925-ə hissə- Duxani surə -28-36 şərifə ayəon

925-ə hissə

کَذَلِکَ وَأَوْرَثْنَاهَا قَوْمًا آخَرِینَ ﴿٢٨﴾

(Macəra)Jıqo be və əmə çəvon(qırd əmlok) bə qıləy co ğovmi irs domone.

 فَمَا بَکَتْ عَلَیْهِمُ السَّمَاءُ وَالأرْضُ وَمَا کَانُوا مُنْظَرِینَ ﴿٢٩﴾

Çən, nə osmon boəvon bəme və nə zəmin və əvon qıləy mehlət pəyduşon nıkarde.

Fironi ğovmi macəra oxoyədə ım ayəon hamyedə: çən, çı Nili ruyədə fironıjon həlokəti bəpeştə çəvon bə irs noə həmmə çiyon varis Bəni-İsrayil ğərol domone və hiç qıləy zəhmət nıbə holədə çəvon həmmə molon iyən sərvəton ıştə ixtityorədə əvon qəteşone. çoko ki, Şuəra mıborəkə surədə omə: Bəni-İsrayiliku idastə çı fironıjon ğərğ iyən çəvon hakimiyyəton volo bey bədiqə ijən bə Misr oqardin və çı fironi sərzəminədə hukumət kardeşone.

Ayəon dəvomədə bə ın nuktə işorə kardedə ki, çı fironıjon zılm jıqo be ki, çəvon çın aləmiku rəğ-rişə bırniyə zəmonədə ikəsi çəvon xali iyən təyliyə vırəşon hiss nıkarde və boəvon iğətrə çəşi arsışon həm runıkarde. osmon iyən zəmin həm çəvon həlokətiku asudə və rohət bin və bəçəvon şıey xoto ğəmqin nıbin.

Çın ayəonku omutedəmon:

1-sıtəmkorə ğovmon həlokət, İlahi sınnət və adətonku qıləyniye ki, bə çəşnavi iyən ibrəti boyis beydə.

2-hestemoni aləmədə inev şuur və hiss mevcude. liza nəyinki, insonon bəlkəm maddi təbyət həm çı zolımon həlokətiku çokə hissışon heste.

وَلَقَدْ نَجَّیْنَا بَنِی إِسْرَائِیلَ مِنَ الْعَذَابِ الْمُهِینِ ﴿٣٠﴾

Və bə rosti Bəni-İsrayilımon çə xarəkə əzobiku nicot domone.

 مِنْ فِرْعَوْنَ إِنَّهُ کَانَ عَالِیًا مِنَ الْمُسْرِفِینَ ﴿٣١﴾

Fironi(əzobiku) ki, əv təkəbbırin(və barzəti dumo be) və isrofəkəyonku be.

 وَلَقَدِ اخْتَرْنَاهُمْ عَلَى عِلْمٍ عَلَى الْعَالَمِینَ ﴿٣٢﴾

Əmə əvonımon deştə elmi bəsə aləmonsə vıjnemone və barz qətemone.

وَآتَیْنَاهُمْ مِنَ الآیَاتِ مَا فِیهِ بَلاءٌ مُبِینٌ ﴿٣٣﴾

Və(ıştə ğudrəti) ayə və nışonəonku bəvədə oşkoə imtovon bıə çi bəvon domone.

Həzrəte Mosə(ə) çı fironi ləşkəri mığobilədə mande. firon qıləy zolım iyən xunrukardə hukmdor be ki, ıştəni bəsə cokəsonsə barz zıneydəbe və isrof iyən təcavuzgərətiyədə məşhur be. fironıjon Bəni-İsrayili ıştə saxt və şiddətinə işkəncəon jiyədə ğərol doydəbin. əvon çı Bəni-İsrayili tojə bə dınyo omə zoə fərzəndon gərdəni jeydəbin və çəvon kinon həm boştə bənə xıdmətkoron oqəteydəbin. əvon Bəni-İsrayili ğovmi bə vey saxtə koon vodor kardedəbin və bəçəvon ələyh vey ğəddor bin.

Nəhoyətən, Xıdovənde-Aləm məzlumə Bəni-İsrayilış çı həzrət Mosə(ə) İlahi ğıyomi şua jiyədə çı zolımkor və xunrukardə fironi çənqaliku peroxneşe. Bəni-İsrayil nəyinki, çı fironıjon sultəku ozod bin, bəlkəm bəçəvon qırd mılkon iyən molon həm təsəllut pəydu kardeşone və əvon ıştən həmonə hevujə sərzəminədə bə qıləy zumandə ğovmi təbdil bin.

