İlahi əsma və nomon

İlahi əsma və nomon

İlahi əsma və nomonku coqıləyni Baisi nome.Baisi nom Kərimə-Ğıronədə oməni.əmmo çəyku bə əməl omə  və muştəğatış 67 kərə Ğıronədə oko doey bıə və vey vaxti çı bəyji bıey və  maqi bəpeşt bəyji bıey həxədəy.ısət çı ğıyoməti ruji sənibəton bəyji bıey ki,de miadi kəlmə təbir bıə və ya pəyğombəron vığandey iyən milləti çı ğəfləti haniku oğo kardey mənoədə istifodə kardey bıə.

Baisi kəlmə çı “bəəs” rişəku və çı bımyon bəyji kardey mənoədəy.Baisə Xıdovənd çoko ki,insonış çı tuliku ofəyəşe və çəy təkamuli məsir və roş çı hırdənətiku de tosə piyəti zəmoni tənzimış kardə.maqi bəpeştə həm ijənəy sənibəton bəyji bəkarde.Xıdovənd Həcci mıborəkə surə 5-ə şərifə ayədə çı insoni iminə xılğətiku de tobə təvəlludi,hırdənətiku tosə həddı-buluği rəsey və nəhoyətən çəy bə piyəti pik həddi rəsey tədrici mərhələon işorə kardedə və hamyedə:”Əmə şımənımon tuliku ofəyə. peşo çı nutfəku, peşo bastə bıə(ləxtə) xuni (surətədə) çən, peşo bənə cuyə bıə qujdi formədə ki, kali qılə komilə formədə iyən bəzi qılə noğisə şikilədə ta boşmə ruşinkəmon(ki,əmə bə harçi ğadirimon) iyən(çə dolonku) harçi bıpyimone tosə qıləy(mıəyyənə) zəmoni çı inəon rəhmədə(bətnədə) ğərol bədomon.peşo şıməni hırdəni şikilədə bə bi bekardedəmon ta bə həddı-buluği bırəsənən və(bın miyono) şıməku kali qılə mardedən və şımə bəzi qılə bəştə jimoni vey exrocə mərhələ(bə piy bıə faxti) rəsedən. tosə əvrə ki(əvon) , ıştə zınə çiyon çı dasto doydən.peşo həmonə surə 6 iyən 7-ə şərifə ayəonədə jıqo hamyedə:Im(mərhələ) bəçəy xotoe ki, Xıdovənd mıtləğə həxe(botıl çəyku bə əməl omeydəni)  və əv bımyon bəyji kardedə iyən bə harçi ğadire.
Həyğətən  ğıyoməti ruj omənine və bəvədə şək ni və Xıdovənd ğəbonədə bıə(hıtə) qırd kəson bəyji bəkay”…..

Baisə Xıdovənd de pəyğombəron vıjniye iyən vığandey və hestemoni xılğətədə nışonəon doey bə insoni sobit kardedə ki,əv ıştə maqi bədiqə ijən sənibəton bəyji kardey bəbe ta qıləy əbədiyə jimon pəyduko və bızıno ki,hestemoni alıəmi xılğəti qıləy hədəfış bıə və çəysə vey ğəşənq ıme ki,Xıdovənd deştə oxoş nıbə lutfi ıştə muminə bandəon ğəlbi və dıli de yəğıni bəyji kardedə.muminə bandədə de Bayisi ismi təcəlli pəydu kardey çı hestemoni aləmi zohir iyən botın boəy oşko və məlum beydə.peşo əv axırət iyən çı maqi bəpeştə bıə jimoni sırron mışohidə kardedə.əv bın mışohidədə çı Bərzəxi sırron həm vazeh ioyən ruşinə formədə vindedə.çı muminon ğəb bənə vəhışti boğonku qıləyniye və çı kofiri ğəb həm bənə otəş və cəhəndımi çoləonku qıləyniye.rəvoyətədə omə ki,iruj Xıdo-Rəsul(s) sıbi nımojış de milləti bə ico bə vırəş rosne.peşo məçitədə dılədə çəy bə qıləy cıvoni peqıniye ki,de şiddəti hanumjən be və səş saru eqıniyedəbe.çəy ranq zard bıəbe və bədənəş lod və çəy çəşon jıqo bə dılə dəşəbe.Xıdo-Rəsul(s) bəy hamyeşe:ıştı hol çokonəye?ərzış karde:az bə yəğıni mərhələ rəsəm.Xıdo-Rəsul(s) çəy sıxaniku təəccıbış karde və hamyeşone:bo har yəğıni qıləy əlomət heste.ıştı yəğıni əlomət çiçe? ərzış karde:ha Xıdo Rəsul ha! heji çımı yəğıne ki,mınış ğəmqin kardə və bəmı şəvi oğo mandey iyən qamə rujonədə təşnə mandeyış baxşə və mınış bə dınyo iyən bəvədə bıə çiyon berəğbətış kardə.tosə əvrə ki,quya və jıqo bızın az ıştə pərvərdıqori ərşi vindedəm ki,bo bə məxloği hisob-kitobi rəseyro bərpo bıə və millət bo hisobiro cəm kardey bıən.quya vəhışti əhli mışohidə kardedəm ki,neməti dılədə xorrəm və şo,n bəsə kursiyon piyo təkyə kardəşone və iyande təğdım kardedən.həmçinin cəhəndımi əhli vindedəm ki,əyo çı əzobi dılədən və bo fəryodiro nol jeydən.həmçinin çı cəhəndımi otəşi sədo və zikhazik bəçımı quşi rəseydə.Xıdo-Rəsul(s) bəştə əshobi hamyeşone:ım cıvon qıləy bandəy ki,Xıdovəndi çəy dılış imoni nuri purış kardə. peşo bəçəy ıştəni hamyeşe:hejo həmonə holədə sabit bımand və bıbi.həmonə cıvoni voteşe:ha Xıdo Rəsul ha!Xıdoku bıpyi ki,ıştı rikobədə şəhodəti bəmı nəsibko.Xıdo-Rəsul(s) boəy dıvoş karde .imıddət dəvardə nıbe ki,peyğombəri(s0 dıvo mıstəcəb və ğəbul be və həməon cıvon bə şəhodəti brzə feyzi noyil be......