873-ə hissə-Ğafiri surə-21-25 şərifə ayəon

873-ə hissə

أَوَ لَمْ يَسِيرُوا فِي الْأَرْضِ فَيَنظُرُوا كَيْفَ كَانَ عَاقِبَةُ الَّذِينَ كَانُوا مِن قَبْلِهِمْ كَانُوا هُمْ أَشَدَّ مِنْهُمْ قُوَّةً وَآثَاراً فِي الْأَرْضِ فَأَخَذَهُمُ اللَّهُ بِذُنُوبِهِمْ وَمَا كَانَ لَهُم مِّنَ اللَّهِ مِن وَاقٍ (21) 

Ayə əvon zəminisə seyr kardəşon ni ta odyəson çəvon bənav bıə kəson ağıbət çokonə be. əvon çımonku vey zumand və zəminədə ğoymə riz(əsər) noəkəson bin. çən, Xıdovənd əvonış bəçəvon qınoon xoto, (deştə ğəhri)qəteşe(məhfış karde) və(əvon) Xıdovəndi mığobilədə hiç qıləy mıdofiyəşon nıbe.

ذَلِكَ بِأَنَّهُمْ كَانَت تَّأْتِيهِمْ رُسُلُهُم بِالْبَيِّنَاتِ فَكَفَرُوا فَأَخَذَهُمُ اللَّهُ إِنَّهُ قَوِيٌّ شَدِيدُ الْعِقَابِ (22) 

Im bəçəy xoto be ki, çəvon pəyğombəron de ruşinə dəlilon bəçəvon soyəx oməbin. əmmo, əvon kufr kardedəbin. çən, Xııdovənd əvonış(deştə ğəzəbi) dəqəteşe. bərosti Əv, zumand və cəzoş şiddətine.

Vəynə bərnomədə ğıyoməti ruji çı qınokorn ağıbət və koy oxoy həxədə sıxan votey be. ın ayəon milləti bo dəvardə ğovmon torıxi mutoliyə kardey dəvət kardedə və hamyedə: boçi əvon dınyo mıxtəlifə məntəğonədə jimon kardə dəvardə etnoson həxədə qıləy fik kardedənin və nıvindeşone ki, əvon bəştə kardə qıno və curmi xoto, bə qıləy şiddətinə ağıbəti dıço bin ta ibrət bıqəton və ijən çəvon koon tikror nıkon və çəvon şıə roy nışon.

In ayə bə insonon xitob kardə holədə hamyedə ki, ehanə əvon bə zəmini curbəcurə noxtəon səfəkon, sarayon iyən binaon mışohidə bəkardeyn ki, vironə və xərobə bıə mandə. qıləy ruj sıtəmkorə hakimon və zu soybon əyo sakin bin və bə milləti hukumət kardedəbin. əmmo,ımruj çəvonku hiç qıləy əsər-əlomət mandəni və çəvon saray və imorətonku həm sıvoy vironəti co hiççi mandəni.

Dəvardə etnosonku mandə ım torıxi əsəron vindey, boəmə qıləy ibrəti dərs bıey bəzıne ta əmə bızınəmon zılmkoron şıəninin,harçənd əvon ısət ıştə zumandə zəmoni dəvordıneydən və çəvon ixtiyorədə zumand iyən hevujə imkonaton həm mevcude.

Ayəon dəvomədə hamyedə: əmə ıştə vəzifəmon bə vırə rosne və bo milləti hidoyəti xoto bəçəvon səmt peyğombəronımon vığande. əmmo, əvon bo həxı ğəbul kardey əvəzi, çı inkor iyən kufrı roşon qəte və de həxı mıborizəşon barde. liza, əvon dınyodə bə ilahi ğəhro-ğəzəbi dıço bin. qıləy holədə ki, jıqo qımon kardedəbin ki, çəvonsə bəpe hiç qıləy zumandə ğudrət mevcud ni və əvoni hiçkəs məğlub kardey nibəzıneyn.

