759-ə hissə-Əhzabi surə-9-12 şərifə ayəon

759-ə hissə

يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا اذْكُرُوا نِعْمَةَ اللَّهِ عَلَيْكُمْ إِذْ جَاءتْكُمْ جُنُودٌ فَأَرْسَلْنَا عَلَيْهِمْ رِيحاً وَجُنُوداً لَّمْ تَرَوْهَا وَكَانَ اللَّهُ بِمَا تَعْمَلُونَ بَصِيراً (9) 

Ha imon vardə kəson ha! Xıdo neməti bəştə yod biyən ə zəmon ki,(şımə deşmınon) ləşkər bəşmə soyəx omin. əmmo əmə(bo şıməni mıdofiyəro) qıləy tındə vo iyən şımə əvoni nıvində ləşkərımon bəvon vığandemone və Xıdovənd şımə əncom doə çiyon vindedə.

In ayə iyən çımi bədiqə şonzə qılə ayə, bə Əhzabi canqi ayide ki, Hicri pencminə sori bə əməl ome. bın canqədə islomi qırd mıxolif iyən dastəon de iyande i bin ta çı islom iyən mısılmınon ko idəfənin bə oxo bırosnon. Mədinə yəhudiyon de Məkkə mışrikon de iyənde əhdışon baste ki, qıləy dıjdə ləşkər hozzıkəyn və de Mədinə şəhri zəbt kardey vositə, pəyğombəri(s) bıkışton və mısılmınon həm ğətle-amkəyn. əmmo de Xıdovəndi irodə çəvon planon bə hədər şe iyən de mısılmınon səbarzəti əvon bə zəyfəti iyən noumudəti dıço bin.

Imi həm zikr kardey lozıme ki, Əhzabi canqi macəradə, İslomi pəyğombər(s) çı deşmınon bə Mədinə şəhri həmlə kardey planiku aqah bıey bədiqə, mısılmınonış bə məçit cəmış karde və de deşmınon mıborizə bardey ro və forməonku de əvon məşvərətış karde. de Salman Farsi təklifi bə ğərol omin ki, Mədinə şəhri kənoyədə qıləy dıjdə xəndəx bıkandon ta deşmınon kardey nızınon de hostonə formə bə şəhr varid bıbon. liza ım canq de Xəndəxi canqi həm məşhur be.

Im ayə çı Əhzabi canqi barədə iminə ayəy və çı mısılmınonku tələb kardedə ki, hejo çəvon deşmınon mığobilədə bıə ilahi imdod və koməqon bəştə yod biyən və bə tars, sıstəti iyən zəyfəti dıço məbon. Bızınon ki, Əhzabi canqədə deməkə ki, çı deşmınon miğdor bəsə mısılmınonsə çandə kərə ziyod be, əmmo Xıdovənd itərəfo bəçəvon tərəf qıləy tındə voş vığandeşe ta bəçəvon dılə qıləy vəl-vələş iyən tarsış dənoe və itərfiku həm de firiştə və məlayikon vığande, çı mısılmınon ruhiyyəş zumand karde ta əvon bə tars dənışon iyən çı deşmınon veyə cəmiyyətiku nıtarson.

Çın ayəku umutedəmon:

1-bə Xıdo imon iyən cəhdo-təloş, jimoni mıxtəlifə ərsəonədə ilahi imdodon ğəbul kardey şərtonkuye.

2-Xıdovəndi dəvardə soronədə doə neməton zikr kardey, ısətnə iyən vəomədə bıə problemon mığobilədə çı səbr iyən mığoviməti amile. 

3-Xıdovəndi bə imoni əhli koməq kardey koyədə dastış oje. həm bənə vo iyən tufoni bıə təbiiyə amilon, həmən bənə maddiyə koonku bəpe bıə məlayikon nozil kardey ko bıə çiyon vığandedə.

4-çəmə imonımon bıbu ki, Xıdovənd əməni vindedə və bəçəmə qırd koon aqahe, əmə həm ıştə əməlon kontrol bəkamon və həmən Xıdo royədə bıə ıştə cəhdo-təloşi ziyod bəkamon.

إِذْ جَاؤُوكُم مِّن فَوْقِكُمْ وَمِنْ أَسْفَلَ مِنكُمْ وَإِذْ زَاغَتْ الْأَبْصَارُ وَبَلَغَتِ الْقُلُوبُ الْحَنَاجِرَ وَتَظُنُّونَ بِاللَّهِ الظُّنُونَا (10)

Bə zəmon ki, deşmınon(şəhri) penton iyən jintoniku bəşmə soyəx omin və bə zəmon ki, şımə çəşon(tarsiku) xıyə bıəbin və conon bə xılxi rəsəbe və bə Xıdovəndi(bədə) qımonon kardedəbin.

