684-ə hissə-Nəmli surə-41-44 şərifə ayəon

684-ə hissə

قَالَ نَكِّرُوا لَهَا عَرْشَهَا نَنظُرْ أَتَهْتَدِي أَمْ تَكُونُ مِنَ الَّذِينَ لَا يَهْتَدُونَ (41) 

(Suleymoni)Voteşe: (məleykə)taxti boəy noməlumkənən ta hələ binim əy zıneydə ya ne?

فَلَمَّا جَاءتْ قِيلَ أَهَكَذَا عَرْشُكِ قَالَتْ كَأَنَّهُ هُوَ وَأُوتِينَا الْعِلْمَ مِن قَبْلِهَا وَكُنَّا مُسْلِمِينَ (42) 

Çən, çoko ki,(Bılğeys) ome, bəy votey be: ayə ıştə taxt jələvoniye? voteşe: jıqo bızın əv ıştəne. və çımi bənav bəmə bə(Suleymoni həx bıeyro) elm doey bıə və əmə muti bıəmon.

وَصَدَّهَا مَا كَانَت تَّعْبُدُ مِن دُونِ اللَّهِ إِنَّهَا كَانَتْ مِن قَوْمٍ كَافِرِينَ (43) 

Və(əjen) Xıdo əvəzi pərəstış kardə çi(çəy bə həxı təslim bıeyış) oqətəşbe və əv çı kofirə ğovmiku be(əmmo çə kufri bədiqə, imonış varde).

Dəvardə proqramədə votemone ki, Səba deştə saray əhli bə ico, çı Yəməniku bə Şami tərəf omin ta ıştə təslim bıey elankəyn və co tərəfiyo de Suleymon(ə)-i tələbi çı Səba kraliçə taxt de qıləy çəşi bəyənde jıey, çı məleykə sarayiku bə bə Suleymoni(ə) ğəsr vardey be.

In ayəon hamyedə: Suleymon(ə) bo kraliçə dərk iyən famey miğdori imtovon kardey xoto iyən həmçinin qıləy xariğul-adə ko bəy nışon doeyro, əmrış karde çı məleykə taxti jıqo dərostin ki, bıdə əv nızıno. Səba məleykə bə Suleymoni(ə) saray varid beyədə, çəy taxtışon bəy nışon doe və voteşone: ayə ım bənə ıştı taxti ni?əmmo əv deməkə ki,çəy taxtışon dərostə-perostəşon be, ijən zıneşe və voteşe: jıqo bızın əv ıştəne.

Səba podşo ıştə podşohəti taxti zıney bədiqə, bə Suleyon(ə) iyən çəy saray əhliş vote: ehanə çın koyku şımə hədəf ımbe ki, az şımə ğudrəti dərkom iyən bəşmə təslim bıbum, ımi bıvotom ki, əmə iyo omey bənav şımə ğudrətiku aqah bimon və de təslim bıə formə şımə palu omimon.

Ayəon dəvomədə hamyedə: çun Səba məleykə çı kofiron miyono yol bıəbe, bə həşi pərəstış iyən bıtpərəstəti jıqo çəvon miyono pevolo bıəbe ki, icozə doydənıbe ikəs dumo Xıdopərəsti iyən həxtəəla bızınon. əmmo çoko həxışon bəy nışon doe, əvış ğəbul karde iyən çəy mığobilədə təslim be.

Çın ayəonku umutedəmon:

1-çə imon vardey iyən təslim bıey erjış heste ki, bə elm iyən mərıfəti əsos bıbu. nəinki, bə kurkuronə təğlıdon əsos.

2-əgər inhirofi iyən xorafiyə əğedə camiyədə rəvoc pəydukəy, ım bə milləti həxı ğəbul kardey iyən imon vardey mane bəbe.

3-çun, inson hejo əvəz bedə, çəy kanə staj boçəy vəomə bevəc bıey dəlil bıey əzıni. vey mumkine kanə stajışon yavə bıə şəxson, peşo bə rostə ro tərəf hidoyət bıən iyən ıştənışon isloh kardə.

قِيلَ لَهَا ادْخُلِي الصَّرْحَ فَلَمَّا رَأَتْهُ حَسِبَتْهُ لُجَّةً وَكَشَفَتْ عَن سَاقَيْهَا قَالَ إِنَّهُ صَرْحٌ مُّمَرَّدٌ مِّن قَوَارِيرَ قَالَتْ رَبِّ إِنِّي ظَلَمْتُ نَفْسِي وَأَسْلَمْتُ مَعَ سُلَيْمَانَ لِلَّهِ رَبِّ الْعَالَمِينَ (44)

Bəy(Bılğeysi) votey be: bə ğəsr varid bıbu. çən, çoko əvış vinde, jıqoş zıne, ovi qoləy(cuyəy). əveıştə oləti dovnəş(bəpe) pekırne(ta çəy olət tar nıbu, Suleymoni bəy) voteşe:(ım ov ni) bəlkəm, de sofə bulluri və şişə bıə qıləy soye. (Səba podşo)voteşe: Xıdolim ha! az bəştə zılmım kardə və(ısət) de Suleymoni bə ico çı aləmon pərvərdıqori mığobilədə təslim bedəm.