Çın aayəonku omutedəmon:

1-İbrəamiz iyən bə hədəfi əsos bıə qıləy seyr və nəvemon, Kərimə-Ğıroni sıfarış kardə vıronkuye.

2-bo ımrujnə dınyo jimoni səhihə roy pəydu kardey xoto dəvardə ğovmon torıxi mıtoliyə və təhğığ kardey, qıləy lozım iyən ağılmandə koye.

3-deştə ixtisodi, elmi, sənaye iyən hərbi hevujə imkonaton məğrur məbəmon ki, ımon çı Xıdovəndi irodə mığobilədə hiççi nin.

4-ilahi cəzo fəğət bə axırəti məxsus ni. qahi zəmon Xıdovənd dınyoədə həm ıştə ğəzəbi i hissə bə zolımon nışon doydə.

5-çanədə ki, Xıdovəndi ıştə huccətış bə fərdon təmomış kardəni, bəvon cəzo nibədoe.

وَلَقَدْ أَرْسَلْنَا مُوسَى بِآيَاتِنَا وَسُلْطَانٍ مُّبِينٍ (23) 

Və bərosti əmə Mosəmon deştə mecuzəon iyən de oşkoə dəlilon vığandemone.

إِلَى فِرْعَوْنَ وَهَامَانَ وَقَارُونَ فَقَالُوا سَاحِرٌ كَذَّابٌ (24) 

Bə Firon(çəy vəzir) Haman iyən Ğaruni palu. əmmo, əvon voteşone: əv qıləyveyduəvıjə sehrboze.

In ayəon bə dınyoədə ilahi ğəhro-ğəzəbi torıxi nışonəonku qıləyni işorə kardedə və hamyedə: Xıdovənde-Aləm həzrəte Mosə(ə)-ış de ruşinə mecuzəon bə ico bo bənəsıtəmkorə hakim Firon, çəy vəzir Haman iyən qıləy zumandə fərd bıə Ğaruni hidoyət kardey xoto vığandeşe.

Həzrəte Mosə(ə) de Xıdovəndi koməki xariğul-addə və fovğəladə koon əncom doydəbe ki, ım həm çəy de fovğəltəbiiyi aləmi bıə rabitə nışon doydə be. çın mecuzəonsə əlovə, ə həzrət de ğoym iyən mehkəmə dəlilon təchiz be. əmmo, tuğyongər və zolımə fironıjon çəy mığobilədə bıə mevğıyyət jıqo be ki, əvon çəy mecuzəonışon sehro-codu hisob kardeşone və  çəy çı Xıdo tərəfiku risoləti həxədə bıə iddioşon du hisob karde.

Həlbəttə, torıx şoydəti kardedə ki, zılm iyən kufri sərdor və yolon hejo səyışon kardə de duyə təbliğaton və norəvoə ittihomon, Xıdo rostə merdon sıxanon bezərəlkon və çəvon bə milləti bıə yavə təsiron vəy bıqəton.

De ın tərtibi Mosə(ə) məmur be ki, zılmkor və xunxorə hakimon sıtəmi bə oxo bırosno və camiyədə bə ədoləti əsos qıləy hukumət bərpoko.

Təbiiye ki, həzrəte Mosə(ə)dəvəti ğəbul kardey, boyis əbi ki, firon iyən çəy hukuməti məmur iyən odəmon ıştə ğudrətiku suyi-istifodə kardey nızınon və çoko çəvon dıli piyedəşe, jəqo həm bə milləti zılm nıkon və əvoni istismor nıkon. liza, əvon boştə ğeyri-ğanuniyə mənfəəton hifz kardey və oqəteyro, bın fikədə bin ki, deştə zu və ğıvvə de həzrəte Mosə(ə) iyən deçəy duston mıborizə bıbon.

