615-ə hissə-Muminoni surə-91-98 şərifə ayəon

615-ə hissə

مَا اتَّخَذَ اللَّهُ مِن وَلَدٍ وَمَا كَانَ مَعَهُ مِنْ إِلَهٍ إِذاً لَّذَهَبَ كُلُّ إِلَهٍ بِمَا خَلَقَ وَلَعَلَا بَعْضُهُمْ عَلَى بَعْضٍ سُبْحَانَ اللَّهِ عَمَّا يَصِفُونَ (91) 

Xıdovəndi hiç qıləy fərzəndış boştə peqətəni və deəy hiç qıləy məbud ni. (və əgər jıqo bıəbe)hukmən har qılə Xıdo bəştə məxloği tərəf əşin iyən şək ni bəzi(həmonə) Xıdoon bəsə co qıləynisə bəpe bıey dumo əbin. (jıləvoni hestemoni-aləm məhv əbi) Xıdovənd(mışrikon) vəsf kardə çiyonsə bəpeye(poke).

عَالِمِ الْغَيْبِ وَالشَّهَادَةِ فَتَعَالَى عَمَّا يُشْرِكُونَ (92) 

Əv ğeyb(punhoni) və şuhudi(oşko) zıneydə. çən, əv çəvon boəy qətə bıə harçisə bəpeye.

Navnə proqramonədə Xıdovəndi bə hestemoni aləmi bıə mutləğə hakimiyyət iyən malikiyyəti bəyon kardedəbe.ın ayəon bə Xıdovəndi barədə bıə kali xorafaton iyən nodırıstə əğedəon işorə kardedə və əvoni rədd kardedə.bın miyono navnə dinon tərəfdoron bo Xıdo fərzənd ğayil biin.məsələn məsihiyon həzrəte İsa(ə)-i Xıdo zoə hisob kardedən. Məkkə mışrikon həm məlayikon çı Xido kinon zıneydəbin.çımisə əlovə tarıxi dırozi çı mıxtəlifə ğovm iyən milləton miyono  çandə qılə xıdoon movcud be və çəvon bovəşon hestebe ki,çəvon kali qılə hestemoni aləmi koonədə tədbir kardeydən.

In ayəon çəvon cəvobədə hamyedə:bə osmon iyən zəmini  və bə aləmi qırd movcudaton iqlə vahidə sistem hukumət kardedə ki,ım həm bəvon hakim bıə ğanunon tədbiri vəhdəti nışon doydə.əgər bo ın dınyo çandə qılə xıdoon fərzkəmon, təbiiye hestemoni koon idorə kardey koyədə çandə qılə dastə bə əməl əvoy ki, ım həm bə ın aləmi koon xələl ərosni.çımisə əlovə har dəyğə mumkin əbi çın xıdoonku qıləyni bə mıxtəlifə dəlilon xoto,bə co qılə xıdo sahə və ərazi dəşi iyən ıştə hakimiyyət və nufuzi dayirə hevuj kardey dumo əbi.

Hətta ehanə əvoni hikməti soyb iyən aqahəxıdo həm fərzkəmon,əmmo çəvon çandə qılə bıey ğəbulkəmon,çəy şərt ıme ki,de iyənde fərğışon bıbu.zira əgər həmonə xıdoon həmmə cəhətiku i formədə bıəbin,həni çandə qılə nıəbin.təbiiye ki, har vırədə fərğ bıbu,bıpyo ya nıpyo irodə iyən əmələdə təsir noydə iyən bə hestemoni aləmədə hərco-mərci boyis əbi.

Çın ayəonku umutedəmon:

1-bə fərzənd iyən şəriki malik bıey,çı ehtiyoc iyən məhdudiyyəti nışonəy.ım qıləy holədəy ki, Xıdovənd be ehtiyoce və məhdud ni.

2-Xıdovəndi çı harcurnə nodırıst iyən xorafiyə əğedəonku pok iyən mınəzzəh zıney, çı Kərimə-Ğıroni təlimonkue.

قُل رَّبِّ إِمَّا تُرِيَنِّي مَا يُوعَدُونَ (93) 

(Ha pəyğombər ha!)Vuji: Xıdolim ha! əgər(dılı hestebu) bəvon və`də doə bıə(əzobi) bəmı nışon bıdə!

رَبِّ فَلَا تَجْعَلْنِي فِي الْقَوْمِ الظَّالِمِينَ (94) 

Çən, Xıdolim ha! mıni çı sıtəmkoron dastədə ğərol mədə.

