662-ə hissə-Şuəra surə-83-89 şərifə ayəon

662-ə hissə

رَبِّ هَبْ لِي حُكْماً وَأَلْحِقْنِي بِالصَّالِحِينَ (83)‏

(İbreymi voteşe)Xıdolim ha! bəmı hikmət iyən elm mərhəmətkə və mıni bə salehon ilhağkə(umujkə).

وَاجْعَل لِّي لِسَانَ صِدْقٍ فِي الْآخِرِينَ (84) 

Və bomı çı vəomə nəsli miyono qıləy çokə nom ğərol bıdə.

Vəynə bərnomədə vindemone ki, həzrəte İbreym(ə) ıştə Xıdoş de mışrikon xıdoon mığoyisə kardeşe ta nışondəy ki,çı bıton dasto hiççi omeydəni və qırd koon aləmon pərvərdıqor bıə Xıdovəndi dastədəy.

Bın ayə iyən peşonə ayəonədə həzrəte İbreym(ə) Xıdovənde-Mutəaliku çandə qıləy tələbonış heste ki, de “rəbb”-i kəlimə bino bedə.ım ıştən çı insoni de Xıdo bıə nezə rabitə nışon doydə. əv nəinki,çı qırd hestemoni aləmon rəbbe, bəlkəm anəndə bəmı neze ki, az əy ıştə Xıdo zınedəm və deəy jıqo sıxan kardəm. Xıdolim ha!

Həzrəte İberym(ə) çandə qılə çiş Xıdovəndiku tələbış kardə. qıləyni hikmət ki, de elm iyən mərıfəti vositə de zumandə məntığ iyən istidloli ro həyğəton zıney. və co qıləyni  de salehə şəxson bə ico çokə koon əncom doey. peyğombəron ki, bə elm iyən mərıfəti malikin iyən çokə koonədə vədə şedən, ijən əvon Xıdoku piyedəşon e ki, əv bəvon bın dıqlə koyədə yəni ideloji iyən əməli cəhətədə koməqkəy ta həm bə fırsiye dıço nıbon və həmən bə elm iyən əməli bılındə mərtəbəon nayil bıbon.

Həzrəte İbreym(ə)-iseminə tələb çəy bədiqə çəy fik iyən hərəkəti dəvom pəydu kardeye. həyğətədə həzrəte İbreym(ə) Xıdoku tələb kardedə ki, deçəy şıey, çəy qətə ro bıə tohid iyən yektapərəstəti çı yodo benışo iyən çəy nom hejo xatırəonədə bəyji bımando. əv Xıdovəndiku piyedəşe ki, bo çəy bədiqə bıə məxloği əv qıləy ulqu bıbu ki, hejo çəy nomi de çokəti bıkəşon iyən vəomə nəsl çəy bərnoməon dəvom bıdəy.

Çın ayəonku umtedəmon:

1-həmmə koonədə,məxsusən bə elmi iyən mənəviyə kəmolaton rəseyro, Xıdovəndiku qıləy koməq tələbkəmon.

2-elm iyən hikmət, ilahi hədiyyəy ki, bə pok və hozzı bıə dılon əto kardedə.

3-səhihə sıxan iyən əməli vəsə və mığəddimə, səhihə təfəkkur iyən vindemone.

4-bə hikməti mailk bıey iyən çı salehon cərqədə ğərol qəte, çı hərəbaxtəti vey barzə dərəcəy.

وَاجْعَلْنِي مِن وَرَثَةِ جَنَّةِ النَّعِيمِ (85) 

Və mıni de neməti pur bıə vəhışti varisonku ğərol bıdə(İbreymi ıştə dıvo dəvomədə voteşe).

وَاغْفِرْ لِأَبِي إِنَّهُ كَانَ مِنَ الضَّالِّينَ (86) 

Və çımı pı bıbaxş ki, əv çı ro qim kardə kəsonkue.

Həzrəte İbreym(ə)-i çominə dıvo, bo mardey bədiqə bıə dınyo barədəy. qırd əmə bəbe deştə dınyəviyə koonədə bıə cəhdo-təloşi, bə axırəti fik bıbəmon iyən boəy səykəmon. həmonə holədə Xıdoku tələbkəmon ki, deştə fəzl iyən lutfi deəmə rəftorkəy və əməni bə de neməti pur bıə vəhışti varidkəy. bənə qıləy de miyvə pur bıə boği ki, pı-mo boştə fərzəndon bə merıs noydən və fərzəndon hiç qıləy zəhmət nıkəşə holədə çə boğon ləl-qılonku bəhrə bardedən. Xıdovənd həm qıləy vəsf kardeyış mumkin nıbə vəhıştış boştə xolisə bandəonış tədarukış vində ki, əmə deştə kamə əməlon əyo varid bıey nibəznemon. de ın holi Xıdovənd deştə fəzli salehə şəxson həmonə vırə varis ğərol doydə.

