام رسالتش] بازداشته شد»، «پس نوح پروردگارش را [چنین] خواند: [پروردگارا!] من مغلوب شده ‏ام، پس یاریم کن!»، «پس ما درهاى آسمان را با آبی فراوان و ریزان گشودیم»، «و از زمین چشمه‏ هایى جوشاندیم، پس آب [زمین و آسمان] براساس امرى که مقدّر شده بود، به هم پیوست»

در برنامه قبل سخن از وضعیت سخت و هولناک منکران حق در قیامت بود؛ این آیات به گوشه ای از کیفر آنها در دنیا اشاره کرده و می فرماید: حضرت نوح همچون دیگر پیامبران، مردم را به سوی خدا دعوت کرد و معجزاتی را به آنان نشان داد، اما آنان که نمی خواستند زیر بار پذیرش حق بروند، او را دیوانه ای خواندند که تحت تاثیر جن قرار گرفته و عقلش پوشانده شده است.

آنها نوح را تهدید کردند که وی را سنگسار کرده و به قتل می رسانند. کافران همراه با اذیت و آزار بسیار، انواع موانع را دربرابر دعوت او قرار دادند تا دست از رسالت خویش بردارد و آنها را به حال خود رها کند.

در چنین شرایطی نوح از خداوند درخواست کرد که او را دربرابر مخالفان یاری کند. ازآنجاکه خداوند بر آنان اتمام حجت کرده بود و آنها به راه حق بازنگشتند، عذاب خود را بر آنها نازل کرد؛ سیلاب عظیمی جاری شد که از آنها چیزی باقی نگذاشت.

از این آیات می‌آموزیم:         

1. دیوانه خواندن پیامبران از تهمتهای رایج در طول تاریخ بوده است. مخالفان بدکار همواره سعی داشته اند با چنین حربه ای شخصیت پیامبران را ترور کنند.
2. اهل ایمان باید به وظیفه خود عمل کنند و در صورت مغلوب شدن در برابر دشمنان، نباید دچار یاس و ناامیدی شوند، زیرا قدرت الهی فوق همه قدرتهاست.
3. باران که مظهر مهر و رحمت الهی است، گاه اسباب قهر و کیفر می شود.

اکنون به تلاوت آیات 13 تا 17 از سوره قمر گوش می‌سپاریم:

«وَحَمَلْنَاهُ عَلَى ذَاتِ أَلْوَاحٍ وَدُسُرٍ»، «تَجْرِی بِأَعْیُنِنَا جَزَاءً لِمَنْ کَانَ کُفِرَ»، «وَلَقَدْ تَرَکْنَاهَا آیَةً فَهَلْ مِنْ مُدَّکِرٍ»، «فَکَیْفَ کَانَ عَذَابِی وَنُذُرِ»، «وَلَقَدْ یَسَّرْنَا الْقُرْآنَ لِلذِّکْرِ فَهَلْ مِنْ مُدَّکِرٍ»

ترجمه این آیات چنین است:

«و او [نوح] را بر آن [کشتى داراى] تخته ‏ها و میخ‏ها سوار کردیم»، «کشتى زیر نظر ما روان بود. [این،] پاداش پیامبرى بود که مورد کفر و انکار قرار گرفت»، «و همانا ما آن [کشتى] را به عنوان نشانه‌ای باقى گذاشتیم، پس آیا پندگیرنده‏ اى هست؟»، «پس عذاب و هشدار من چگونه بود؟»، «و به راستی ما قرآن را براى یادآوری [و پندپذیرى]، آسان [و قابل فهم] کردیم، پس آیا پندپذیرى هست؟»

پیش از نزول عذاب بر قوم نوح، خداوند او را مامور ساختن کشتی بزرگی کرد که بتواند انواع حیوانات را نیز در آن جای دهد و از انقراض نسل آنها جلوگیری کند. این نشان دهنده آن بود که طوفان عظیمی در پیش است که بخش زیادی از زمین را دربر خواهد گرفت، وگرنه نیازی به انجام این کار نبود.

با وقوع آن طوفان عظیم، کشتی نوح به فرمان الهی به حرکت درآمد و ساکنانش نجات یافتند، ولی کافران همگی غرق شدند. سرانجام پس از فروکش کردن آب، سرنشینان کشتی به سلامت از کشتی بیرون آمدند. اما بقایای آن کشتی بزرگ که پاره های چوب و مشتی میخ است، به اراده الهی باقی مانده است تا نشانه ای از قدرت الهی باشد و منکران حق بدانند که کیفر الهی سخت است و هشدارهای پیامبران را جدی بگیرند.

البته نقل این داستان در قرآن برای تذکر و یادآوری است تا انسانها پند و عبرت گیرند و دست از لجاجت با حق بردارند.