وَإِنَّا عَلَى أَن نُّرِيَكَ مَا نَعِدُهُمْ لَقَادِرُونَ (95) 

Və şək ni əmə bəvon və`dəmon doə çi, bətı nışon doey bəzınemon.

Çı mışrikon nodırısə əğedəon inkori bədiqə,ın ayəon bəçəvon saxt iyən şiddətinə əzobon işorə kardedə və hamyedə:peyğombər həm de mışrikon həmkorəti kardeykubə Xıdo pənoh bardedə.zira zıneydə ki,hiçkəsi çı Xıdo dınyoədə bıə əzob iyən ğəzəbi mığobilədə tov vardey hınəş ni,ısət çı bımando axırətədə.

Bədri canqədə mısılmınon bə mışrikon səbarz və ğalib omey,çın ilahi ğəhro-ğəzəbiku qıləy numunə be ki,qıləy zumandə imoni soyb bıə hırdə dastə,qıləy co dıjd, əmmo beimonə qrupi bə məğlubiyyəti dıço kardedə ki,ım bo tarıxi qıləy ibrəti dərs bıbu.

Həlbəttə, Xıdovəndi ğanun və adət bə kofiron mohlət doeye tainki,itərəfo huccət boəvon təmom bıbu və çı co tərəfiyo çı oqardey iyən tobə ro boəvon oj bımando.

Çın ayəonku umutedəmon:

1-çı zolımon miyono huzur pəydu kardey iyən deəvon bə ico bıey,bə zılmi ağıbəti dıço bıey təhlukə dumo ıştə vardedə.

2-çun çı kofiron ağıbəti deştə çəşi vindedənimon,Xıdovəndi ğudrəti barədə şək məkəmon.

ادْفَعْ بِالَّتِي هِيَ أَحْسَنُ السَّيِّئَةَ نَحْنُ أَعْلَمُ بِمَا يَصِفُونَ (96) 

(Ha pəyğombər ha! çəvon)Bədi de çokə şivə dəfkə. (çəvonku intiğom məstən)əmə çı mıxolifon vəsf kardə çiyonku aqahimon.

وَقُل رَّبِّ أَعُوذُ بِكَ مِنْ هَمَزَاتِ الشَّيَاطِينِ (97) 

Və vuji: Xıdolim ha! mı çı şəytoni vəsfəsəonku bətı dəvitedəm.

وَأَعُوذُ بِكَ رَبِّ أَن يَحْضُرُونِ (98) 

Və Xıdolim ha! çəvon(şəytonon) çımı palu(hozzı) bıeyku bətı pənoh bardedəm.

In ayəon de mışrik iyən kofiron rəftori şivəbarədə bə peyğombər(s)-I xitob kardedə hamyedə: əvon deştə zıvoni norəvoə nisbəton bətı doydən iyən tıni kahin,şayir iyən cındo hisob kardedən.ıştə rəftoronədə həm bətı əzob-əziyyət kardedən iyən bəştı koon mane bedən.əmmo tı de əvon mudora bıkə iyən çəvon ım yavətiyon beşey əvəzi, deştə çokə sıxan iyən rəftori çəvon hidoyət və ıştı dəvəti ğəbul kardey zəminə hozzıkə.

Tı çəvon bevəcə rəftoronku dəvard və çəvon botılə sıxanon vədə,de ruşinə sıxan iyən istidloli qəp bıjən və boçəvon imon vardey xoto dastpoçə məbi.zira əmə bə həmmə çiyon aqahimon və ıştı bəçəvon yavə sıxanon tov vardey vindedəmon.tı mığət bıbu bə şəytoniyə vəsvəsəon giriftor məbi iyən bənə çəvon bə xoş nomə rəftoron əncom mədə.həlbəttə çəvon imon vardey bənav çəvon ıştı palu hiç qıləy vırəşon ni iyən tı deəvon bə ico mənışt.

Çın ayəonku umutedəmon:

1-ələyhdoron dəvət kardeyro vey çokə şivə,çəvon noloyığə sıxan iyən rəftoron mığobillədə məntıği iyən bə xoş omə sıxan kardeye.

2-məsumə peyğombəron çı şəytoni vəsvəsəon mığobilədə bə Xıdo dəvitiyə faxti, çəmə adiyə insonon vəzifə həni ruşin iyən mıəyyəne.