İbreym(ə)-i co qılə tələb boştə mışrik bıə ğəyyumi bıə istiğfor be və İbreym(ə)-i umuş hestebe ki, əv imon biyəy. liza bəy və`dəş doe ki, Xıdovəndiku çəy əfv və baxşeşi tələb bəkay. İbreym(ə) bəştə əhdi bəfoş karde  iyən boəy istiğforış tələbış karde.de ın vucudi, əv bə tohidi ayini imonış nıvarde və oxoyədə İbreym(ə) çəyku bə diyəro mande.

Çın ayəonku umutedəmon:

1-vəhışti behisob iyən əbədiyə neməton, çəmə kamə əməlon mığobilədə qıləy dıjdə lutfe ki, salehə insonon çəyku irs bardedən.

2-boştə nezə odəmon dıvo kardey, ilahi peyğombəron şivəonkue.

وَلَا تُخْزِنِي يَوْمَ يُبْعَثُونَ (87) 

Və həmməkəsi bəyji kardə ruji mıni xar məkə!

يَوْمَ لَا يَنفَعُ مَالٌ وَلَا بَنُونَ (88) 

Qıləy ruj ki, mol iyən fərzəndon bo insoni hiç qıləy nəf(xəyış) ni.

إِلَّا مَنْ أَتَى اللَّهَ بِقَلْبٍ سَلِيمٍ (89)

Əmmo de pokə ruf iyən dıli bə Xıdo tərəf oməkəson istisnan.

Həzrəte İbreym(ə)-i oxonə dıvo, Xıdovəndi çəy ohdədə noə vəzifəon mığobilədə məsuliyyəti hiss kardeye. qıləy sanqinə məsuliyyət ki, bəvədə harcurnə səhlənkorəti bə ğıyoməti ruji abru-həyo çı dasto şıey boyis bəbe iyən hiçki və hiççi çəy əvəzi bekardey nibəzıne. ehanə dınyoədə de pul iyən sərvəti, iyən cərimə və rışvə doe ıştə coni roxne zıneydəmonbu, ğıyoməti ruji həni çı insoni xitiyorədə qıləy pul və sərvət ni ki, deəy kardey bızıno qıləy ko əncom bıdo və ğıyoməti ruji bəçəy dardi dəvokəy.

Ehanə dınyoədə fərzəndon kardey zıneydənbu bəştə valideyni qıləy koməqkəyn və çəvon koonədə çəvon dastiku qəteydənbu, ğıyoməti ruji xıyzoni sistem çı iyəndeyku co bəbe və həmməkəs ıştə fikədə bəbe. hətta insoni moə ki,dınyoədə çı məhəbbət iyən əloğə məzhəre, ıştə fərzəndon çı yodo bebəkarde iyən ıştə coni hayədə bəbe.

Fəğət ğıyoməti ruji insoni sərmoyə, çəy ğəlb iyən əməle. həlbəttə ə əməl ki, de ilahi niyyəti bıbu və çı pok iyən solimə dılonku bə cuş boy. əkəs ki, bə riya, şırk iyən kufri qıno aludə bıə, çəy çokə əməlon bə axırət nibərəse və əv ıştə mıkofoti həmonə bın dınyoədə bəstəne.

Çın ayəonku umutedəmon:

1-inson hiçfaxti bəbe bəştə iyən bəştə kardə koon peştıpur nıbu. bəlkəm, hejo bəbe ıştə vəzifə koyədə səhlənkorəti kardeyku norohət bıbu iyən Xıdoku koməq tələbkəy ta ğıyoməti ruji bə xarəti dıço nıbu.

2-axırəti xarəti iyən zıllət,ğıyioməti ruji vey saxtə ləzəonkue. zira əyo cokəson çəmə aybonku xəbədo bəbeyn. çoko ki, bə 87-ə ayə əsos həzrəte İbreym(ə), ğıyoməti problemon miyono çı rısvo nıbeyku bəhs kardedə.

3-bənə mol, məğam iyən fərzəndi bıə maddi iyən dınyəviyə koon, axırəti ruji bə hiç dardi  qıləy dəvo kardey iyən nicot doe nibəzıneyn.

4-ə əməl ğəbul bedə ki, çı şırk iyən mırdolətiku pok bıə ğəlbiku nəşət seydə.