614-ə hissə-Muminoni surə-81-90 şərifə ayəon

614-ə hissə

بَلْ قَالُوا مِثْلَ مَا قَالَ الْأَوَّلُونَ (81) 

(Kofiron hidoyət nıbin)Bəlkəm, bənə navkonəyon votə sıxaniye.

قَالُوا أَئِذَا مِتْنَا وَكُنَّا تُرَاباً وَعِظَاماً أَئِنَّا لَمَبْعُوثُونَ (82) 

Voteşone:”ayə bımardəmon iyən tul və(pıxə) astə bimon, ijən əmə sənibəton bəyji kardey bəbemon?”.

لَقَدْ وُعِدْنَا نَحْنُ وَآبَاؤُنَا هَذَا مِن قَبْلُ إِنْ هَذَا إِلَّا أَسَاطِيرُ الْأَوَّلِينَ (83) 

Çımi bənav bəmə iyən bəçəmə pıoon jıqo qıləy və`də doey bıə. əmmo(ımon) ğərəz navkonə əfsonəon co qıləy çi ni.

Kərimə-Ğıron vəynə ayəonədə ğıyoməti ruji insonon bə Xıdovəndi tərəf oqardemoni bəyon kardedəbe.ın ayəon çı kofiron iyən mışrikon ğıyoməti ruji bə muminon əğedə nışon doə reaksiyə  bəyon kardedə.əvon mardey bədiqə bıə aləmi qıləy kanə əfsonə iyən xorafiyə ko zıneydəbin və voteydəbin ki,navkonə peyğombəron həm jıqo voteydəbin,əmmo çə zəmoni məxloği əksəriyyət həm əy ğəbul kardeydənıbin.

Kofiron bo ğıyoməti inkor kardey xoto,hiç qıləy dəlil iyən burhan vardedənıbin.bəlkəm,çın sıvoliku bəhs kardedəbin ki,çokonə çı insoni əzo-cəvarih mardey iyən pıxey bədiqə ijən sənibəton əv cəm kardey iyən bəyji kardey bəbe?

Təbiiye ehanə ğıyoməti movzu iyən axırəti ruji çı insonon bəyji bıey de insoni elm iyən ğudrəti mığoyisəkəmon,ımko mumkin ni.əmmo ım ko bo bə insoni qırd vucudi aqah bıə Xıdovey hoston iyən vey rohəte.liza navnə ayəon oxo,qırd insonon çı hestemoni-aləmi barədə bo təfəkkur  iyən fik-fam kardey dəvət kardedə ta əvon bə Xıdovəndi benəhoyətə elm iyən ğudrəti ziyod dığğətkəyn.əmmo de təəssıfi hestemoni aləmi zıney koyədə ziyodə insonon ıştə ağl iyən fikiku bəhrə bardedənin iyən kur-kuronə şikilədə bəştə dədə-bobon təğlıd kardedən və çəvon sıxanon tikror kardedən.

Çın ayəonku umutedəmon:

1-kofiron bo miadi inkor kardey xoto hiç qıləy məntığ iyən istidlolışon ni və peyğombəron məntığədə hiç qıləy əndişə və fik-fam kardedənin.

2-çı mıxolifon bə peyğombəron ğandə behtononku qıləyni,çəvon sıxanon əfsonə zıneye ta millət çəvon ətrofiku volo-volo bıbon.

قُل لِّمَنِ الْأَرْضُ وَمَن فِيهَا إِن كُنتُمْ تَعْلَمُونَ(84) 

(Ha pəyğombər ha!)Bəvon vuji: ehanə şımə zıneydon(bıvotənən) zəmin iyən əyo jiyə kəson bə ki məxsuse?

سَيَقُولُونَ لِلَّهِ قُلْ أَفَلَا تَذَكَّرُونَ (85) 

Əvon(hukmən) bəvoteyn: çı Xıdoe. vuji: çən, ayə(əvon) pand qəteydənin?

قُلْ مَن رَّبُّ السَّمَاوَاتِ السَّبْعِ وَرَبُّ الْعَرْشِ الْعَظِيمِ (86) 

(İjən)Bıvot: ”haft(ğat) osmonon rəbb iyən yolə ərşi pərvərdıqor kiye?”.

سَيَقُولُونَ لِلَّهِ قُلْ أَفَلَا تَتَّقُونَ (87) 

(İjən həm)Bəvoteyn: ”bə Xıdo məxsuse. ”vuji:” ayə tarseydəniyon?

