Osmoniyə surəon-299

Osmoniyə surəon-299

Bə ın surə ayəon əsos,çı sərvət iyən mol-devləti qırdə kardey ofot iyən xətəronku qıləyni, cokəson təhğır kardeye.çən,ehanə ikəs ki,ziyodə sərvətış heste,bəpe bə dınyo moli məftun nıbu və deştə mol və sərvəti məğrur nıbu.

Camaati aybon dumo nəve və çəvon abru bardey,qıləy rəzilətinə əxloğe ki,Kərimə-Ğıron de mıxtəlif nev təbiron əvış nəhy kardə və ın koş mızəmmət kardə.çı insoni fik iyən əməl ısət çı çok ya bevəcə inson bıbu,həm bəçəy ıştəni və həmən vey vaxti bə cokəson ziyodə təsir noydə. odəmon aybi bə miyon bekardey həm,bənə qıləy əxloği noxəşəti həm bə həmonə fərdi ıştəni və həmən bə cokəson mənfi iyən bevəcə təsiron noydə.min cumlə çəy yavə nəticəonku çı cokəson aybi bə miyon bekardey rısvoyətiye.Xıdovəndi palu çı mumini abru vey erjin iyən mehtərəme və Əv icozə doydəni ki,çəy bandəon heysiyyət və şəxsiyyət de co pəxıl iyən bədəzıvonə fərdon vositə jiyədə lınqon bımando.liza,bəsə uxrəvi cəzosə əlovə,həmonə bın dınyoədə həm milləti aybon bə miyon bekardə kəson rısvo bəkarde.İmom Sadığ(ə) Xıdo-Rəsuliku(s) nəğl kardedə: ”Muminon fırsiyə koonədə aybi dumo məbənən.zira,hakəs ki,ıştə bıvə səhfon dumo bınəvo, Xıdovənd çəy pefıskiye təğib bəkarde və hakəs ki,Xıdovənd çəy fırsiyeon təğibko,əv rısvo bəbe,harçənd ıştə kəy dələdə həm bıbu”.....

Kulliyə formaədə Kərimə-Ğıron ıştə təlimatonku ibaxşi bo insonon aybi zıney,əy isloh kardey və çı miyoniku bardey ayidış kardə.bəçəy xoto,mıxtəlifə rəftori iyən normativə sahəonədə bəşəri bə nodırıstə şivə iyən ziyion baxş kardə aybon  dığğət kardey səmt vanq jeydə.Kərimə-Ğıron bənə ğeybət,bədzıvonəti,məsxərə,duyəvıjəti,səbr nıkardey və tov nıvardey,pəxıləti,nodonəti və sayirə bıə əxloği rəziləton işorə kardedə və çı ionsoniku tələb kardedə ki,deştə nəfsi ım aybon mıborizə bıbu və əvoni çı miyoniku bıbu.həlbəttə,peyğombəron və məsumon istisno bıə holədə,ğasbu qıləy inson pəydu kardey nibəbe ki,bə qıləy ayb və noxsani dıço nıbu.əmmo,muhim ıme ki,inson ıştə aybon de dığğəti məlumko və de ciddiyyəti əy bərtərəfko...

 Fili mıborəkə surə Kərimə-Ğıroni sa pencminə surəy,Məkkədə nozil bıə və 5 qılə ayəku iborəte.

Fili mıborəkə surə bə torıxi qıləy muhimmə macəra işorə kardedə.həmonə heyrətamziə macəraədə Xıdovənde-Aləm Kəbə kəş,Yəməni sərzəminiku omə çı Əbrəhə bə fili suvar bıə ləşkəri şərriku hifzış karde,oqəteşe.ın dastoni zikr kardey və bə yod dənoey,bə inodkor iyən məğrurə kofiron qıləy xəbərdorətiye ta bızınon ki,əvon çı Xıdovəndi ğudrəti mığobilədə vey hırd iyən veyzəyifin.

“Aya nıvinde ıştı pərvərdıqori de filsuvaron çiçış karde?aya çəvon nəxşəş zəlolət və məhfədə ğərolış nıdoe?(və betəsir nıkardeşe?).və çəvon səy səpe dastə-dastə pərəndəonış vığande ki,çəvon sape ğiliku bıə (qədə)sığon şodeydəbin.çən,əvonış bənə cuey bıə sımə(kıləşi) ğərolış doe”......

Yəməni hakim Zu-Nuvas çəvon sərzəmini neziyədə jiyə Nəcrani məshi və xristiyanon çı şiddətinə işkəncə jiyədə ğərol doydəbe ta əvon çı məsihiyyəti diniku daast bıkəşon.Duus nomo qıləy merd çəvon miyono solim mande və ıştənış bə xristiyanə dini tərəfdor bıə Romə ğeysər və imperatori rosneşe və macəraş boəy şərhış karde.

Romə ğeysəri bə Həbəşə sultan Nəcaşi qıləy noməş nıvışte ta çı Nəcrani nəsara və xristiyanon intiğomi çı Zu-Nuvasiku bıstəno.Nəcaşi de Əryati sərkərdəti bə hafto həzo nəfəri nezi qıləy dəjdə ləşkərış bə Yəməni səmt vığandeşe.Əbrəhə həm  çın ləşkəri sərkərdəonku qıləyni be.

Zu-Nuvas məğlub be və Əryat çı Yəməni hukmdor be.i mıddəti bəpeştə Əbrəhə bəçəy ələyh ğıyomış karde,əvış çı miyoniku barde və çəy vırədə nışte.çın macəra xəbə bə Nəccaşi həm rəse.əv bə ğərol ome ki,Əbrəhə sərkubko,etosno.əmmo,Əbrəhə  de surəti bəy ıştə bəfodorəti elonış karde.Nəcaşi həm əvış baxşe və əv ıştə post və məğamədə mande.

Bın zəmon Əbrəhə boştə xoşxıdmət və xoşniyyəti ibroz kardero,Yəmənədə qıləy muhim iyən ğəşənqə kilsəş soxte ki,bə zəmonədə çəy mislış nıbe.çəy bədiqə əv bə ğərol ome ki,Ərəbıstoni milləti çı Kəbə əvəzi bə ın nuyə kilsə səmt vanqo və dılış hesteb əvrə çı ərəbon həcci mərkəz ğərol bıdo ta millət boon əvrə təvof iyən ziyorətkon.de ın məğsədi ziyodə mıbəllığonış bə Hicozi sərzəmin,ərəbi ğəbiləon miyono və qırd ətrofi səmt vığandeşe.de qırd ın tədbiron Əbrəhə ijən mıvəffəğ nıbe umumi iyən iştimoyi fikon bə həmonə nuyə kilsə səmt cəlbko və çəvon dığğəti çı Kəbəku bə diyəroko.liza,bə ğərol ome ki,Kəbə kulliyə formaədə xərob və vironko.əve,əv bə fili suvar bıə de qıləy dıjdə ləşkəri bə Məkkə səmt hərəkətış karde.əvon bə Məkkə nezi rəseyədə, qıləy dastəş vığande ta çı Məkkə camaati şatur və mol-əmvolon ğarətkon və bın miyono çı Əbdul-Mutəllıbi dısaqlə şatur həm çı ğarət bıə şaturon miyono be