در آخر این آیات به آسان بودن قرآن اشاره شده است. بی تردید، لفظ قرآن به گونه ای است که تلاوت آن را آسان و درعین حال زیبا ساخته است. محتوای آیات نیز شامل داستانها و مثالهایی است که پذیرش مطالب را آسان می کند. البته قرآن درعین آنکه آسان است، سخنانش محکم و استوار است، همچنین با آنکه آسان است، آیاتش به گونه ای است که اگر همه اهل عالم با هم متحد و همدست شوند، نمی توانند مشابه آن را بیاورند.    

از این آیات می‌آموزیم:

1. اگر خداوند اراده کند تخته های چوب، انسان را در میان سیلاب عظیم حفظ می کند، چنانکه موسی را نیز در میان امواج نیل نجات داد.
2. کسی که نعمت وجود پیامبران را کفران و ناسپاسی کند، در دنیا و آخرت گرفتار عذاب می شود.
3. چنانکه بدن فرعون از آب نجات یافت و باقی ماند، کشتی نوح نیز باقی ماند تا مایه عبرت آیندگان شود.
4. قرآن کتابی آسان است، با این حال، هیچکس نمی تواند مشابه آن را بیاورد، گرچه همه جهانیان دست به دست هم بدهند.

اکنون به تلاوت آیات 18 تا 22  از سوره قمر گوش می‌سپاریم:

«کَذَّبَتْ عَادٌ فَکَیْفَ کَانَ عَذَابِی وَنُذُرِ»، «إِنَّا أَرْسَلْنَا عَلَیْهِمْ رِیحًا صَرْصَرًا فِی یَوْمِ نَحْسٍ مُسْتَمِرٍّ»، «تَنْزِعُ النَّاسَ کَأَنَّهُمْ أَعْجَازُ نَخْلٍ مُنْقَعِرٍ»، «فَکَیْفَ کَانَ عَذَابِی وَنُذُرِ»، «وَلَقَدْ یَسَّرْنَا الْقُرْآنَ لِلذِّکْرِ فَهَلْ مِنْ مُدَّکِرٍ»

ترجمه این آیات چنین است:

«قوم عاد [پیامبر خود را] تکذیب کردند، پس عذاب و هشدار من چگونه بود؟»، «ما بر آنان در روزی شوم و دنباله‏دار، تندبادى سخت و سرد فرستادیم»، «[تندبادى که] مردم [تنومند عاد] را همچون تنه‏هاى درخت خرماى ریشه‏کن شده از جا  بر مى‏کند»، «پس عذاب و هشدار من چگونه بود؟»، «و به راستی ما قرآن را براى یادآوری [و پندپذیرى]، آسان کردیم، پس آیا پندپذیرى هست؟»

پس از قوم نوح، این آیات به سرگذشت قوم عاد می پردازد. حضرت هود، پیامبر آن قوم،  هرچه آنان را انذار کرد، از کارهای زشت خود دست برنداشتند؛ همواره او را تحقیر و تمسخر می کردند و به اندام قوی و تنومند خود می بالیدند.

آنها گمان نمی کردند که روزی چنان تندباد قوی و وحشتناکی بر شهر و دیارشان بوزد که اجسام بلند و تنومند آنها را همچون نخل های از ریشه درآمده، از زمین برکند و به هر سو پرتاب نماید. این طوفان هولناک به مدت یک هفته استمرار داشت و چیزی از خانه ها و ساکنانش باقی نگذاشت.

بار دیگر خداوند تکرار می کند که چرا از سرگذشت اقوام گذشته عبرت نمی گیرید و انذار نمی شوید؟ با آنکه ما با نقل ماجرای آنها در قرآن، راه پند و اندرز گرفتن از سرنوشت آنها را بر شما آسان کرده ایم.

از این آیات می‌آموزیم:

1. خداوند با فرستادن پیامبران و از راه هشدار دادن آنها به مردم، حجت را بر آدمیان تمام کرده است و افراد لجوج باید درانتظار حاصل کارهای زشت خود باشند.
2. باد نیز همچون آب تحت فرمان و اراده خداوند است؛ گاهی نشانه مهر الهی/ و گاه  وسیله کیفر بدکاران است. با اراده خداوند، باد، هم می تواند عامل رشد و رویش باشد و هم می تواند مخرّب و ویرانگر.
3. قرآن کتاب تاریخ نیست، اما برای هدایت مردم، سرگذشت برخی افراد و اقوام را ذکر کرده است تا همگان پند گیرند و دست از انکار و تکذیب حق بردارند.

با پایان یافتن این برنامه، شما عزیزان را به خدای بزرگ می‌سپاریم و در انتظار دریافت نظرات و پیشنهادهای شما هستیم. خدا نگهدار.