670-ə hissə-Şuəra surə-157-166 şərifə ayəon

670-ə hissə

فَعَقَرُوهَا فَأَصْبَحُوا نَادِمِينَ (157) 

Çən, həmonə şaturışon kışte, peşo ıştə kardə koyku peşmon bin.

فَأَخَذَهُمُ الْعَذَابُ إِنَّ فِي ذَلِكَ لَآيَةً وَمَا كَانَ أَكْثَرُهُم مُّؤْمِنِينَ (158) 

Çən, əzobi əvon eqəteşe. həyğətən, bın(macəradə) şəkni qıləy nışonə iyən ibrəti dərs heste. əmmo çəvon veyni imon vardəkəs nin.

وَإِنَّ رَبَّكَ لَهُوَ الْعَزِيزُ الرَّحِيمُ (159)‏

Və həyğətən, ıştı pərvərdıqor həmonə zumand, mehribone.

Dəvardə proqramədə votemone ki, Səmud ğovmi həzrəte Saleh(ə)-iku mecuzə tələbışon karde və de Xıdovəndi irodə çı bandı-ku miyono qıləy şatur bə bi beşe. əmə ısət çə macəra dəvomi boşmə bəyon kardedəmon. Səmud ğovmi yolon ikəsışon məmur karde ki, bışi çə həmonə şaturi dast-lınqi bıbırni və əy bıkışti. əvon hiss kardedəbin ki, milləti miyono çın şaturi vucud, məxloği bə Saleh(ə)-i imon vardey iyən çəvon ayiniku bə diyəro mandey boyis əbi. əve çəvon dılşon nıbe ki, ım ilahi mecuzə və nışonə məxloği miyono baği bımando. həlbəttə, çun umum məxloğ bə ım ko rozi bin, əve Kərimə-Ğıron çın şaturi kıştey bəçəvon həmməy şomil kardedə.

Çun ım mecuzə de milləti tələbi bə əməl oməbe, de şaturi kıştey ilahi əzobi nışonəon oşko be.camaat de əzobi nışonəon mışohidə kardey, ıştə kardə koyku peşmon bin. əmmo həni çı foydə. zira əzobi vində faxti nədomət iyən tobə həni diye iyən təsiriş ni. nəticədə ilahi əzobi əvonış eqəte. joqo ki, qıləy dəhşətinə avəğurrə de buməlarzə bə ico, çın qınokor iyən fosidə ğovmi kə-bəonış xərobəş karde və əvonış bə həlokət rosneşe.

Kərimə-Ğıron çı Səmud ğovmi macəra oxoyədə, çı Hud(ə),Nuh(ə) iyən İbreym(ə) ğovmon sərquzəşton oxoyədə bıə həmonə mətləbi bəyon iyən tikror kardə holədə hamyedə: çın peyğombəron həx bıey nışonəon, bo milləti ruşin be. əmmo əvon bo həxı ğəbul kardey hozzı nıbin iyən mıxolifətışon karde. əvon bəbe ha qıləyni ıştə bənav bıə ğovmi sərquzəştiku ibrəti dərsışon qətəbe. əmmo əvon nəinki, ibrətışon nıqəte, bəlkəm ıştə əbo-əjdodi qətə nodırıstə royədə de isrori mandin. əvon qımon kardedəbin ki, Xıdo iyən çəy peyğombəri məğlub bəkayn. qıləy holədə ki, Xıdovənd əziz və məğlub bıənin ni.həlbəttə, əv bə həyğiyə tobə kardəkəson nisbətədə mehribone və deəvon deştə lutfi rəftor kardedə.

Çın ayəonku umutedəmon:

1-zəmini dimisə ilahi ğudrəti nışonəon çı miyoniku bardey, çı ənbiya mıxolifon koye. əvon ki, de şırki mıborizə bardey nomi,ilahi ovliyaon əsəron xərob kardedən, şəkni çə həmonə mıxolifon royədə hərəkət kardedən.

2-bə cokəson koon rozi bıey, insoni çəvon cəzo iyən mıkofatədə şərik kardedə. həzrəte Əli(ə) hamyedə: çun qırd məxloğ bə həmonə şaturi kıştey rozi bin,əve çəy cəzoədə həm deəy şərik bin.

3-Xıdovəndi ğəhro-ğəzəb bəçəmə əməlon xotoe və jıqo nıbu, əv mehribon iyən rəhime.

كَذَّبَتْ قَوْمُ لُوطٍ الْمُرْسَلِينَ(160) 

Luti ğovmi(həm) peyğombəronışon inkor karde.

إِذْ قَالَ لَهُمْ أَخُوهُمْ لُوطٌ أَلَا تَتَّقُونَ (161) 

Bə zəmon ki, çəvon bo Luti bəvon voteşe: ayə tarseydəniyon?

إِنِّي لَكُمْ رَسُولٌ أَمِينٌ (162) 

Həyğətən, mı boşımə qıləy əminə peyğombərim.