In ayəon de mıxtəlifə sıvolon mışrikonku tələb kardedə ki,osmonon de jıqo əzəməti ofəyəkəs kiye və bın dınyo hukmronəti kardəkəs kiye? Çı mışrikon bə ım sıvoli bıə cəvob ğərəz Xıdo nomi bəştə zıvoni vardey co çi ni.ehanə jıqoebu,çən çokonə əvon Xıdovəndi zu iyən ğudrəti barədə şək kardeydən iyən əvon ıştə sənibəton axırəti dınyoədə bəyji bıey qıləy ğeyri-mumkinə ko zıneydən?.həyğətədə çı miadi inkor kardə kəson problem ,bə Xıdovəndi ğudrəti zıney ayid bıeysə bənav, çəvon bə həvaye-həvəson tabe bıey iyən jəqonə meylonin.əvon çımi dumon ki,hiç qıləy ğeydı-şərt nıbə holədə ıştə fərdi iyən iştimayi koonədə bəştə həvaye-nəfsi tələbon bırəson iyən ım qıləy movzuye ki,de bə miadi bıə etığodi ziddiyyətış heste.

Çın ayəonku umutedəmon:

1-de kofir iyən munkiron bəhsədə,boştə sıxanon isbot kardey xoto,çəvon iğror kardə iyən ğəbul kardə çiyonku bəhrə bobəmon.

2-hestemoni aləmi əzəməti  iyən dınyo Xəlğəkə və Xalıği zıney,bəbe insoni əndişə iyən əmələdə təsir bınəy və əy təğva və təzəkkuri əhlkəy.əgər jıqo nıbu hiççi bə dast nibome.

قُلْ مَن بِيَدِهِ مَلَكُوتُ كُلِّ شَيْءٍ وَهُوَ يُجِيرُ وَلَا يُجَارُ عَلَيْهِ إِن كُنتُمْ تَعْلَمُونَ (88) 

(Ha peyğombər ha!)Vuji: əgər zıneydon(bıvotənən) qırd movcudaton hukmronəti çiki dastədəy? əv ki, bə həmməkəsi pənoh doydə iyən çəy irodə  vədə hiçkəsi pənohış ni.

سَيَقُولُونَ لِلَّهِ قُلْ فَأَنَّى تُسْحَرُونَ (89)‏

Rəyrəbəvoteyn: (bə həmmə çi hukumət kardey)bo Xıdoe(bəy məxsuse). vuji: çən, çokonə sehr bıəyon iyən bə dast dənoe bıəyon?

بَلْ أَتَيْنَاهُم بِالْحَقِّ وَإِنَّهُمْ لَكَاذِبُونَ (90) 

(Əmə əvonımon sehr kardəni) Bəlkəm həxımon boəvon vardə iyən hukmən əvon du voteydən.

Vəynə ayəon dəvomədə ın ayəon bə Xıdovəndi hestemoni-aləmədə bıə mutləğə hakimiyyəti iyən qırd məxloği bəçəy hidoyət iyən rəhməti bıə ehtiyoci işorə kardedə və hamyedə:harkəsi solimə vijdon iyən ağlış iğror kardedə ki,hestemoni aləmi sistem çı qıləy vahidə tədbiri jiyədə idorə bedə iyən çəy tələb və irodə nıbə holədə hiççi  bə dınyo hiç qıləy təsir noey zıneydəni.qırd movcud bıə çiyon çəy pənohi jiyədən və hişkəsiku pənohış piyedəni və hiçkəs həm cokəson çəy xışm iyən ğeyziku əmonədə oqətey nibəzıne.

Çun bo həyğəton sə-beji nışon doeyro çı sehro-coduku istifodə bedə,Kərimə-Ğıron bə dini ələyhdoron xitob kardedə və hamyedə:bəqəm şımə codu bıon ki,həxı botıl vindeydon iyən botıli həx? əgər şımə ğəbul kardeydon ki,ım dınyo çı Xıdovəndi ğudrəti jiyədəy, çən boçi çı axırəti barədə jıqo şəkko-şubhə dılədyon iyən həxı ğəbul kardeydəniyon? əmə ki,həxımon boşımə bəyon kardemone,çokonə ijən inkor kardedon iyən əy du hisob kardedon?

Çın ayəonku umutedəmon:

1-fəğət bə Xıdo pənoh bobəmon ki,ğərəz əv aləmədə hiç qıləy pənohqo ni.

2-Xıdovəndiku omə çi,həxe.əmmo bə maddiyati mırdoləti dılə dəşey,boyis bedə ki,inson həxı bərəks vindedə iyən əy ğəbul kardedəni.