635-ə hissə-Furğani surə-10-16 şərifə ayəon

635-ə hissə

تَبَارَكَ الَّذِي إِن شَاء جَعَلَ لَكَ خَيْراً مِّن ذَلِكَ جَنَّاتٍ تَجْرِي مِن تَحْتِهَا الْأَنْهَارُ وَيَجْعَل لَّكَ قُصُوراً (10) 

Mıborəke ə Xıdo ki, ehanə irodəkəy, çəvon təvəğğışon bıə çisə veyçoki botı ğərol bədoe. boğon ki,çəy doon jiku ruon cari bəbe iyən botı ğəsron ğərol bədoe.

Navnə bərnomədə votemone ki,peyğombəri mıxolifon dayima bəhonə vardedəbin ki,ehanə tı peyğombərişbu çən,boçi ıştı dəbdəbəninə saray iyən boğı ni? çıro ıştı nokə iyən xıdmətkoron ni və boştə harde-həşi hozzı kardeyro tı ıştən bə vıjor şedəş?

In ayə çəvon ım bemənoə təvəğğoon cəvobədə hamyedə? əgər Xıdovəndi piyəşbe ıştə pəyğombəri ixtiyorədə şımə təsəvvır kardə çiyonse veyçoki ğərol ədəy. nəinki, qıləy havzə boğ ya ğəşənq iyən dəbdəbəninə sarayon. əmmo ğərol ni ki, peyğombəron həm bənə podşoon jimonkəyn iyən məxloği bəştə itoət kardey vodorkəyn. çı peyğombəron ome məğsəd ıme ki, əvon məxloği bə irşod iyən hidoyəti bırosnon və millət həm deştə irodə iyən ixtiyori bəçəvon təlimon pemandon. çımisə əlovə,bə ziyodə mol iyən sərvəti malik bıey boyis bedə ki, məxloğiku idastə bəştə dınyəvi mənfəəton rəseyro bəvon tabe bıbon. qıləy holədə ki, peyğombəron hədəf milləti çı dınyo iyən bəçəy moli dıl dəvasteyku ozod kardeye.

Çın ayəku umutedəmon:

1-ilahi peyğombəron bənə adiyə məxloği jimon kardəşone və çı təm-tərağinə jimoniku bə diyəro bıə.ım xısusiyyət çəvon imtiyazonkue ki, bəbe dini mıbəlliğon bəçəvon jimoni metodi tabe bıbon.

2-vey muhimmə məsələ bə Xıdovəndi əmron tabe bıeye, çı əmə beçizəti iyən fəğrətiyədə bıbəmon ya puldorətiyədə.

بَلْ كَذَّبُوا بِالسَّاعَةِ وَأَعْتَدْنَا لِمَن كَذَّبَ بِالسَّاعَةِ سَعِيراً (11)‏

(Əvon nəinki, bətı bovəşon ni)Bəlkəm ğıyomətışon inkor karde. və əmə bo inkor kardə kəson şiddətin iyən sutunə otəş hozzı kardəmone.

إِذَا رَأَتْهُم مِّن مَّكَانٍ بَعِيدٍ سَمِعُوا لَهَا تَغَيُّظاً وَزَفِيراً (12) 

Çoko(cəhəndımi) çı diyəroku bıvindon, çəy ğəzəb iyən qıley bəməseyn.

Vəynə ayəon çı mışrikon Xıdo barədə bıə nodırıstə əğedə iyən peyğombəri barədə bıə bemənoə təvəğğon bəyon kardeşe.ın ayəon çə bəhsi dəvomədə bə mışrikon çı miadi barədə bıə inhirofə etığodonku bəhs kardedə və hamyedə:əvon nəinki,tohid iyən nıbuvvətışon ğəbul kardəni,bəlkəm ğıyomətışon həm inkor karde iyən bə osmoniyə dinon hiç qıləy əslon imonışon vardəni. həyğətədə çəvon bəhonə vardey sərçeşmə çəvon ğıyoməti ruji bə həşə jıeye.

Həlbəttə çın koy dəvomış ni və qıləy ruj bome bərəse ki, əvon əy deştə qırd vucudi dərk bəkayn.qıləy ruj ki, çı cəhəndımi otəşi şuləon bəçəvon vəy bebəşe və ğeyzin iyən bə cuş omə formədə əvoni dəbəqəte.həmonə ruj həni çı məsxərə, təhğır kardey iyən bəhonə vardey ruj ni. ıştə ağli oko nıdoəkəson iyən məntıği əhl nıbə kəson və bəştə məğrurəti iyən yoləşəxəti xoto həxı ğəbul nıkardə kəson, bə otəşi dasti aspardey bəbeyn ki, ilahi adilonə cəzo bo jıqo fərdone.

Çın ayəonku umutedəmon:

1-miadi təkzib kardey, roy bo yavə iyən noloyığə koon əncom doeyro oj kardedə və insoni bə cəhəndımi tərəf sovğ doydə.

2-kofiron dınyoədə imoni əhli təhdid, təhğır iyən məsxərə kardedəbin.çəvon cəvobədə ğıyoməti ruji əvon bə cəhəndımi dəşə faxti təhğır iyən təhdid bəbeyn.

