787-ə hissə-Fatiri surə-1-2 şərifə ayəon

787-ə hissə

بسم الله الرحمن الرحيم

الْحَمْدُ لِلَّهِ فَاطِرِ السَّمَاوَاتِ وَالْأَرْضِ جَاعِلِ الْمَلَائِكَةِ رُسُلاً أُولِي أَجْنِحَةٍ مَّثْنَى وَثُلَاثَ وَرُبَاعَ يَزِيدُ فِي الْخَلْقِ مَا يَشَاءُ إِنَّ اللَّهَ عَلَى كُلِّ شَيْءٍ قَدِيرٌ (1) 

Sıtoyiş bə Xıdo məxsuse ki, osmonon iyən zəminış ofəyə. dıqlə, seqlə iyən çoqlə pərış bıə firiştəon rəsulonış ğərol doə. Əv, çiçış bıpyo xılğətədə əlovə bəkarde.

In surə həm bənə Kərimə-Ğıroni co surəon de Xıdovəndi şukr iyən təşəkkuri bino bedə. çoko ki, Həmdi mıborəkə surə jıləvoni bino bedə. sıtoyiş bəçəy xotoye ki, hestemoni aləm deştə osmon iyən zəminədə bıə qırd əzəməti həmmə çiyon deçəy ğudrəti ofəyə bıə. həlbəttə, çı qırd koon tədbir deçəy ofəyə bıə məlayikon vositəy. çun, çı firiştəonku idastə qıləy məxsusə məmuriyyət iyən vəzifəonışon heste iyən çəvon ğudrət və zu farğ kardedə.

Kərimə-Ğıron əvoni de dı, se ya ço pərış bıə mələkon nomi təbir kardedə ki, bə nəzə rəseydə ım çəvon tafutinə zərfiyyət iyən dərəcəon bəyon kardedə.

Ruşine ki, firiştəon maddiyə məxloğ nin iyən çəvon pər iyən kəş maddiyə məfhumi rosneydəni. bəlkəm, ım təbiron ğeyri maddiyə məfhumonin ki, bə zehni nez bıeyro, maddiyə ləfz iyən kəlməon ğolibədə nışon doey bedə. bənə ərş, kursi, lovh iyən ğələm.

In ayə bə məlayikon işorə kardey bədiqə, bə ın nuktə təkid kardedə ki, qımon nıbu Xıdovənd dəvardə zəmonədə hestemoni aləmış ofəyə iyən əvış bəçəy ıştən holi vadoəşe. bəlkəm, çın ko dəvomış heste iyən harçi və har zəmonədə əv bıpyişe, çəy xılğəti intəho iyən oxoş ni. zira çəy ğudrət hejo sabit iyən baği bəmande.

Çın ayəku umutedəmon:

1-Xıdovənd xılğəti sistemış bə səbəb iyən nəticə ğanuni əsos ofəyəşe. deməkə ki, çəy ğudrət mutləğe, əmmo aləmi koon tədbir de məlayikon vositə əncom bedə.

2-xılğəti aləmədə Xıdovəndi dast oje iyən hestemoni aləm hevuj iyən ozavziyə holədəy.

3-çı mələkon risolət iyən missiyə farğ kardedə. çəvon həm ohdədə təşrii risolət iyən mənəvi hidoyətışon heste və həmən təkvini risolət.

مَا يَفْتَحِ اللَّهُ لِلنَّاسِ مِن رَّحْمَةٍ فَلَا مُمْسِكَ لَهَا وَمَا يُمْسِكْ فَلَا مُرْسِلَ لَهُ مِن بَعْدِهِ وَهُوَ الْعَزِيزُ الْحَكِيمُ (2) 

Xıdovəndi bə insonon əto kardə har qıləy rəhməti hiçki mane bıey əzıni. Xıdovəndi nıpiyə çi ğərəz əv hiçki vığandey əzıni və əv əziz(məğlub nıbə) iyən hikməti soybe.

Vəynə ayədə çı Xıdovəndi xəllağiyyət iyən ofəyəvonətiku bəhs be. ın ayə ilahi hevujə rəhməti həxədə sehbət kardedə. qıləy rəhmət ki, çı xılğəti əsose iyən xılğəti bəpeştə həm, har qıləy mevcudi bəy ehtiyociş heste. həyot iyən rızğ ki, bo har qıləy məxloği baği mandeyro lozıme, bə ilahi rəhməti əsos doey bedə və hiçkəs bəy mane bıey əzıni. çoko ki, ehanə Xıdovənd ıştə rəhməti qıləy məxloiku bıstəno, hiçkəs çəy əvəzi doey nibəzıne.

Həlbəttə,”rəhməti” kəlmə fəğət mehr iyən mehibbəti mənoədə ni ki, ım qıləy hissiyə məfhume. bəlkəm, bə qırd ilahi nemət iyən lutfon şomil bedə. har qıləy çi ki, bə insoni rəsedə, ilahi rəhməte. ısət çı maddi bıbu ya mənəvi ya təkvini bıbu ya təşriiyi.

Ayə oxo bə Xıdovəndi dıqlə sıfəti təkid kardedə. qıləyni Xıdovəndi benəhoyətə iyən məğlub nıbə ğudrət və coqləyni ilahi kulliyə hikmət.zira Xıdovəndi fel iyən koon bəçəy ğudrət, hikmət iyən məsləhəti əsose. har qıləy vırədə ki, çəy məsləhət tələbko, Xıdovənd deştə ğudrəti əy xəlğ bəkarde və bəbaxşe və əgər tələb nıko, əgər kulli aləm bıpyişone, hiç qıləy hərəkət kardey nibəzıne.

Çın ayəku umutedəmon:

1-ilahi rəhmət çəy ğəzəbisə bənave. əsl çəy rəhməte, əmmo inson ilahi rəhməti bəon bəştə dimi bastə holədə, ım mustəsnay.

2-Xıdovəndi ğudrət iyən irodə çəy hikməti çərçivədəy. ehanə Xıdovənd qıləy ko əncom nıdo, ım çəy ocizəti nışonə ni, bəlkəm çəy hikmət ın ko tələb kardedəni.