Çoko ki, çın ayəonku dərəse bedə, həzrəte Suleymon(ə) əmrış doəbe ki, çəy ğəsronku qıləyni soy, de şişə iyən sofə bulluri bısoxton və bəvədə ov cari bıbu.Səba kraliçə bə həmonə ğəsri varid bıeyədə, əv jıqo təsəvvırış karde ki, ım ove, əve ıştə oləti dovnəş bəpe rost karde ta çəy olət tar nıbu. Suleymon(ə)-i ımi vindeyədə bəy voteşe: çı ğəsri so de şəffofə bulluri soxtə bıə. jıqo ki, odəm əy vindedəni və jıqo təsəvvır kardedə ki, əv çı ovi qoləy, əve pavuə lınqi əyo daxil bedən.

Təbiiye Səba məleykə ki, ıştən bə taxto-taci mailk be iyən qıləy əzəmətinə sarayış hestebe, de ım səhnə vindey, vey təəccıbin bıəbe, ıştə hukuməti dəstqoş çı həzrəte Suleymon(ə)-i əzəmətinə ğəsri mığobilədə noçiz iyən həğirış zıne. liza həni vırə nımande ki, həzrəte Suleymon(ə)-i mığobilədə ıştə hukuməti imkonaton barədə sohbətkəy.

De qıləy co təbiri həzrəte Suleymon(ə) deştə maddi iyən ğeyri-maddi ğudrət iyən imkonaton nışon doey, bə Səba podşo sərosneşe ki, deəy canq iyən  mıborizə kardey fikədə nıbuvə jıqo nıkəy ki, oxoyədə peşmon bıbu.

Səba məleykə maddiyə ğudrət iyən əzəmət darşiye bədiqə, əv mənəvi cəhəto həm çı həzrəte Suleymon(ə)-i ayini mığobilədə təslim iyən muti be. zira dərəse ki, de qırd ım əzəmət iyən ğudrəti, ijən Suleymon(ə) bə dınyo ziynət iyən molon dılış dəvastəni, bəlkəm ıştə podşohəti eyni holədə de ciddiyə formə ıştə peyğombərəti iyən əy bə İ bıə Xıdo tərəf dəvəti vəzifəş bə vırə rosne və ım dıqlə de iyənde hiç qıləy ziddiyətış nıbe.

Liza Xıdovəndi dərqoyədə Səba sərzəmini podşo, ıştə dəvardə konku istiğforış karde və Xıdovəndi vədə təslim bıə holədə elanış karde ki, əv ıştə həşi pərəstəti koyku dast bəkəşe iyən Xıdopərəstəti ayini ğəbul bəkay.

Odəmi dığğəti cəlbəkə çi ıme ki, Səba podşo bın holədə nıvoteşe: az çı Suleymoni(ə) mığobilədə təslim bedəm, bəlkəm voteşe: az çı Xıdo mığobilədə təslim bıəm. çoko ki, Suleymon(ə)həm ıştən bə Xıdo təslime və əmə ha dıqlə çı Xıdo bandəmon.

Şək ni Səba kraliçə bə İ bıə Xıdo imon, çı Səba məntəğə  milləti həşi pərəstış kardeyku dast kəşey iyən çəvon bə İ bıə Xıdo tərəf dim qətey zəminəş hozzı karde.

Çın ayəku umutedəmon:

1-maddi imkonaton bəbe dini təblıği xıdmətədə bıbu. çoko ki, Suleymon(ə) maddiyə sənət və imkonatonku bo cokəson hidoyətiro çəyku oko doydəbe.

2-islomi hukuməti, bənə hınə, reçinəti iyən muosirə texnoloqiyə amilonku bəhrə bardey, bə kofiron itoət kardey boyis bedəbu, ım ko bə xoş omə koonkubə hisob omeydə.

3-həyğiyə tobə əve ki, bəştə kanə səhvon etırofkəy, Xıdovəndiku baxşeşi tələbkəmon iyən vəomə roy de ilahi ço vositə dəvardəmon.

4-imoni ruf, aləmon pərvərdıqori vədə təslim bıeye. çoko ki, Səba kraliçə koy oxoyədə elanış karde ki, Xıdovəndi vədə təslim bıə.