Osmoniyə surəon-237

Osmoniyə surəon-237

Peşonə ayəon bə çok iyən ləyoğətinə insonon co xısləton işorə kardedə və hamyedə:”əkəson ki,bə cəzo ruji bovəşon heste və əkəson ki,ıştə pərvərdıqori əzobiku tarsedən.zira,pərvərdıqori əzobiku qıləy əmonə vırə ni.və əvon ki,ıştə dovnə(qınoku)oqəteydən illa bəştə jimoni həmro və kənizon ki(bın surətədə) mızəmmət bıənin nin”.

Zikr kardey lozıme ki,insoni cinsi ğərizə və tələb,çı insoni tuğyongərə tələbe ki,bəpe bəy de səhih iyən ğanuni roy vositə cəvob doey bıbu.çıro ki,ın ğərizə və tələb çı bəşəri camiyə veyə inhirof və ğeyri-normativon sərçeşməy.liza,əy kontrol və bəçəy hədd və marzon rioyət kardey,çı təğva və pərhizkorəti nışonəonku bə hisob omeydə. Bə həmonə dəlili xoto,Kərimə-Ğıronədə çı nımoj,bə ehtiyocinə fərdon komək kardey,bə ğıyoməti ruji imon vardey iyən ilahi əzobiku tarsey bədiqə,bə ın ğərizə və tələbi kontrol və nəzorət kardey işorə bıə.

Məarici mıborəkə surə 33-ə şərifə ayədə loyığinə insonon vəsfi həxədə votedə ki,əvon bo həxı ədo kardey xoto,ğıyom kardedən.

Adilonə formadə şoydəti iğomə və bərpo kardy  və həxı məxfi nıkardey,bəşəri camiyədə ədoləti iğomə və bərpo kardey həmməysə muhimmə əsos və sutune.liza,Kərimə-Ğıron çandə qılə ayəonədə mısılmınon bə həxə şoydəti ədo kardey dəvətış kardə və həxı kitmon iyən məxfi kardeyış qıno hisob kardə.

Kərimə-Ğıron çı çok və ləyoğətinə şəxson vəsfi dəvomədə ijən bə nımoji mevzu oqardedə və hamyedə:”və əvon ki,hejo ıştə nımojiku mığətin”(34).

Nımojiku mığət bıey,inson iyən camiyə solim və pok kardey həmməysə muhimmə vositə və vəsiləy.ın ayə bə nımoji ədəb ğaydəon,şərayit,sutun və xısusiyyəton işorə kardedə.qıləy ədəbi ğaydəon ki,həm çı nımoji zohiri çı fəsodiku oqəteydə və həmən çı nımoji ruf bıə huzure-ğəlbi zumand kardedə və bə nımoji ğəbul bıey mane bıə çiyon çı miyoniku bardedə.35-ə ayə çın nımunə insonon oxonə tale və sərnıvışti,de qıləy kırtə cumlə bəyon kardedə.joqo ki, hamyedə:”əvon (vəhışti)boğonədə əziz qətey bəbeyn”.

Məarici mıborəkə surə 40-şərifə ayədə  bə məşrığ iyən məğrıbi pərvərdıqori ğəssəm hardey işorə kardedə.de ın ğəssəmi bə qıləy elmi dıjdə həyğəti yəni bə məğrıb iyən məşrığon çandə qılə beıy işorə kardedə.həşi sori ərzədə har ruj qıləy coə məğrıb və məşrığış heste.həşi ha ruj qıləy nuyə noxtəku tuluu kardedə,beşedə və qıləy tojə noxtədə ğurub kardedə, eşedə. binobərin, sori rujon mığdorədə məşrığ və məğrıbon mevcude.

Ayədə ”məşrığ və məğrıbon pərvərdıqor”-i təbir,mumkine bə işorəko ki,qıləy ğadirə Xıdo heste ki,kardey zınedə Həşi har ruj de əzəməti qıləy məşrığ iyən məğrıbədə ğərol bıdo və ın hisob jıqo dəğiğe ki,çandə milyon soron ərzədə ın proses mınəzzəmə formaədə tikror bedə. liza, Xıdovənde-Xalığ ğadire insoni ijən sənibəton bə jimon oqordıno və bəy duborə həyot baxşko. 41-ə şərifə ayə bə yod dənoydə ki,əmə nəyinki,kofiron bə tuli umujən qıniye bədiqə ijən bə nuyə jimon iyən həyoti oqordıney ğadirimon,bəlkəm hətto çəysə çok və ləyoğətinə məxloği həm çəy vırədə ğərol doey bəzınemon.

Nuhi mıborəkə surə Kərimə-Ğıroni hafto iminə mıborəkə surəy,Məkkədə enovney bıə və 28 qılə ayəku iborəte.ın surə çoko ki,çəy nomiku məlume,Nuh(ə) peyğombəri sərzəşton bəyon kardedə. Nuh(ə)-i daston Kərimə-Ğıroni mandə qılə surəonədə min cumlə Şuəra,Muminun,Ə`raf,Ənbiya və Hud surəonədə omə.

Nuhi mıborəkə surə ayəon  təlimi iyən omutə nuktəonış heste. ın ayəon bə muminon omutedə ki,de rasional və məntıği istidlolon və de məhəbbət və dıləsutəti deşmınon bə həxı tərəf vanq kənən.bə Xıdo roy səmt dəvəti royədə hiçvaxti sısti məqətənən və çı ruhiyyəku eməqınənən. dəvəti koyədə çı təşviğ iyən tars doey şivəku bəhrə bobənən.çımi mığobilədə həm bə inodkorə mışrikon çəşnavi və xəbərdorəti doydə ki,ehanə əvon bə həxı təslim nıbon,əvoni qıləy dardnok və dəhşətinə ağıbət çəş kardedə.........