Xıdovənd çəvon əmlok iyən molonsə əlovə bəvon coqlə nemətonış həm ətoş karde və ım bəçəvon oroməti boyis be. çəvonku qıləyni bənə mənn iyən səlva osmoniku məxsusə mayidə və sufrəon nozil bıey be ki, Bəğərə mıborəkə surədə bəvon işorə kardey bıə və de qıləy saxtə sıği poə kardey, çəyu bo Bəni-İsrayili donzə qılə ğəbilə har qıləyni donzə qılə çeşmə və honi cari be.

Əmmo ımon həmmə boçəvon imtovoni xoto be. zira Xıdovənd qıləy dastə de bəlo iyən mısibəti imtovon kardedə və i qrupi de neməton. umumən Kərimə-Ğıroni məntığədə həm mısibət və saxtiyon bo insoni qıləy imtovone və həmən sərvət, rifoh iyən hukumət. Bəni-İsrayil həm çı fironi sultə jiyədə bıə zəmonədə imtovon beydəbin və həmən qıləy zəmon ki, əvon ıştən bə sərvət iyən ğudrəti rəsin və çı həmmə çiyon malik bin. həlbəttə, əvon çın neməton ğədrışon nızıne və çı imtovoni ehdəku omey nızıneşone.

Çın ayəonku omutedəmon:

1-qıləy millət ki, bə Xıdo peyğombəri koməkkon və bəçəvon təlimon pemandon, çı zolımon sultəku nicot pəydu kardey bəzıneyn.

2-barzəti dumo bıey iyən həddonku dəvardey, qıləy fironə ruhiyyəy. harçənd ikəs ki, firon həm nıbu, əmmo jıqo şəxsi xıslətonış bıbu.

3-millət və ğovmon həlokəti rəmz, bəxoş nıomə sıfəton iyən çəvon yavə əməlonin.

4-Xıdovəndi bə fərdon iyən camiyəon doə çi,çı imtovoni vəsiləy və ım bəçəvon Xxıdo palu bıə barzəti xoto ni.

إِنَّ هَؤُلاءِ لَیَقُولُونَ ﴿٣٤﴾

Həyğətən, ımon(mışrikon) votedən:

إِنْ هِیَ إِلا مَوْتَتُنَا الأولَى وَمَا نَحْنُ بِمُنْشَرِینَ ﴿٣٥﴾

Ğərəz çəmə iminə maqi co qıləy çi ni və əmə cəm(qırdə) kardey bəbeimon.

 فَأْتُوا بِآبَائِنَا إِنْ کُنْتُمْ صَادِقِینَ ﴿٣٦﴾

Çən, ehanə şımə rost votedon, çəmə pıon həm biyənən.

De firon iyən Bəni-İsrayili dastoni bə oxo rəsey, ım ayəon ijən bə Məkkə mışrikon bəhsi oqardedə və çəvon çı miadi inkori xısusədə sıxan ıme ki, votedən: jimoni oxo həmonə maqe ki, vindedon və çəy bədiqə qıləy xəbə ni. ısət çı bımando ki, bəyji bəbemon iyən nuyə jimonımon bəbe.

Əvon anədə ıştə bın bovədə isror kardedəbin ki, bə peyğombəri-əkrəmi(s)jıqo votedəbin: əgər rost votedəş ki, bımyon bəyji bəbeyn, çəmə bənav mardə dədə-bobon həm tı həmınə bın dınyoədə bəyjikə ta əmə ımi bıvindəmon və bovəkəmon.

Ruşine ki, miad bo insonon cəzo iyən mıkofotiroye və İlahi sınnət və adət jıqo ni ki, mardə kəson bın dınyoədə bəyjiko. əmmo fərzkəmon ki, jıqo qıləy ko peyğombəri(s) tərəfiku əncom doey həm bıbu, inodkor iyən bəhonə dumo bıə kəson ijən coqlə nəğmə jeydən, əy sehr iyən codu zıneydən və boəy ğəbul kardey hozzı nıbin.

Çın ayəonku omutedəmon:

1-mıxolifon nəzəon məsey iyən bəvon cəvob doey, Ğıroni şivə bo muminon əğidəon təsbitiroye.

2-maqi bəpeştə bıə dınyo inkor kardey, bə dəlil iyən burhoni əsos ni. bəlkəm, qıləy bedəlilə iddioy ki, torıxi dırozi çı kofiron tərəfiku bəhs bıə.