699-ə hissə-Ğəsəsi surə-18-21 şərifə ayəon

699-ə hissə

فَأَصْبَحَ فِي الْمَدِينَةِ خَائِفاً يَتَرَقَّبُ فَإِذَا الَّذِي اسْتَنصَرَهُ بِالْأَمْسِ يَسْتَصْرِخُهُ قَالَ لَهُ مُوسَى إِنَّكَ لَغَوِيٌّ مُّبِينٌ (18) 

(Çəy bədiqə Mosə)Şəhrədə niqəron və tarsi-larzi dılədə be. çən, naqahan(mışohidə kardeşe ki) həmonə kəs ki, zinə çəyku koməq tələb kardedəbe, de fəryodi(ijən) çəyku koməq tələb kardedə. Mosə bəy voteşe: həyğətən, tı oşkoə zəlolətədəş.

فَلَمَّا أَنْ أَرَادَ أَن يَبْطِشَ بِالَّذِي هُوَ عَدُوٌّ لَّهُمَا قَالَ يَا مُوسَى أَتُرِيدُ أَن تَقْتُلَنِي كَمَا قَتَلْتَ نَفْساً بِالْأَمْسِ إِن تُرِيدُ إِلَّا أَن تَكُونَ جَبَّاراً فِي الْأَرْضِ وَمَا تُرِيدُ أَن تَكُونَ مِنَ الْمُصْلِحِينَ (19) 

Çən, çoko Mosə piyeşe bəçəvon hadeynən deşmon bıə kəsi həmləkəy(deəy davekəy) voteşe: ha Mosə ha! ayə bə ğərol oməyş çoko zinə iqlə insonı kışte, mıni həm bıkıştoş. ıştı zəminisə sovə zolıməti co hədəfı ni və dılı ni çı islohəkəyonku bıbuş.

Dəvardə bərnomədə votemone ki, həzrəte Mosə(ə) bə cıvonəti dovrani rəsey bədiqə, çı Fironi sarayiku xaric be və bə milləti miyon ome. bın zəmon Bəni-İsayil çı Firon iyən ğıbtiyon sıtəmi jiyədə ğərolış qətəbe. əv şəhrədə de qıləy ğıbtiyə merdi de Bəni-İsrayliku bıə şəxsi canq kardey səhnə dim  bə dim ome və əv çın səhnəku vey norohət be. Mosə(ə) bə həmonə məzlumə şəxsi koməq rəse və de qıləy zərbə həmonə ğıbtiyə merdi conış se.

In ayəon hamyedə: çın macəra bədiqə, Mosə(ə) həni bə ğəsr nıoqrde və məxfiyə surətədə şəhrədə mande. əv bə hukuməti məmuron dast eqıneyku tarsış hestebe və vey norohət be. tainki, peşonə ruji Bəni-İsrayliku bıə həmonə odəmış vinde ki, de qıləy co kəsi dave kardedəbe və çəyku koməq tələb kardedəbe. Mosə(ə) sıftədə voteşe: tı qıləy nodon iyən betədbirə fərdiş ki, ha ruj de ım ğıbtiyon de qıləy bəhonə canq kardedəş və və ıştə iyən co kəson coni bə təhlukə eğandedəş. ıştı ım ko nəinki, hiç qıləy foydəş ni, bəlkəm tı bo Bəni-İsrayli çanəndə problem icod kardedəş.

Əmmo ha holədə əv məzlum be iyən çı zolımi çanqələdə giriftor be. liza Mosə(ə) bəy koməqış karde iyən əvış coyli nıhaştışe. həlbəttə, ın dəfə zərbə jıey əvəzi, deştə təmom ğudrəti ə ğıbtiyə merdış qəte və nıhaşteşe əv bə həmonə məzlumə şəxsi zərbə bıjəno.

Çın ayəonku umutedəmon:

1-de deşmoni mıborizədə, bəbe be proqrammə bə meydon varid nıbu iyən nəticə hosil nıbə holədə boştə iyən bo cokəson problem icod nıkəy.

2-ıştə duston səhv iyən xilofə koon mığobilədə, bəbe əvoni tənğıdkəy. eyni holədə əvoni çı deşmoni vədə yali haştey lozım ni.

3-deşmıni mığobilədə bəbe de təmom ğıvvə və zu bımandi iyən deəvon mıborizəkəy.