فَاتَّقُوا اللَّهَ وَأَطِيعُونِ (163) 

Çən, Xıdoku bıtarsənən iyən bəmı pemandənən.

وَمَا أَسْأَلُكُمْ عَلَيْهِ مِنْ أَجْرٍ إِنْ أَجْرِيَ إِلَّا عَلَى رَبِّ الْعَالَمِينَ (164) 

Və mı ıştə risoləti mığobilədə şıməku hiç qıləy əcr tələb kardedənim. çımı mızd fəğət bə aləmon pərvərdıqori ohdəy.

In ayəon, bın surədə omə bənə navkonə peyğombəron sıxanone ta nışon bıdəy ki, qırd peyğombəron əsliyə sıxan iyən əsosə dəvət iqlə bıə və bın cəhəto çəvon hiç qıləy miyono fərğ bıəni. təğva iyən bevəcə konku bə diyəro mandey, çı qırd rəsulon iminə sıxan bıə. çəvon ım sıxanon bo camiyədə çokə koon pevolo bıey zəminə hozzı kardedə.

أَتَأْتُونَ الذُّكْرَانَ مِنَ الْعَالَمِينَ (165) 

Ayə şımə qırd aləmon məxloği miyono bə merdon soyəx şedon?

وَتَذَرُونَ مَا خَلَقَ لَكُمْ رَبُّكُمْ مِنْ أَزْوَاجِكُم بَلْ أَنتُمْ قَوْمٌ عَادُونَ (166) 

Və Xıdo boşımə ofəyə jenon vadoydon? bəlkəm, şımə qıləy təcavuzkorə ğovmiyon.

Kulliyə formədə bə Xıdo əmron pemandey əmri dəvomədə,həzrəte Lut(ə) bın ayəonədə mıəyyənə surətədə çı milləti miyono rəvocış pəydu kardə qıləy yavə koy bəyon kardedə. sıftədə çəvon hıtə vijdodon oğo kardə holədə hamyedə: bəqəm şımə jenon ni ki, bo cinsi əloğəro bə co merdon soyəx şedon? Şımə boştə bın ko çı dəlilon heste? şımə ım ko ğərəz təcavuzkorəti iyən ilahi həddı-marziku dəvardeyku co çi ni.

Həmcinsbozəti iyən geyəti, cinsiyə rəftoronədə qıləy inhirof bə hisob omeydə. ım ko Lut(ə)-i ğovmi miyono joqo pevolo bıəbe ki, əvon ımi ıştə qıləy təbiiyə həxı unvanədə zıneydəbin və həzrəte lut(ə)-i sıxan,bəçəvon nəzə əks qıləy kəlməbe.

Isətnə əsrədə həm məəl-əsəf həmcinsbozon nəinki, çı merdon miyono,bəlkəm çı jenon miyono, yəni lezbiyanəti həm pevolo bıə. adətən bə ım noxəşəti mıbtəlo bıəkəson, insoni bəştə bədəmi soyb bıey unvanədə, bəştə ım həxı doydən ki, de dı tərəfi roziyəti ıştə cinsi ehtiyocon təmin kardedən. qıləy holədə ki, dini mədəniyyətədə umumən inson ıştə bədəmi soyb ni ki, çoko çəy dılış piyedəşe ıştə cismi barədə boştə ehtiyocon xoto bə ğərol boy. inson çı Xıdo mılke və çəy cism Xıdo bəy doə əmonəte və əv fəğət de Xıdovəndi boəy təyin kardə ğanuniyə ro ıştə bədəmi ehtiyocon təmin kardey bəzıne. nəinki,de ğeyri-ğanuniyə roon. harçənd kali kişvəronədə de məclisi nımoyəndəon  ğanuni bekardey, ım yavə əməl ğanuni iyən leqal həm bə hisob boy.

Çın ayəonku umutedəmon:

1-bəbe camiyədə pevolo bıə mırdolə koon məlumkəy və boçəy vəy qəteyro de mınosibə metodon, əvoni çəyku nəhykəy.

2-yavə və mırdolə koon vəy qəteyro,sıftədə bəbe bo təbiiyə ehtiyocon bərtərəf kardeyro bıə səhihə roon nışondəy. çoko ki,həzrəte Lut(ə) boştə cinsiyə ehtiyocon dəf kardey xoto,izdivoci qıləy mınosibə hərəkəti unvanədə ğeyd kardedə.

3-Xıdovənd bo bəşəri fitri iyən ğərizəviyə meylon pur kardeyro, qıləy təbiiyi iyən fitriyə roş çəy vədə ğərolış doə. bəçəy xotoye ki, qırd osmoniyə dinon insoni bo izdivoc iyən vəyə kardey tərğib iyən təşviğ kardedən.

4-bənə geyəti iyən lezbiyanəti bıə cinsiyə inhirafon, çı təbyəti ğanunonku ğətiyə surətədə inhirofədə bıey və inov tuğyongərəti və bə ilahi iyən insoniyə erjon marzi qıləy təcavuzkorətiye.