هُنَالِكَ ابْتُلِيَ الْمُؤْمِنُونَ وَزُلْزِلُوا زِلْزَالاً شَدِيداً (11) 

Əyo be ki, muminon imtovon bin iyən bə şiddətinə larzə dıço bin.

In ayəon çı Əhzabi canqi faxti yavə vəzyəti tərsim kardedə və hamyedə: deşmıni ləşkəri miğdor anədə ziyod be ki, əvon Mədinə şəhrışon qırd tərəfiku mıhosirə kardəşonbe və ha ləzə imkon hestebe əvon bə şəhr varid bıbon iyən de milləti ğətl-am və ğarəti məşğul bıbon.

Təbiiyə surətədə bə Mədinə şəhri camaati dılon qıləy şiddətinə tars varid bıə be və çəvon çəşon de tars iyən iztirobi pur bıəbe. jıqo bızın çəvon conon bəçəvon xılxi rəsəbe və əvon ha ləzə ıştə mardey çəş kardedəbin.

Həyğətədə, bə ilahi və`dəon imonışon nıbə kəson hiss kardedəbin ki, çı islomi pəyğombəri həxı bəsə kofironsə səbarz bıey və`də nodırıst bıə və deçəvon məğlubiyyəti islomi ço idəfənin hamuş bəbe.

Im şərayit qıləy ilahi dıjdə imtovon be ta mıəyyən bıbu kon şəxson bə ilahi və`dəon dırıstə imonışon heste və detobə ıştə oxonə nəfəsi mığovimət kardedən və kom kəson de deşmıni ziyodə cəmiyyəti vindey bə tars iyən zəyfəti dıço bedən və ıştə imoniku dast kəşedən.

Çın ayəonku umutedəmon:

1-mısılmınon bəbe ıştəni çı deşmınonku hifz kardey xoto hejo hozzı bıbon və hodi bıbon ki, ıştə qırd sərzəmini marzonədə çı deşmınon nufuzi vəy bıqəton.

2-canqo-cihod ilahi saxtə imtovoni səhnəonkuye ki, ehanə hodi nıbəmon, bəştə imoni zəyfəti xoto bə tars iyən iztirobi dıço bəbemon.

3-şiddətinə soron faxti, həyğiyə muminon çı zohiri muminonku co bedən. zira muşkilaton vədə mandey, qıləy zumand iyən ğoymə imon tələb kardedə.

وَإِذْ يَقُولُ الْمُنَافِقُونَ وَالَّذِينَ فِي قُلُوبِهِم مَّرَضٌ مَّا وَعَدَنَا اللَّهُ وَرَسُولُهُ إِلَّا غُرُوراً (12) 

Və bə zəmon mınofiğon iyən çəvon dılonədə noxəşəti bıə kəson voteydəbin: Xıdovənd iyən çəy pəyğombər ğərəz duyəvıjə və`də bəmə co və`də doydəni.

Navnə ayədə Xıdovənde-Aləm çı muminə dastə Əhzabi canqədə fırsiyeku xəbəş doe. ım ayə bə tənəzzul iyən fırsiye rəğ-rişəon işorə kardedə və hamyedə: çımonku i dastə mınofiğon bin ki, zohirədə islomi iddio kardedəbin və çəvon həyğətədə imonışon nıbe. co qılə qrup həm imonışon zəyif bə dastə bin ki, bə dınyo iyən bəçəy maddiyaton dılışon dəvastəbe və ım ko əvoni de deşmınon cihod kardeyku oqəteydəbe. əvon nəinki, bə dumo pekırin, bəlkəm cokəson həm bə cihod şeyku oqəteydəbin və bəvon voteydəbin: pəyğombər(s) ki, bəmə ğələbə və`dəş doəbe, ım boçəmə ğal kardey iyən əməni bə dast dənoey xoto be ta əmə bəy çəy deşmınon mığobilədə koməqkəmon.

Çın ayəku umutedəmon:

1-nifoği təhlukə, qıləy xətəre ki, hejo islomi camiyə təhdid kardedə. bəbe ım xətəri bızınəmon iyən de əy mıborizə bardeyro hozzı bıbəmon.

2-mınofiğon islomi camiyəro çı dıləku bə məyusəti mıbtəlo kardedən və və milləti deşmonon mığobilədə bıə ruhiyyə zəyif kardedə.

3-pəyğombər(s)-i əshob iyən duston i formədə nıbin. çəvon kali qıləyni ıştə imonədə ğoym bin və co dastə həm bə nifoğ iyən riyokorəti giriftor bin.