وَجَاء رَجُلٌ مِّنْ أَقْصَى الْمَدِينَةِ يَسْعَى قَالَ يَا مُوسَى إِنَّ الْمَلَأَ يَأْتَمِرُونَ بِكَ لِيَقْتُلُوكَ فَاخْرُجْ إِنِّي لَكَ مِنَ النَّاصِحِينَ (20) 

Və(bın zəmon) çı şəhri diyəroə vırəku qıləy merd de dastpoçəti ome və voteşe: həyğətən, çı ğovmi yolon ıştı barədə məşvərət kardedən ta tıni bıkışton. çən,(tı rəyrə çiyo) xaric bıbi. həyğətən, mı ıştı xeyrxah iyən botı dılım sutedə.

فَخَرَجَ مِنْهَا خَائِفاً يَتَرَقَّبُ قَالَ رَبِّ نَجِّنِي مِنَ الْقَوْمِ الظَّالِمِينَ (21)

Çən, (Mosə)çı şəhriku xaric be. qıləy holədə ki, niqəron iyən de tarso-larzi voteşe: Xıdolim ha! mıni çı sıtəmkorə ğovmi(dastiku) peroxon.

Şəhrədə bıə hadisə xəbə bə qırd şəhri pevolo be və Fironi həm çın koyku xəbəş pəydu karde. yəni Bəni-İsrayliku iqlə merdi de dıqlə ğıbtiyə merdi canqış kardəbe və əv həm dumo yənde dıqlə rujədə. və bın miyono Mosə(ə) ha dıqlə səfə bə Bəni-İsrayli koməq rəsəbe iyən əvış nicotış doəbe və həmonə ğıbtiyonış məğlub kardəbe.

Hukuməti məmuron qıləy ko əncom doe və bə hərəkət eqıniye bənav, çı fironıjonku qıləy şəxs çın koyku xəbədo be. əv bilofosilə bə şəhr ome və bə həzrəte Mosə(ə)-i xəbəş doe ki,çəy barədə bə jıqo qıləy ğərol omən. çən, boştə coni peroxneyro tı rəyrə ın şəhri tərkə. ın merd ki, çəy nom tarıxiyə rəvoyətonədə “Hezqil” zikr bıə, həzrəte Mosə(ə)-i nıbuvvəti bədiqəbəy imon vardeşe iyən de “Ali-Fironi  mumini” nomi məşhur be. əv bənə Fironi jimoni həmro harçənd fironi sarayədə jimon kardedəbe, əmmo çəy hukuməti ğəbul kardedənıbe və çı milləti bəçəy ələyh ğıyomi çəş kardedəbe. çoko ki, əy çı Mosə(ə)-i hərəkətış vinde, hissış karde ın merdi lozım bıə ğudrət iyən cəsorətış heste ki, bə Fironi ələyh ğıyomkəy. liza boçəy coni hifz kardey xoto,bə şəhr ome ta çə həzrəti coni çı təhlukəku hifzkəy.

Ha holədə Mosə(ə) çın merdi xəbəş ciddi qəte və ıştəku mığət bıə holədə çı şəhriku beşe. əv ha tərəfiku qıləy hodisə intizorədə be. əve Xıdovəndiku tələbış karde ki, bəy koməqkəy ta əv səğ-səlomət çı Misriku xaric bıbu iyən çı sıtəmkoron şərriku nicot pəydukəy.

Çın ayəonku umutedəmon:

1-bə zolımon koməq kardey ğədəğəne. əmmo bə məzlum iyən məhrumon koməq kardey iyən çı zılmi vəy qəteyro bə zolımon dılə varid iyən nufuz pəydu kardey, qıləy bə xoş omə koye.

2-ehanə əmə bo Xıdo xoto kokəmon, Xıdovənd həm təhlukə faxti bəmə koməq bəkay və əməni hifz bəkay.

3-qahi faxti çəy faxtədə qıləy xəbə rosney, qıləy milləti tale həll kardedə. (əgər həmonə Mosə(ə)-i tərəfdorə şəxs çəy faxtədə həmonə xəbəş bə ə həzrəti rosnəş nıbe və Mosə(ə) çı şəhriku xaric bıənəbe, mumkin be fironi məmuron əvışon kıştəbe).

4-çı saray əhli miyono mumkine həxtələbə şəxson bıbon və həmən mumkine sodə camaati miyono həm botıli tərəfdoron bıbon. ha holədə meyar həx və botıle, nəinki, çı fərdon jimon kardə vırə və məhəll.