Çın ayəonku omutedəmon:

1-pəyğombəron milləti fəğət bə Xıdopərəstəti səmt dəvət kardey məmur nıbin. əvon bo zılm iyən sıtəmi rınə dəporçıneyro bə sıtəmkoron soyəx şedəbin.

2-qahi zəmon ğudrət və sərvət, çı Xıdo mığobilədə tuğyongərəti iyən milləti həxon ıştə lınqi jiyədə noey zəminə hozzı kardedə.

3-peyğombəron məntığ iyən mecuzə ruşin iyən dərk kardənin be. əmmo, maddi mənfəəton iyən təkəbbırəti ruhiyyə mane bedə ki, fərdonku i hissə həxı ğəbul nıkon.

فَلَمَّا جَاءهُم بِالْحَقِّ مِنْ عِندِنَا قَالُوا اقْتُلُوا أَبْنَاء الَّذِينَ آمَنُوا مَعَهُ وَاسْتَحْيُوا نِسَاءهُمْ وَمَا كَيْدُ الْكَافِرِينَ إِلَّا فِي ضَلَالٍ (25)‏

Çən, çoko Mosə çəmə tərəfiku boəvon həxış varde, (əvon)voteşone: bəy imon vardə kəson zoon bıkıştənən və çəvon jenon bəyji oqətənən. əmmo, kofiron hiylə fəğət zəloləte(puçe).

Ha holədə Firon iyən çəy vəzir Haman ki, çıhəzrəte Mosə(ə)-i məntığ iyən mecuzəon mığobilədə qıləy ruşinə dəlil iyən məntığışon nışon doey nızıne, de Mosə(ə)-i mıborizə bardey xoto, mıxtəlif nev nəxşə və planonışon kəşe. ın ayə bəçəvon şəytoniyə planon kali qıləyni işorə kardedə. iminə mərhələdə əvon bə ğərol omin əkəson ki, bə həzrəte Mosə(ə)-i imonışon vardə iyən de ə həzrəti bə icoon, çəvon merdon və cıvonon tumi bıbırnon və əvoni məhfkon iyən çəvon jenon boştə kəniz, xıdmətkor iyən bəhrə vositəkon. çəvon hədəf həzrəte Mosə(ə)-i duston sərkub kardey və etosney be ta hiçkəs bə Mosə(ə)-i imon nıvardo və hakəs ki,imon bıyo, jıləvoni rujiqoriku məhf kardey bəbe.

Həlbəttə, çı zolmkor iyən yoləşəxə hukuməton şivə torıxi dırozi hejo bıə və əvon de mıxtəlifə metodon çı camiyə cıvon iyən fəolə ğıvvonışon bə inhirofi səmt kəşəşone və ya etosniyəşone. əmmo, həzrəte Mosə(ə)-i macərədə çı fironıjon mıxtəlif nev fişor və məkrinə planon bə ə həzrəti ıştə risoləti bə vırə rosney ko mane bıey nızıne və bəçəvon meyli əks. Bəni-İsrayili ğovm vey zumand bin və çı zolımon mığobilədə sabit mandin və istiğomətışon nışon doe.

Çın ayəku omutedəmon:

1-kıştey iyən əsir qətey, torıxi dırozi çı zolmkor iyən yoləşəxə hakimon şivə bıə. ın təzyiğon bəpe bəçəmə imoni sıstəti iyən həxə royku oqardey boyis nıbu.

2-deşmon de canq iyən xunrukardey və ya bənə fəsodi tərvic kardey roy vositəon, cıvonə nəsli məhf kardey cəhətədə yavə planon kəşedən.

3-deşmınon dayima bə həxə roy tərədoron ələyh məkrinə planon kəşedən. əmmo, ehanə imoni əhl bə həxə dini koməkkon, çı deşmınon hiyləon bə hədər bəşe və oxoyədə həm həx bə botıli ğalib bome. ımqıləy ilahi və`dəy.