وَإِذَا أُلْقُوا مِنْهَا مَكَاناً ضَيِّقاً مُقَرَّنِينَ دَعَوْا هُنَالِكَ ثُبُوراً (13) 

Və çun bə zəncir jıey bin, bə qıləy tanqə vırə ğandey bıbon, bın zəmon nolə(fəryod) bəjənen.

لَا تَدْعُوا الْيَوْمَ ثُبُوراً وَاحِداً وَادْعُوا ثُبُوراً كَثِيراً (14) 

(Və ıştə mardey tələb bəkan və bəvon votey bəbe) Imruj ikərə həlok bıey oruzu məkən, bəlkəm ziyod mardey oruzukənən.

In ayəon çı cəhəndımi əhli bə otəşi dıço bıə vəzyəti tərsim kardedə ki,har qıləy insoni bo təfəkkur kardey vadar kardedə ki,məbodə jıqo qıləy tale və mığəddəratışon bıbu. jıqo ki,əvon Xıdo her-hevujə rəhmət iyən  nemətonku bəhrə bardey əvəzi, Xıdo nıkarde bəçəy ğəhro-ğəzəbi dıço bıbu. qıləy Xıdo ki,hejo bəştə bandəon lutf kardedə və bəştə xətokorə bandəon boçəy əvəzi beşeyro çı tobə və oqardemoni fırsəti doydə. ım bandəon çiçışon kardə ki, bə jıqo əzobi loyığ vindey bıən? ayə ğərəz ımiye ki, əvon deştə bevəcə koon jıqo bə cuş omə otəşışon deştə dasti boştə hozzışon kardə?

Bə ayat iyən rəvoyəton əsos cəhəndım qıləy her-hevujə vırəy.əmmo əvırə bo cəhəndımi əhli hejo tanqəti kardə və əvon ıştəni tanqə vırədə hiss kardedən. dırıst bənə ımi ki, bə qıləy dıjdə divo qıləy mıx və mısmor bıjənin.harçənd ki,divo dıjde, əmmo çı mısmori jıə bıə vırə tanq iyən nozıke və mıx hejo təzyiği jiyədəy.çı cəhəndımi əhli vırə jıqo tanq iyən bəy tov vardey əzınin ki,əvon hejo ıştə mardey oruzu bəkayn. əmmo çı foydə ki, ğıyoməti ruji həni mardey əyo movcud ni və inson de sutey nibəmarde, bəlkəm ijən çəy əvəzi qujd, pust iyən astəon sənibəton pebərəseyn ta hejo doj bıkəşon və çı renc iyən əziyyəti dılədə  bıbon.

Çın ayəonku umutedəmon:

1-ğıyoməti ruji miad cismoni bəbe.

2-ğıyoməti ruji cəhəndımi əhl deştə lınqi bə cəhəndım varid nibəbeyn, bəlkəm əvon təhğıramizə formədə bəvırə ğandey bəbeyn.

3-cəhəndımi əhli de zənciri dəbəvasteyn və çəvon vırə tanq və nozıke və əvon hejo nolə-fəryod bəjəneyn. əmmo hiçkəs bəçəvon dodi nibərəse və boəvon qıləy ro oj nibəbe.

قُلْ أَذَلِكَ خَيْرٌ أَمْ جَنَّةُ الْخُلْدِ الَّتِي وُعِدَ الْمُتَّقُونَ كَانَتْ لَهُمْ جَزَاء وَمَصِيراً (15) 

(Ha pəyğombər ha!) Bə məxloği vuji: ayə ım(zıllət və əzob) veyçoke ya bə pərhizkoron və`də doə bıə iyən çəvon mıkofot və ağıbəti vırə bıə əbədiyə vəhışt?

لَهُمْ فِيهَا مَا يَشَاؤُونَ خَالِدِينَ كَانَ عَلَى رَبِّكَ وَعْداً مَسْؤُولاً (16) 

Bo vəhışti əhli çiç bıpyişone heste. əvon vəyo əbədi bəbeyn(ım mıkofot) boştı pərvərdıqori qıləy vocibə və`dəy.

Muminon de kofiron miyono bıə  ağıbəti mığoyisə, Xıdovəndi Kərimə-Ğıronədə ziyodə çə metodiku okoş doə və bəştə peyğombəri hamyedə: tı çı camaatiku tələbkə ki,əvon təfəkkurkəyn iyən vəhışt iyən cəhəndımi əhli talemığoyisəkəyn və  ıştən qıləy ro bıvıjnon. ehanə əvon jimoni neməton iyən rohətəti dumonbu, fəğət çı dınyo dumo nıbon və bo dınyo cəhdo-təloş nıkəyn, bəlkəm bə axırəti fik həm bıbon iyən boştə əbədiyə jimoniro səykən tainki,marq əvoni çəvon obodə kəonku bə vironə bıə kəon nıovoştoni və əvon əyo bə peşmonəti iyən həsrəti dıço nıbon.

Çın ayəonku umutedəmon:

1-imon iyən kufri ya çoki-bədi intixobədə,çəy ağıbəti barədə fikkəmon ki, ayə əmə dumo vəhıştimon ya cəhəndımi?

2-inson fəğət vəhıştədə bəştə oruzon rəseydə və vəhıştədə harçi bıpyişone heste.əmmo cəhəndımi əhl bəştə oruzon nibərəse.

3-Xıdovənd ıştə və`dəon bə həyğət rosney bəştəş vocib kardə. Xıdo və`dəon hətmi iyən ğətiye, həmən dayimi.